Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«որ» որոնման արդյունք՝ 4475 բառահոդված
· Էջ 159 / 448
Էջ 310, սյունակ 1
ԽԱԽԱՅ
ուշ՝ -ի, -աց
«մակարդ, պանրի մակարդ»
Բնիկ հնդեւրոպական (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *kuath-
«եռալ, թթվել, խմորվել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kuhat-so-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խախացել,
խախացոց,
խախցոց,
խաղցոց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
caseus «պանիր»
ռուս.
квас «կվաս»
հայ.
քացախ
Էջ 310, սյունակ 1
ԽԱԽԻՃ
««մանր» (կտորտանք)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)k(h)eid-
«կտրել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khidio-)
կրկնավոր խիծ < *khidio- ձեւից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
chita «կտրված»
հուն.
σχιδαξ «տաշեղ»
Էջ 310, սյունակ 1
ԽԱԽՈՒՏ
«խարխուլ, անհաստատ, խափուտ, քակված, քանդված»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)keud-
«նետել, շտապել, նետվել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khə-khud-)
կրկնավոր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
kodati «քշում է»
հ. անգլ.
sceoton «նետել, հրել»
հ. վ. գ.
sciozan «նետել, արագացնելով շարժել»
Էջ 310, սյունակ 1
ԽԱԾԵՒԱԹ
«արաբական արարողություն՝ նորընտիր իշխանի շղթայում եւ ծեծում առաջնորդին հնազանդ լինելը ցույց տալու համար»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբերեն (՞)
(բուն աղբյուրը չի հավաստված)
աղավաղմամբ կամ ժողովրդական ստուգաբանությամբ փոխված. հմմտ. ժ հնչույթի առկայությունը
Էջ 311, սյունակ 1
ԽԱԿ
(-ի, -աց)
«խակ, տհաս. անկիրթ. անառակ. անգութ»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խակագործ,
խակագործութիւն,
խակակութ,
խակութիւն,
խակամիտ
Էջ 311, սյունակ 1
Էջ 311, սյունակ 1
ԽԱՀՈՒԷ
(խահվէ, ղահվէ)
«սուրճ»
(բբ)
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. qahva
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խահվէագործ,
խահվէավաճառ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 319
Էջ 311, սյունակ 1
ԽԱՂ
I
(-ոյ, ուշ՝ նաեւ -ու, -ի, -ից)
«խաղ, ծաղր, կատակ, թատրոն, երաժշտական մի ձայնանիշ, հող, շարժում, ընթացք, վազք, արշաւ, խայտալը»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *kel-
«քշել, արագ շարժել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khl- (կամ *khəl-))
Կապ ունի՞ արդյոք խեթ. kalai «շարժել» բայի հետ։ Խաղալիք-ի խաղ-ը թերեւս կապուած է *(s)k(h)el- «ծռել, հենել, ծուռ» արմատի հետ, որտեղից կան մարմնի մասերի զանազան անուանումներ, որտեղից ծագում է խեղ արմատը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խաղալ,
խաղալիկ,
խաղալիք,
խաղարար,
խաղազուրկ,
խաղատակ,
խաղաց,
արագախաղաց,
ծանրախաղաց,
բազմախաղաց,
թատերախաղք,
լարախաղացութիւն,
խաղագնդակ,
խաղաթուղթ,
խաղամոլ,
խաղասրահ,
խաղատոմս,
խաղարկութիւն,
թղթախաղ,
նարդախաղ,
խաղտուտ,
խաղտուտիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
kaladati «ստիպում է, քշում է, տանում է, համարում է»
ալբ.
gil «բերել, տանել»
հուն.
κελλω «ափ քշել (նաւը)»
հուն.
κολεα, κολια «մի պար»
հուն.
κλονος «իրարանցում, արագ շարժում»
հուն.
κλονεω «քշել, արագ հալածել»
լատ.
celer «արագ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 311, սյունակ 1
ԽԱՂ
II
(-ի, -ից)
«ճահիճ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *kel-
«գորշ եւ սեւ գոյների նշանակման համար»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khāl- կամ *khl-` *kāl-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
kalana «բիծ, կեղտ»
հ. հնդկ.
kálusa «կեղտոտ, սեւ»
հ. հնդկ.
kalka «կեղտ»
հուն.
κελαινος «սեւ»
հուն.
κιλλος «գորշ»
հ. վ. գ.
huliwa «կեղտոտ ջրեր, տիղմ»
սլովեն.
kalina
ռուս.
калуга «ճահիճ»
Էջ 311, սյունակ 1
ԽԱՂԱԽ
I
(խաղաղ)
«նավ, նավակ»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ պ. kalak
(թերեւս)
«տակալաստ»
Աղբյուր՝ թրք. kelek
(թերեւս)
թեեւ հնչիւնական համապատասխանութիւնը սովորական չէ (հմմտ. Աճ. ՀԱԲ 2, 320)։ Քիչ հաւանական է բնիկ հնդեւրոպական ծագումը (հմմտ. լիտվ. kėlnas «լաստ. նաւակ», kėltas «լաստ», ռուս. челн «մակոյկ, փոքր նաւակ», որոնք գալիս են *kel- «բարձ-»)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
kėlnas «լաստ. նաւակ»
լիտվ.
kėltas «լաստ»
ռուս.
челн «մակոյկ, փոքր նաւակ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 320
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։