Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
ԵՐԿԱԶՆԵԼ
««պաշտել» (ԲՀ` երկազնեալ «պաշտեալ»)»
Ստուգաբանություն ()
Պաշտել-ը որոշել բառի աղավաղումն է (հմմտ. ԲՀ 365), իսկ երկազն-ը բերված է ՆԲՀ-ում «երկսաւտեսակ, կրկին» բացատրությամբ:
ԵՐՋԱՆԻԿ
-ի, -աց
«բախտավոր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pri-
«հաճել, բարեհաճել, սիրել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *prāi-, *pri-)
արմատից (+ անիլ)
Աճառեանը սրա հետ միացնում է նաեւ երան(ի)-ն, որ, սակայն իրանական ծագում ունի (տե՛ս)։ Հնարավո՞ր է արդեօք նաեւ երջանիկ-ի իրան. ծագումը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երջանկանալ,
երջանկաւետ,
բարեբախտ,
նախերջանիկ,
գերերջանիկ,
բազմերջանիկ,
երջանկայիշատակ,
ապերջանիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
prīyatē
«սիրում է»
հ. հնդկ.
prīti
«ուրախություն, բավարարություն, հաճույք»
հուն.
πρᾶος
«սիրալիր, մեղմ»
գոթ.
frijōn
«սիրել»
հ. պ.
priyati
«բարեհաճել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 69
Տե՛ս նաեւ
ԵՔԻՆԷԻՍ
«մի տեսակ փոքր ձուկ, նավակալ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. έχενηϊς
Մատենագիտություն
H. AG 349;
Աճ. ՀԱԲ 73
ԶԱՆ-
(-ԶԱՆ)
«տեսակ, կերպ, ձեւ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *zan
փոխատու լեզու՝ հ. պ. zana-
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զանազան,
զանազանակերպութիւն,
սրբազան,
գեղազան,
գեղազանալ,
բազմազան,
հիզան,
որզան,
բաղազան,
բաղազանել,
գերազան,
զարմազան,
զարմանազան,
զարմանազանական,
աստուածազան,
հրաշազան
Մատենագիտություն
H. AG 148-149
Տե՛ս նաեւ
ԶԱՆԱԿ
I
«(ոսկու, արծաթի) կտոր, մաս, հատ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *zanak
«տեսակ»
նույնը *zanak «տեսակ» բառի հետ՝ իմաստային այլ զարգացմամբ (°)
ԶԱՆԱԿ
II
(-ԶԱՆԱԿ)
«տեսակ, կերպ, ձեւ, -զան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *zanak
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գեղազանակ,
զանազանակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սողդ.
zanak
սողդ.
zanakzanakāp
ԶԲԱՒՍ-
(զբուս-, սբաւս-, սբուս-)
«ժամանակի անցկացում խոսակցությամբ (զրույցով) կամ մի այլ բանով, մտքի զբաղմունք, զբաղմունք, հոգս, մտմտուք, տագնապ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhā-
«խոսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhā-u-k-)
Կազմված է զ- նախդիր-նախածանցով՝ բաւս- արմատից: Եթե սրա նախնական իմաստն է «խոսակցություն, զրույց», որից զարգացել են մնացած իմաստները, ապա թերեւս բնիկ հնդեւրոպական է՝ *bhā-u-k-` *bhā- «խոսել» արմատից, որտեղից են հայ. բան, բառ, բայ, բաւ, (բայ), բանկն «առասպել», այլեւ հուն. փղմի (ղոր. փամի ) «ասել», լատ. for, fārē «խոսել», ռուս. բայատ «խոսել, պատմել», բասնյա «առակ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զբաւսնուլ,
զբաւսանք,
զբաւսուցիկ,
անզբաւս,
բռնազբաւսել,
բռնազբաւսութիւն,
մեծազբաւս,
զբօսաշրջիկ,
զբօսավայր,
զբօսարան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
φήμη (դոր. φάμα)
«ասել»
լատ.
for, fārē
«խոսել»
ռուս.
баять
«խոսել, պատմել»
ռուս.
басня
«առակ»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
ԶԵՆԱԿԱՐ
«վնասակար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. ziyānkār
փոխատու լեզու՝ պ. ziyānkār
Փոխառություն իրանական աղբյուրից:
Մատենագիտություն
H. AG 190;
Աճ. ՀԱԲ 91
ԶԼԱՔԱՐԹ
«շեշաքար, որով մագաղաթ են կոկում»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
թերեւս զլաքարդ (զլաքար՝ -դ հոդով), այսինքն՝ զլաքար՝ որպես քարի տեսակ (ի՞նչ է զլ- կամ (գ)-լա)։
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։