Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 77, սյունակ 1
ԱՍՈՒՊ
«ասուպ, թռչող աստղ, ընկնող աստղ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *k'eu-
«լուսավորել, լուսավոր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *k'u-b-)
Քիչ հաւանական են ինչպէս բնիկ հնդեւրոպական ծագման՝ *k'u-b-` *k'eu- «լուսաւորել. լուսաւոր» արմատից՝ ան- նախահաւելուածով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ասուպագիտութիւն,
ասուպային,
ասուպաւոր
Էջ 78, սյունակ 1
ԱՍՊԱՀԱՊԵՏ
«զօրապետ, սպարապետ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. spāhpat
փոխատու լեզու՝ պ. sipahbad
փոխատու լեզու՝ պ. ispahbad
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. պ.
spāhpat
պ.
sipahbad
Մատենագիտություն
H. AG 271;
Աճ. ՀԱԲ 271
Էջ 78, սյունակ 1
ԱՍՊԱՍՏԱՆԻԿ
«ախոռում պահուած, լաւ խնամուած ձի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. *aspastānīk
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից` *aspastānīk.
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
ասպաստան
< իրան.
Մատենագիտություն
H. AG 108;
Աճ. ՀԱԲ 272
Էջ 78, սյունակ 1
ԱՍՊԱՐ
-ի, -աց, ուշ` -ոյ
(սպար)
«վահան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մանիք. մ. պ. aspar
փոխատու լեզու՝ աւ. spar
փոխատու լեզու՝ մ. պ. spar
փոխատու լեզու՝ պ. sipar
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ասպարաբեկ,
ասպարակիր,
ասպարաւոր,
ասպարափակ,
ասպարել,
գերասպարել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մանիք. մ. պ.
aspar
աւ.
spar
մ. պ.
spar
պ.
sipar
Մատենագիտություն
H. AG 108;
Աճ. ՀԱԲ 273
Էջ 79, սյունակ 1
ԱՍՊԱՐԹԻՆ
«մի բոյս` կորկոր, ձաւախոտ»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ լատ. spartina
փոխատու լեզու՝ ֆր. spartine
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 79, սյունակ 1
ԱՍՊԻՍ
«վահան»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. άσπίς
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 275
Էջ 79, սյունակ 1
ԱՍՊՆՋԱԿԱՆ
(-ի, -ից)
(ասպանջական)
«հիւրընկալ, վանատուր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. aspinj
փոխատու լեզու՝ մ. պ. aspinjākān
փոխատու լեզու՝ մ. պ. aspanj
փոխատու լեզու՝ պ. sipanj
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ասպնջականութիւն,
ասպնջականել,
նախաասպնջական,
ասպանջականութիւն,
ասպանջատեղ
Մատենագիտություն
H. AG 109;
Աճ. ՀԱԲ 275;
Ջահ. ՀԼՊ 516
Էջ 80, սյունակ 1
ԱՍՏ
II
«ուժ, զորություն, սաստկություն, կայունություն, հաստատություն, պնդություն, տոկունություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pasto-
«ամուր»
Ջահ. Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 85) կցում է ազդ-ին, բայց սա թերեւս պետք է համարել բաղարկության արդյունք:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աստագույն,
աստիաագոյն,
աստետոր,
աստի,
աստին,
աստոյ,
աստու
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
հաստ
հայ.
հաստատ
հ. իսլ.
fastr
հ. անգլ.
fast
«ամուր, պինդ, հաստատուն»
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 85
Տե՛ս նաեւ
Էջ 80, սյունակ 1
ԱՍՏՈՒԱԾ
-ոյ
«աստված»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ansu-
«աստված, ոգի»
հ.-ե. արմատ՝ *diu-
«աստված»
միասնական վարկած չկա: Ամենից հավանական են երկուսը. ա) ծագում է հնդեւրոպական *ansu- «աստված, ոգի» (հմմտ. հ. հնդկ. ánila «կենսաշունչ», գ. *ansur «աստված, ոգի») եւ *diu- «աստված» հիմքերի բարդումով եւ -ած-ով, կամ այդ նույն *ansu- հիմքի եւ տուած «տվող» (հմմտ. գթած, ողորմած), ձեւի բաղադրությամբ. բ) ծագում է աստ- արմատից, որ հաստ արմատի տարբերակն է, բայց սխալմամբ միաց-
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աստուածաբարբառ,
աստուածաբեր,
աստուածագէտ,
աստուածագիր,
աստուածախաւս,
աստուածախաւսել,
աստուածահար,
աստուածանշան,
աստուածեղէն,
աստուածական,
աստուածանի,
աստուածարել,
բազմաստուածեան,
երեքաստուածեան,
չաստուած
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ánila
«կենսաշունչ»
գ.
*ansur
«աստված, ոգի»
Էջ 81, սյունակ 1
ԱՏԱՂՁ
«շինանյութ, փայտանյութ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *del-
«ճեղքել, տաշել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *dlg'h-)
«ճեղքել, տաշել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ատաղձագործ,
ատաղձարար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
սերբ.
dlaga
«ոսկոր կապելու տախտակ»
լեհ. բրբ.
dlozka
«տախտակամած»
հ. անգլ.
telga
«ճյուղ, ոստ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 284-285;
Ջահ. ՀԼՊ 118
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։