Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«պար» որոնման արդյունք՝ 652 բառահոդված · Էջ 15 / 66
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 169, սյունակ 1 Էջ 169
ԳՈՌՈԶ (-ի, -ից, -աց) «հպարտ, խրոխտ, բռնակալ»
Անստույգ (թերեւս)
Թերեւս նույն ծագումն ունի, ինչ գոռ համիմաստ բառը (տե՛ս), որի համար մենք ենթադրել ենք իրանական աղբյուր, սակայն դժվարություն է հարուցում -ոզ-ը, որի բնույթը պարզ չէ. կա բարբառային տկլոզ, որ զուգահեռ ունի տկլոր ձեւի մեջ. խոխոզ «ահավոր, խրոխտ» եւ կոկոզ «մեծամիտ, հպարտ» բառերը, թերեւս կրկնավոր են, եւ նրանց մեջ -ոզ-ը չի առանձնանում:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գոռոզութիւն, գոռոզանալ, գոռոզաբար, գոռոզասաստ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 170, սյունակ 1 Էջ 170
ԳՈ(Ր)ՇԱՊԱ(Ր)ԱՆԳ «ականջօղ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ պ. gauša (բուն աղբյուրը չի հավաստված) «ականջ»
Փոխառության աղբյուր՝ մ. պ. gōš (բուն աղբյուրը չի հավաստված) «ականջ»
Փոխառության աղբյուր՝ իրան. *upahanga (բուն աղբյուրը չի հավաստված) «կախված բան»
Մատենագիտություն
H. AG 129; Աճ. ՀԱԲ 584
Էջ 173, սյունակ 1 Էջ 173
ԳՈՒՆԴՍՏԱՊԼ (գունդստապլ, գունդուստապլ, գօնդստապլ, գունուստապլ, նոր՝ գունդստաբլ) «արքունի բարձրաստիճան պաշտօնեայ, սպարապետ»
Փոխառություն (թերեւս)
Փոխառության աղբյուր՝ հ. ֆր. conestable (թերեւս)
Փոխառության աղբյուր՝ իտալ. contestabile (թերեւս)
թերեւս մասամբ բարդուած գունդ բառի հետ
Մատենագիտություն
H. AG 389; Աճ. ՀԱԲ 595
Էջ 173, սյունակ 1 Էջ 173
ԳՈՒՆԻ (-ի, -եայ) «այգի, պարտէզ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ եբր. gan «այգի»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 596
Էջ 173, սյունակ 1 Էջ 173
ԳՈՒՊԱՐ «ըմբշամարտ, կռիւ, պատերազմ, վէճ, մի օդերեւոյթ»
Փոխառություն
հ.-ե. արմատ՝ *per- «խփել, զարկել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gu-par (<*vi-para))
Փոխառության աղբյուր՝ իրանական (՞) (հաւանաբար ... բայց բուն աղբիւրը չի հաւաստուած)
Ենթադրւում է *gu-par (<*vi-para)՝ հնդեւրոպական *per- «խփել, զարկել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գուպարել, գուպարած, գուպարադիր, գուպարայադք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
աւ. pərət «մարտ, կռիւ»
հայ. (< իրան.) պատ-ել «յաղթել»
մ. պ. ni-part «կռիւ»
խոտ.-սակ. purr «յաղթել»
Էջ 174, սյունակ 1 Էջ 174
ԳՈՒՐԳԱՍԱՐ «գայլագլուխ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ պարսկերեն gorgsar
Փոխառության աղբյուր՝ պարսկերեն gurgsar
Վրացական թագավոր Վախթանգի մականունը (Գորգասալ)՝ բուն պարսկերենից (gorgsar, gurgsar) ստացված ձեւ:
Էջ 174, սյունակ 1 Էջ 174
ԳՈՀՃ (-ի, -աց, -ից) (գոռհ, գոհի, գոեխ) «փողոց, բանուկ ճանապարհ, հրապարակ, քաղաքամեջ, աղբ, ցեխ, գյուղ», գռեահ «ռամիկ»
Ծագումն անհայտ է (հավանաբար)
Հավանաբար կապ չունի (իրանական միջնորդությամբ) հ. հնդկ. grha- «տուն, բնակարան», հ. պ. gard «ծառա» (որպես *«տնային») բառերի հետ, որոնք գալիս են *gherdh- «ցանկապատել, պատել» արմատից եւ որից (իրանական միջնորդությա՞մբ) ծագում է գերդաստան բառը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գռեհիկ, գռեհի-ք
Նոր՝
գռեհկութիւն, գռեհկաբար
Էջ 180, սյունակ 1 Էջ 180
ԴԱԼԱՊՐ (ԲՀ՝ դաղապուր, դեղատր) «սուր գործիք՝ թուր կամ կացին, տապար»
Փոխառություն (՞)
Փոխառության աղբյուր՝ հուն. (՞) (հուն՞.)
Փոխառության աղբյուր՝ լատ. dolābra (՞) (հուն՞.)
Բաղադրություն՝ դալապրել։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դալապրել
Մատենագիտություն
H. AG 345; Աճ. ՀԱԲ 612
Էջ 181, սյունակ 1 Էջ 181
ԴԱՂԱՊԱՐ «մագը» (ԲՀ)
Անստույգ
Դալապար բառի աղավաղված ձեւը կամ լ/ղ լծորդությամբ տարբերակը:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 182, սյունակ 1 Էջ 182
ԴԱՅԻՆ «պարտք, պարտականություն (°)»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ արաբ. dayn
անդային: կասկածով՝ միայն «պարտք» իմաստի նշումով։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անդային
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 619