Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 191 բառահոդված (էջ 16/20)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 542, սյունակ 1 Էջ 542
ՄՐԱՓ ««նիրհ, թեթեւ քուն» (թ. «խոր քուն»)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մրափել, մրափած
Էջ 549, սյունակ 1 Էջ 549
ՅԱՐԱԲԵԹԵՐ «լոյս» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Ծագումն անհայտ է։
Էջ 551, սյունակ 1 Էջ 551
ՅԵՄՈ «յեմո ընկնիլ «գործի անցնել» (եթե ոչ «ստացվածքից զրկվել») կապակցությունում»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. amr «գործ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 395
Էջ 553, սյունակ 1 Էջ 553
ՅՂԻ «հղի, հղիության մեջ գտնվող»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pel- «թափել, լցնել / լի» (անմիջական նախաձեւ՝ *plē-)
հ.-ե. արմատ՝ *po-lo- «փոքր» (անմիջական նախաձեւ՝ *pou-)
երկու հնարավոր ստուգաբանությամբ. 1. h.-ե. *pel- «թափել, լցնել», *plē- «լի»։ ... 2. h.-ե. *po-lo-, *pou- «փոքր» ձեւից: Եթե ճիշտ է յղփանալ-ի ստուգաբանությունը, ապա ավելի հավանական է առաջին տարբերակը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յղութիւն, յղանալ, յղենալ, յղեկիր, յղացութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
լի
հուն.
πώλος
«մտրուկ, քուռակ, աղջիկ»
գոթ.
fula
հ. իսլ.
foli
«մտրուկ, քուռակ»
ուլ
—
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 400-401; Pok. IEW 840-841
Տե՛ս նաեւ
Էջ 566, սյունակ 1 Էջ 566
ՆԵՐԱԼ «հուսալ, սպասել»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
ԲՀ-ն ունի «գովել» (ներացեալ «գովեալ»), եթե նույն բառն է։
Էջ 566, սյունակ 1 Էջ 566
ՆԵՐԻՔ «վարք» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ner- «կենսաուժ, առնական, ուժեղ»
Եթե հնից եկող բառ է, ապա լավ զուգահեռ ունի սլավոնական լեզուներում։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. սլավ.
nraw
«բարք»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 579, սյունակ 1 Էջ 579
ՇԱՂԱՒԱՐ «եթեր կամ եթերային մասերից մեկը»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շաղաւարիլ
Էջ 583, սյունակ 1 Էջ 583
ՇԱՐԺ (-ի, -ից) «երերում, շարժում, երկրաշարժ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker- «պտտել, դարձնել, շրջել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sker-gh-) *gh > ժ անցման համար հմմտ. *eghi- > իժ
Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *(s)ker- «պտտել, դարձնել, շրջել» արմատի հետ՝ *sker-gh- > շարժ (*gh > ժ անցման համար հմմտ. *eghi- > իժ)։ Կասկածելի է իրանական ծագման վարկածը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շարժել, շարժահիմն, շարժումն, շարժուն, շարժիչ, անշարժ, գետնաշարժ, դյուրաշարժ, թեթեւաշարժ, հողմաշարժ, երկրաշարժ, զինաշարժ, արագաշարժ, դժվարաշարժ, շարժապատկեր, շարժառիթ, շարժօն, անշարժութիւն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 583, սյունակ 1 Էջ 583
ՇԱՐԺՄԱԿ (ժաժմուկ) «հմայակ, բժժանք, հմայիլ»
Ստուգաբանություն ()
Եթե կապ ունի շարժ արմատի հետ, ապա ո՞րն է իմաստային անցման հիմքը։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 599, սյունակ 1 Էջ 599
ՈԶՈՐ «ճյուղ, բարակ ճյուղ, ճիպոտ, խրձակապ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 550) համեմատում է հուն. ὄσχος եւ մ. պ. azg (>հայ. ազգ) «ճյուղ» բառերի հետ եւ վերականգնում հնդեւրոպական *ozg'ho- ձեւը, սակայն նախ` հնդեւրոպական *ozgho-ի *g-ն քմայնացած չէ, երկրորդ` անբացատրելի է մնում -ր-ն, երրորդ` չի բացատրվում կապը բարբառային ձեւերի հետ, եթե նախնական իմաստը «ծռել»-ն է:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ὄσχος
մ. պ.
azg
«ճյուղ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 550
Տե՛ս նաեւ