Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«դեւ» որոնման արդյունք՝ 2100 բառահոդված
· Էջ 158 / 210
Էջ 548, սյունակ 1
ՅԱՌԵԼ
-իլ, -ուլ
«հառել, մեկնել, սեւեռել, անթթիթ նայել (-ուլ) «կախվել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ar-
«հարմարեցնել, կապել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ar-s-)
յ- նախածանցով
յ- նախածանցով բնիկ հնդեւրոպական՝ *ar-s-` *ar- «հարմարեցնել, կապել» արմատից, որից նաեւ հայ. առնել «առնել» (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յառումն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 548, սյունակ 1
ՅԱՌՆԵԼ
(յարեայ, արի՛)
«վեր կենալ, կանգնել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *er-
«շարժվել, գրգռել, հուզել, բարձրացնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *r-n-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *r-n-` *er- «շարժվել, գրգռել, հուզել, բարձրացնել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յառուցանել,
յարուցիչ,
յարութիւն,
չյարութիւն,
վաղայարոյց,
դիւրայարոյց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
rnoti «բարձրացնում է, շարժվում է»
ավ.
ar- «շարժ(վ)ել»
հուն.
όρνυμαι «բարձրանում է»
լատ.
orior «բարձրանալ»
Մատենագիտություն
H. AG 477;
Աճ. ՀԱԲ 384
Էջ 548, սյունակ 1
ՅԱՏԱԿ
(ատակ), -ի, -աց
«հատակ, ներքնամաս, գետին, հող, հայրենիք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pedo-
«ոտք»
բնիկ հնդեւրոպական՝ *pedo- «ոտք» արմատից, որից նաեւ հետք, ոտք-ք (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յատակել,
յատակաբուխ,
սալայատակ,
անյատակ,
հիմնայատակ,
քարայատակ,
հարթայատակ,
կարծրայատակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
հետք
հայ.
ոտք-ք
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 386
Էջ 548, սյունակ 1
ՅԱՐ
«կից, կցված, միացած, նման, հարմար, պատշաճ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ar-
«կցել, միացնել, հարմարեցնել»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յարել,
յարեցուցանել,
յարնչիլ,
յարեւնալ,
յարեւումն,
միայար,
մշտայար,
շարայարել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
άρμός «կցվածք, հոդ»
լատ.
arma «զենք, գործիք»
հ. սլ.
yarmo «լուծ»
թոխ. B
yarm «չափ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 389;
Pok. IEW 58
Էջ 549, սյունակ 1
ՅԱՐՄԱՐ
«հարմար, պատշաճ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ar-
«միացնել, հարմարեցնել, հարմարվել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ar-m-)
արմատից, որից նաեւ յար (տե՛ս)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յարմարիլ,
յարմարումն,
յարմարական,
անյարմար,
երեքյարմար,
բազմայարմար,
գեղայարմար,
գեղեցկայարմար,
դյուրայարմար,
զուգայարմար
Տե՛ս նաեւ
Էջ 549, սյունակ 1
ՅԱՒ
«վերջ, ծայր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *paus-
«թողնել, բաց թողնել»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւակն,
յաւակնիլ,
անյաւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
հաւ «սկիզբ»
հուն.
παύω «պահել, դադարեցնել, վերջացնել»
լատ.
pausa «դադար» (< հուն.)
հ. սլ.
pustiti «թողնել, բաց թողնել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 390
Էջ 549, սյունակ 1
ՅԱՒԴ
(-ի, -ից)
(յօդ, օդ)
«հոդ, կապ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *au-
«հիւսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *audh-)
Կազմուած է յ- նախածանցով՝ հնդեւրոպական *audh- նախաձեւից՝ *au- «հիւսել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւդել,
յաւդուած,
յաւդակապ,
յաւդապատ,
բարեյաւդ,
գեղեցկայաւդութիւն,
կապարայաւդ,
բազմայաւդ,
զաւդել,
զաւդուած,
զաւդած,
զաւդամանել,
յօդացաւ,
յօդուածագիր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
aũtas «ոտքի փաթաթան»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 75;
Աճ. ՀԱԲ 412
Էջ 550, սյունակ 1
ՅԱՒԺԱՐ
(յօժար, յուժար)
«հոժար»
Փոխառություն
հ.-ե. արմատ՝ *au-
«բարյացակամ լինել, նպաստել, ցանկանալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *au-gh-)
-gh- ածանցով
Աղբյուր՝ իրանական (՞)
(Աւելի հնարաւոր է)
Հազիվ թե ծագի հնդեւրոպական *au- «բարյացակամ լինել, նպաստել, ցանկանալ» արմատից՝ *-gh- ածանցով (*au-gh-)։ Աւելի հնարաւոր է փոխառութիւն լինել (իրանական աղբիւրից)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւժարիլ,
յաւժարութիւն,
չարայաւժար,
մտայաւժարութիւն,
меծայաւժար,
յաւժարակամ,
սիրայաւժար
Էջ 550, սյունակ 1
ՅԱՒՆ
(-ի, աց, ուշ՝ նաեւ -ից)
(յուն, օն)
«հոնք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *au-
«հիւսել»
«թել» իմաստի միջնորդութեամբ
Հազիվ թե բնիկ հնդեւրոպական *au- «հիւսել» արմատից (հմմտ. յաւղ)՝ «թել» իմաստի միջնորդութեամբ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յաւնեղ,
յաւնակից,
յաւնաճաճ,
քաւայաւն,
բարձրայաւն,
ընդվայրայաւն,
կցայաւն,
մրայաւն
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։