Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 211 բառահոդված (էջ 15/22)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 500, սյունակ 1 Էջ 500
ՄԱԽ «նախանձ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *makh- «միջոց, կարողանալ»
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *makh- «միջոց, կարողանալ» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մախալ, մախել, մախողական, մախայորդ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
μήχος
«միջոց»
լիտվ.
mokė́ti
«կարողանալ, հասկանալ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 179
Էջ 503, սյունակ 1 Էջ 503
ՄԱՂԱՂԻԼ «մեխ(վ)ել (?)»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *mel- «անդամ, կապակցել»
կապ ունենայ հնդեւրոպական *mel- «անդամ, կապակցել» արմատի հետ։ Ըստ ՆՀԲ-ի, թերեւս, սխալագրութիւն փաղաղել-ի («այրել, սպանել»)
Մատենագիտություն
ՆՀԲ None
Տե՛ս նաեւ
Էջ 508, սյունակ 1 Էջ 508
ՄԱՆԿԻ (ԲՀ՝ մանկիտիս «խաղաղություն») «տի կամ խաղաղություն»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Ըստ ԲՀ-ի հրատարակչի, մանկիտիս-ը հավանաբար կազմված է մանուկ եւ տի բառերից, բայց կարող է լինել նաեւ մանկտի-ի աղավաղված ձեւը, բայց անհասկանալի է «խաղաղութիւն» բացատրությունը:
Էջ 508, սյունակ 1 Էջ 508
ՄԱՆՃԱԿ «շահոքրամ, մեխակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. մանճակ
Օտար բառ՝ ըստ Ամիրդովլաթի՝ «պ. մանճակ կասեն»
Էջ 509, սյունակ 1 Էջ 509
ՄԱՆՈՒԿ (-ան, -ունք) «նորածին, երեխա պատանի, երիտասարդ, սպասաւոր, զինուոր, փոքր ձագ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *men- «փոքր, փոքրացնել, առանձին, մեկուսի» (անմիջական նախաձեւ՝ *mǝnu-) *-u-ով հիմքով
-ուկ-ը համարւում է ուշ յաւելում, բայց հնարաւոր է ենթադրել *mǝnu-kon- սկզբնաձեւ՝ *-k-ի (անտեղաշարժ *k) պահպանմամբ՝ -կն (սեռ. -կան), ուղղականում -ն-ի ուշ անկմամբ (-ուկն-ի համար՝ հմմտ. ձուկն, մուկն, արմուկն)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մանլիկ, մանլուկ, մանլտի, մանկանալ, մանկամարդ, մանկամայր, մանկաբարձ, մանկաբարոյ, մանկապէս, մանկակորուստ, գեղեցկամանուկ, մանկապարտէզ, մանկավարժ, մանկատուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
μάνυ
«փոքր, քիչ» ըստ Հեսիքիոսի
Մատենագիտություն
H. AG 272; Աճ. ՀԱԲ 255
Տե՛ս նաեւ
Էջ 510, սյունակ 1 Էջ 510
ՄԱՇ(ԻԿ) «(կրունկով) կոշիկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
Սխալ ստուգաբանությամբ կապվել է մաշ «մաշված կոշիկ» բառի հետ։ Վրացերեն mašia «կանացի կրունկով կոշիկ» բառի հետ միասին փոխառություն է ինչ-որ աղբյուրից (իրանական հնչյունաբանական -իկ վերջավորությամբ)։ Չուբինաշվիլին վրացական բառը համարում է արաբական, բայց այն չի հավաստվում։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մաշկար, մաշկակար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
mašia
«կանացի կրունկով կոշիկ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 260
Էջ 512, սյունակ 1 Էջ 512
ՄԱՎ(Ի)ԶԱՃ «աղվիճակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. *mavīzaj
(ըստ Ալիշանի)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 265
Էջ 516, սյունակ 1 Էջ 516
ՄԱՐԴՊԵՏ «մարդպետ, ներքինապետ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *mardpat
ըստ Ն. Ադոնցի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարդպետական, մարդպետութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 280-281
Էջ 517, սյունակ 1 Էջ 517
ՄԱՐԹ «կարելի, հնարավոր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *magh- «կարողանալ, օգնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *magh-thro-)
*magh- «կարողանալ, օգնել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մարթել, մարթանալ, մարթական, մարթանք, մարթուշ, անմարթ, չմարթուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
maghá-
«ուժ, կարողություն. ձիրք»
գոթ.
magan
«կարողանալ»
ռուս.
мощь
«հզորություն»
ռուս.
мочь
«կարողանալ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 694; Ջահ. ՀԼՊ 136
Էջ 524, սյունակ 1 Էջ 524
ՄԶՈՒՐԿ (մզբուկ) «մի ծաղիկ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Ըստ ՀԱԲ-ի՝ մեզրուկ-ից
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ None
Տե՛ս նաեւ