Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 1859 բառահոդված (էջ 165/186)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 691, սյունակ 1 Էջ 691
ՍՊԱՌՆԱԼ «վախեցնել, հանդիմանել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sp(h)er- «թափահարել, ոտքով խփել»
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *sp(h)er- «թափահարել, ոտքով խփել» արմատից։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
sphurati-
«ոտքով հրել, կոխոտել»
ավ.
sparaiti
«ոտքով կոխոտել»
լատ.
sperno
«ոտքի տակ առնել, վանել, նախատել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 261
Էջ 691, սյունակ 1 Էջ 691
ՍՊԱՍ (-ու) «պաշտոն, ծառայություն, կահկարասի, ամանեղեն, զարդ, հանդես, սեղան, ճաշ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. *spas
փոխատու լեզու՝ ավ. spasyeiti
Իրանական փոխառություն.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ռազմասպաս, սպասել, սպասաւոր, սպասեակ, սեղանասպաս, անսպասելի, սպասարկու
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 261-262
Էջ 693, սյունակ 1 Էջ 693
ՍՏԱՀԱԿ «ստահակ, ըմբոստ, անբարեխառն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. *stāhak
հմմտ. մ. պ. vistāxv «վստահ», պ. gustox «հանդուգն, լկտի», հայ. (<իրան.) վստահ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 268; Ջահ. ՀԼՊ 544
Էջ 694, սյունակ 1 Էջ 694
ՍՏԵՃ (ստեծ) «ոստայնանկի մի գործիք (կարճ ձող, որով շրջում են ստորին կամ ամրացնում գործվածքը)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)teig- «ծակել, խոցել» (անմիջական նախաձեւ՝ *steig'-)
Հայերենում հավանաբար տեղի է ունեցել *steig'- «ծակել, խոցել» եւ *steg- «ձող, մահակ, նետ» ձեւերի խառնում, ինչպես գերմանական լեզուներում, բայց *g-ի քմայնացած տարբերակով:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
tejana-m
«սուր ծայր, նետի ծայր, եղեգնափայտ»
ավ.
taēya-
«նետ» մ. պ. *tēy (>հայ. տեգ)
գ.
stechen
«խփել»
Էջ 695, սյունակ 1 Էջ 695
ՍՏՈՅԱ (քցռ. ի ստոյայ) «սրահ, գաւիթ, ստոյիկեան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. στοά
Մատենագիտություն
H. AG 382; Աճ. ՀԱԲ 277
Տե՛ս նաեւ
Էջ 696, սյունակ 1 Էջ 696
ՍՏՈ(Ր)ՓԱՅ «նվաստ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստույգ բառ: Եթե ճիշտ է ր-ով տարբերակը, ապա թերեւս առկա է ստոր-ով կազմության, եւ այդ դեպքում անհայտ է փայ-ը, եթե ր-ով տարբերակը հավելագրության արդյունք է, ապա, թերեւս, իրոք կապ կա ստոփա «ատել» բառահոդվածի հետ, ինչպես կարծում է ՀԲ-ի քննական տեքստի հրատարակիչը:- Ամալյան, ԲՀ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ստո(ր)փայութիւն
Էջ 696, սյունակ 1 Էջ 696
ՍՏՈՌԲԻԼՈՍ «պտուտահողմ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. στρόβιλος
Մատենագիտություն
H. AG 382; Աճ. ՀԱԲ 280
Էջ 697, սյունակ 1 Էջ 697
ՍՏՐՈՒԿ «ստրուկ, գերված կամ գնված ծառա»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *strug- «պինդ, կարծր, խիստ» (անմիջական նախաձեւ՝ *strug- *ter-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ստրկութիւն, ստրկանալ, ստրկել, ստրկացուցանել, ստրկագին, ստրկածին, ստրկասէր, ստրկական, ստրկահոգի, ստրկամիտ, ստրկատէր, ստրկատիրութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
անգլ.
struggle
«ջանք թափել, պայքարել»
Էջ 697, սյունակ 1 Էջ 697
ՍՐԱՀ -ի, -ից «սրահ, վարագույր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. *srāh
Փոխառություն իրանական աղբյուրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սրահանգ, սրահակաճ, սրահակունք, ընդարձակասրահ, երեքսրահակ, թատերասրահ, խաղասրահ, ճաշասրահ, նախասրահ, պատկերասրահ
Մատենագիտություն
H. AG 382; Աճ. ՀԱԲ 282
Էջ 697, սյունակ 1 Էջ 697
ՍՐԱՀԱՆԳ «սպա, հրամանատար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պրս. sarāhang
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 282