Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«բաղ» որոնման արդյունք՝ 3993 բառահոդված
· Էջ 151 / 400
Էջ 329, սյունակ 1
ԽԵԺ
(խիժ, խեճ)
«խեժ, թանձր հյութ»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kel-
«կտրել, անջատել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khei-gh-)
k>kh անցմամբ
որպես «ծառից անջատված»։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զագիխեժ,
խեժուկ (խեզ)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
skiesti (skiedžiu) «նոսրացնել, ջրիկացնել» (*-d աճականով լիով.)
ռուս.
цедить «քամել»
Էջ 329, սյունակ 1
ԽԵՇ
«կողքին, մոտ, «մի խեցեմորթ»»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kei-t-
«կտրել, անջատել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kheitio-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խեշափառ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ.
skaidan «բաժանել, անջատել»
հ. վ. գ.
suida «սրի պատյան, բաժանում, սահման»
մ. վ. գ.
scheit «բաժանում, ջրբաժան»
մ. վ. գ.
schit «բաժանում, տարբերություն»
ռուս.
щит «վահան»
ռուս.
защитить «պահպանել»
Էջ 329, սյունակ 1
ԽԻԱՐ
«վարունգ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ պ. xiyār
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խիարիկ,
խիարուկ,
խիարակ
Մատենագիտություն
H. AG 268;
Աճ. ՀԱԲ 363
Էջ 329, սյունակ 1
ԽԻԶԱԽ
«խիզախ, համարձակ, ինքնավստահ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *kē-
«շարժ(վ)ել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khēi-gh-)
*k>*kh անցումով (*khēi-gh-> xiz + -ախ)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խիզախել,
խիզախական,
խիզախումն,
քաջախիզախ (քաջախիզգակ)
Նոր՝
խիզախօրէն
խիզախօրէն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալբ.
syei, syen «հարձակվել»
հուն.
σευω «քշել, հալածել, նետել»
Էջ 329, սյունակ 1
ԽԻԶԱՐ
«մեծ սղոց»
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kei-
«կտրել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khēi-gh-)
*k>*kh անցմամբ եւ *-gh- աճականով
ավելի հավանական է փոխառություն լինելը, թեեւ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 364) ճանճ. (լազ.) xizari-ն փոխառություն է համարում հայերենից (ինչպես նաեւ քրդ. xəzar-ը)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խիզարել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ճանճ. (լազ.)
xizari-
քրդ.
xəzar-ը
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 364
Էջ 330, սյունակ 1
ԽԻԲ
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *(s)k(h)ai-t-
«խփել, հրել»
որտեղից նաեւ՝ խայթ, խէթ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խբել,
խբան,
խբումն,
խբալ,
խիբամայրի,
առխբել,
գաղտախբել,
ոտնխբի,
ծակախիբ,
ծառախիբ,
ամրախիբ,
կողախիբ,
խբնի
Նոր՝
խբանել
խբանել
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 364
Էջ 330, սյունակ 1
ԽԻԼ
«փնտրտուք, որոնում, զննութիւն, անջատում, խզում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *khēl-
«կտրել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *(s)kel-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խլել,
խլխլել,
խլխլական,
խլումն,
խլոցք,
արմատախիլ,
արմատախլել,
թիկնախիլ,
լարախիլ,
դժուարախիլ,
տաշտախիլ,
տակախիլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
σκύλλω «պատռել, տանջել»
հ. իռլ.
skilja «անջատել. տարբերել, հասկանալ»
հ. իռլ.
skil «տարբերում, վճիռ»
մ. ն. գ.
schelen «անջատել. տարբերել»
հ. անգլ.
scielian «բաժանել. հեռացնել»
Մատենագիտություն
Mann, AIE 23;
Ջահուկյան, ՕԻԱՊԱՅ 113
Էջ 330, սյունակ 1
ԽԻԼԱՅ
«նուէր, իբրեւ նուէր տրուող զգեստ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. hila
Աղբյուր՝ ասոր. *hīlā
Ղազ.-Աւ. ՄՀԲ 340՝ ասոր. *hīlā
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խիլայել
Մատենագիտություն
Ղազ.-Աւ. ՄՀԲ 340
Էջ 330, սյունակ 1
Էջ 330, սյունակ 1
ԽԻԾ
«մեղադրանք, ստգտանք»
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kei-d-
«կտրել, անջատել»
հ.-ե. արմատ՝ *(s)k(h)ed-
«ճեղքել, պատռել»
փոխաբերութեամբ եւ *k>*kh անցմամբ
Քիչ հաւանական է նաեւ կապը խիղձ կամ խեղճ արմատների հետ (Ջհաւկեան, ՕԻԱՊԱՅ 114)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խծբիծ,
խծբծել
Մատենագիտություն
Ջհաւկեան, ՕԻԱՊԱՅ 114
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։