Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«հայ» որոնման արդյունք՝ 3178 բառահոդված · Էջ 153 / 318
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 457, սյունակ 1 Էջ 457
ՀԵՌ (-ոյ, -ի, -ից) «հակառակություն, կռիվ, ոխ, նախանձ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *hers- «հուզել»
հմմտ. հայ. եռալ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեռալ, հեռութիւն, հեռասէր, դժուարահեռ, դժոխահեռ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. եռալ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 457, սյունակ 1 Էջ 457
ՀԵՍԿ (-ոյ) «հիւսուած բան, ոտքի փաթաթան»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pek- «բուրդ գզել, պոկել»
հմմտ. հայ. ասր «բուրդ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հետկի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. ասր «բուրդ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 458, սյունակ 1 Էջ 458
ՀԵՐ (-ոյ, -ի, -աց) «գլխի մազ»
Ծագումն անհայտ է
Նմանութիւն ունի գերմանական բառերի հետ։ կապ ունենա հնդեւրոպական *ser- «իրար կողքի շարել, կցել» արմատի հետ, որտեղից հայ․ յեռուլ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հերաւոր, հերարձակ, հերատել, հերատուկ, հերակործ, հերաքարշ, հերահարութիւն, գանգրահեր, դեղձանահեր, երկնահեր, ձաղկահեր, բազմահեր
Տե՛ս նաեւ
Էջ 458, սյունակ 1 Էջ 458
ՀԵՐՀԵՐ «սանտերք, բուրդ գզելու սանր»
Անստույգ (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ser- «իրար կողքի շարել»
Կապ ունի՞ արդեօք հնդեւրոպական *ser- «իրար կողքի շարել» արմատի հետ, որտեղից հայ․ յեռուլ եւ, թերեւս, հեր «մազ»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հերհերել
Տե՛ս նաեւ
Էջ 459, սյունակ 1 Էջ 459
ՀԵՐՁԻՔ ««չարախոսություն, զրպարտություն» (°)»
Ծագումն անհայտ է
Անստույգ բառ: Ծագումն անհայտ է:
Էջ 459, սյունակ 1 Էջ 459
ՀԵՐՄԵՌԱՄԱՃ (մեռամեճ) «°»
Ծագումն անհայտ է
Անստույգ (աղավաղված) բառ: Ծագումն անհայտ է:
Էջ 459, սյունակ 1 Էջ 459
ՀԵՐՔԵԼ «դուրս անել, վանել, հերքել, մերժել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *perk- «ցնցել, ոտքով դեն հրել, թպրտալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)p(h)er-) *-k- աճականով
*-k- աճականով: հայերենից, այլ զուգահեռներ չունի. *perk'- «պատռել, ճեղքել, փորփրել» արմատը պիտի տար *հերս-, *pers արմատից ծագող փորձ բառի նախաձեւը պարզ չէ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հերքիչ, հերքութիւն, հերքումն, դիւրահերքելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ. spark «ոտքով հրել»
Էջ 459, սյունակ 1 Էջ 459
ՀԵՒԱՆ ««անիվի շրջանակ, հեց» (այլ մեկնություն՝ «անիվի շրջանակի վեց մասերից յուրաքանչյուրը»)»
Ծագումն անհայտ է
Ծագումն անհայտ է:
Էջ 459, սյունակ 1 Էջ 459
ՀԶԱՒՐ (հզօր), -ի, -աց «հզոր, հուժկու»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրան. *hu-zavar
hu- «լավ» եւ zavar -> զաւր (hu-ն կարող է գալ իրանական աղբյուրից, բայց կարող է հայկական լինել, ինչպես հլու, հմուտ բառերում):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հզօրանալ, հզօրիչ, հզօրեղ, հզօրապէս
Մատենագիտություն
H. AG 180; Աճ. ՀԱԲ 90
Տե՛ս նաեւ
Էջ 459, սյունակ 1 Էջ 459
ՀԷԳ (հեթ, հիք), -ի ուշ՝ -ոյ «հեգ, խեղճ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *pe(i)- «ցավեցնել, վնասել, նախատել» (անմիջական նախաձեւ՝ *peiu-) արմատից
արմատից, հմմտ. հայ. հիվանդ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հիգութիւն, հիգացեալ, հիգամորթ, հիգական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. հիվանդ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 142
Տե՛ս նաեւ