Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 312 բառահոդված (էջ 16/32)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 399, սյունակ 1 Էջ 399
ԿԵՆԱՌ «սեղանապետ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հունական
Հազիվ թե կապ ունենա լատ. cena «հացկերույթ, ճաշ» բառի հետ:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
cena
«հացկերույթ, ճաշ»
Էջ 399, սյունակ 1 Էջ 399
ԿԵՆԴԻՂԻՈՆ (կենդիռիոն ?) «հրամանատար, հարյուրապետ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κεντυρίων
փոխատու լեզու՝ լատ. centurio
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 572
Էջ 400, սյունակ 1 Էջ 400
ԿԵՇՏ (-ի) (քէշ, քէշտ) «կրոն, ուսմունք, վարդապետություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. kēš
փոխատու լեզու՝ մ. պ. kīš
իրանական աղբյուրից
Մատենագիտություն
H. AG 167; Աճ. ՀԱԲ 573
Էջ 400, սյունակ 1 Էջ 400
ԿԵՌՆԵԽ «երգեցիկ մի թռչուն»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- (անմիջական նախաձեւ՝ *ger-en-) բնաձայնական արմատից ածանցված ձեւ
-եխ վերջածանցով (հմմտ. գոռեխ) կազմված է հնդեւրոպական *ger- բնաձայնական արմատից ածանցված *ger-en- ձեւից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γέρανος, γέρην
«կռունկ»
հայ.
կռունկ
հ. վ. գերմ.
kranuh (-ih)
«կռունկ»
լիտվ.
garnys
«ձկնկուլ, արագիլ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 574-575
Էջ 410, սյունակ 1 Էջ 410
ԿՂԶԻ (-ւոյ, -եաց) «կղզի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gel- «գնդ(վ)ել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gēlg̑hiio-) *-g̑- աճականով (*gel-, *gleg̑-, մասամբ *gelg̑h-°) ձեւից
Պետերսոնը եւ Պատրուբանին կապում են ըն-կղմել, ըն-կլնուլ բառերի հետ (որպես «ծովում ընկղմած»), իսկ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 603) համարում է ակկադական (ասուրական) փոխառություն` ենթադրելով այն արաբ. jazira եւ ասոր. gazartā «կղզի» ձեւերի հիման վրա, որոնք ձեւով հեռու են:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կղզային, կղզեակ, կղզիաբնակ, կղզիանալ, թերակղզի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լեհ.
głaz
«ժայռ, գլաժայռ, գլաքար, գետաքար»
մ. վ. գ.
klinge
«խճոտ ձանձաղուտ գետի մեջ»
հ. իսլ.
kleggi
«խոտի դեզ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ԼՀԳ 70; Աճ. ՀԱԲ 603
Տե՛ս նաեւ
Էջ 414, սյունակ 1 Էջ 414
ԿՈԶ «կողակ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
փոխատու լեզու՝ վրաց. kozaki «ուղտի ձագ»
Աճառյանի ենթադրությունը (ՀԱԲ 2, 614) կոզեռ(ն) «անչափահաս, մանուկ» բառի հետ միասին (տե՛ս) ակկադերենից ծագելու մասին անհավանական է։ Թերեւս պետք է առանձնացնել կոզ- ընդհանուր արմատը, որի համար հմմտ. նաեւ վրաց. kozaki «ուղտի ձագ»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոզոակ, կոզակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
kozaki
«ուղտի ձագ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 614
Տե՛ս նաեւ
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆՔԵՌ «հայրապետական մի զարդ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. κογχυλεία
Էջ 426, սյունակ 1 Էջ 426
ԿՈՒԾԱԿ «մի տեսակ փշաքեղ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Եթե կայծուկ (բրբ. կիծուկ) բառի տարբերակը չէ, ապա պետք է առանձնացնել -ակ վերջածանցը եւ կուծ-ը կապել կոծոծ, կոծիկ բառերի կոծ-ի հետ։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 656
Տե՛ս նաեւ
Էջ 427, սյունակ 1 Էջ 427
ԿՈՒՆՁՆ -ան (կունձն, կունձ, բրբ. կունձդ) (բրբ. կունձ «կոյտ, դեզ», կունձալ «գունձ» եւ «խմորի գունդ», կունծի «կանեփի ցողուն») «գունձ, հողակոշտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geng-/*gong- «գունդ, գունձ» (անմիջական նախաձեւ՝ *gong'- կամ *gong'o-)
Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 589) միացնում է գունձն նույնիմաստ բառի հետ, բայց պետք է ենթադրել տարբեր ծագման երկու ձեւերի բաղարկություն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կունձնուտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γογγύλις, γογγύλη
«շաղգամ»
հ. իսլ.
kokkr
«գունդ»
լիտվ.
gùnga
«կուզ, գունդ, գունձ»
հ. պրուս.
gunsix
«կոնդոմ»
ռուս.
гуз
«թռչնի հետույք»
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 589
Էջ 431, սյունակ 1 Էջ 431
ԿՈՌԳՊԵՏ (կոգպետ) «արհեստավորապետ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասոր. karāgpat
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից.
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
գարիիկապետ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 672
Տե՛ս նաեւ