Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«մակ» որոնման արդյունք՝ 285 բառահոդված · Էջ 16 / 29
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 431, սյունակ 1 Էջ 431
ԿՈՒԻ (-ոյ) «կառչելու տեղ, կովան, կռիվ, ընդհարում, պայքար, պատերազմ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷēr- «ծանր» (անմիջական նախաձեւ՝ *gʷēri- (°))
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *gʷēri- (°) *gʷēr- «ծանր» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կռուիլ, կռուական, կռուակից, կռուանոց, կռուասէր, կռուարար, գազանակռիւ, զատեկռիւ, բանակռիւ, մենակռիւ, մերկակռիւ, նաւակռիւ, բռնակռիւ, լծակռիւ, ընդդիմակռուել, անկռիւ, անկռուելի, բանակռուութիւն, ոտնկռիւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. βρῑμη «խիստ, ճնշում, գրոհ»
հ. վ. գ. krēg «համառություն»
մ. վ. գ. kriec «ջանք, կայունություն, կռիվ, վեճ»
գ. krieg «կռիվ»
Էջ 433, սյունակ 1 Էջ 433
ԿՏՈՒՏ (կտիտ) «չարչարանք»
Ստուգաբանություն (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *geid- «կծել, խայթել, խուտուտ ածել»
Հավանաբար կրկնավոր ձեւ՝ կտ- արմատից, որ, թերեւս, առկա է նաեւ կտկտել բայի մեջ, որը հավանաբար կապված է հնդեւրոպական *geid- արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կտտել, կտտումն, կտտանք, կտտամահ, նորակտուտ, չարակտտուտ, բազմակտտուտ
Էջ 435, սյունակ 1 Էջ 435
ԿՐԿՈՒՏ «խսիվ, փայտի կտորտանք»
Անստույգ (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «հավաքել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gēr-g-, *grē-g-) կրկնավոր ձեւ
Թերեւս կազմված է -ուտ վերջածանցով՝ կրկ- արմատից, որ կարող է գալ հնդեւրոպական *ger- «հավաքել» արմատի կրկնավոր ձեւից (*gēr-g-, *grē-g-)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրկտակերտ, կրկտաքաղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. grex, -gis «խումբ, կույտ»
մ. իռլ. graig «երամակ»
լիտվ. gùrguol «բազմություն, ամբոխ»
Էջ 440, սյունակ 1 Էջ 440
ՀԱՄ- (հան-, հոմ-, հունաբան ձեւերում՝ ան-, ամ-) «միեւնոյն, համայն, ամբողջովին, շատ»
Փոխառություն (՞)
Աղբյուր՝ իրանական ham- (թերեւս)
Աղբյուր՝ իրանական han- (թերեւս)
թերեւս մասամբ խառնված բնիկ ձեւերի հետ, մասամբ՝ ձեւափոխված հուն. άμός-ի ազդեցությամբ: Իրան. եւ հուն. ձեւերը գալիս են հնդեւրոպ...
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
համալսել, համաչափ, համապայծառ, համարձակ, համբարձումն, համբերել, համբերութիւն, համայն, հանդէպ, հանդիպիլ, հանդիսակ, հանուր, հանրական, ընդհանուր, հոմերամ, հոմազգի, հոմասեռ, հոմատոհմ, հոմատեսակ, հոմացել, հոմահայր, հոմիլ, ամփոփ, համազգեստ, համակարծիք, համակիր, համապատասխան
Էջ 441, սյունակ 1 Էջ 441
ՀԱՄԱԿ I ««գորշախայտ» (ԶԲ՝ «միագույն»)»
Ծագումն անհայտ է
«Միագույն» բացատրության դեպքում հնարավոր է կապը համակ «ամբողջ» բառի հետ
Էջ 441, սյունակ 1 Էջ 441
ՀԱՄԱԿ II «ամբողջ, ամբողջովին, լիովին»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հ. պ. hamāk
Աղբյուր՝ պրթ. hmg-
իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
համակել, համակիլ, համակակոյր, համակակոր
Մատենագիտություն
H. AG 177; Աճ. ՀԱԲ 19
Էջ 441, սյունակ 1 Էջ 441
ՀԱՄԱԿԴԵՆ «կրոնագետ, զրադաշտական ուսմունքը լիովին իմացող»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. *hamākdēn
իրանական աղբյուրից
Մատենագիտություն
H. AG 177; Աճ. ՀԱԲ 20; Ջահ. ՀԼՊ 529
Էջ 441, սյունակ 1 Էջ 441
ՀԱՄԱՐԱԿԱՐ (-ի) (սխալ՝ համակար) «հաշվարբան, հաշվապահ»
Ստուգաբանություն
Էջ 442, սյունակ 1 Էջ 442
ՀԱՄԵՄ (-ոյ, -ի, -աց) (ուշ՝ համիմ, համհամ) «համեմող բույս (գինձ, սամիթ եւ այլն)»
Բնիկ հնդեւրոպական
Ծագում է համ բառից՝ կրկնությամբ կամ -եմ ածանցով (հմմտ. խոհեմ):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
համեմել, համեմունք, համեմական, համեմիչ, հացահամեմ
Էջ 457, սյունակ 1 Էջ 457
ՀԵՇՄԱԿԱՊԱՇՏ «դիվապաշտ, կռապաշտ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական *hesmak
հմմտ. ավ. aēšma- «բարկութիւն, բարկութեան ձեւ»
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ. aēšma- «բարկութիւն, բարկութեան ձեւ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 79-80