Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 529 բառահոդված (էջ 15/53)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 199, սյունակ 1 Էջ 199
ԴԻՄՈՍ I «դրամ, փող, ունեցվածք, հասարակական կամ արքունի գանձարան, հարկ, տուրք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. δημόσια
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դիմոսատու
Մատենագիտություն
H. AG 346; Աճ. ՀԱԲ 669
Էջ 199, սյունակ 1 Էջ 199
ԴԻՈԿԱՆԴԻԴՄ «մի պաշտոն կամ տիտղոս Հռոմում»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ լատ. dioconus
փոխատու լեզու՝ հուն. διακόνος «սարկավագ»
աղավաղված գրչությամբ (առաջին մասում թերեւս dioconus կամ հուն. διακόνος «սարկավագ» բառն է, որ հայերենում փոխառված է դիակոն ձեւով)
Տե՛ս նաեւ
Էջ 200, սյունակ 1 Էջ 200
ԴԻՒԱՆ -ի, -աց «դահլիճ, ատյան, դպրոց, մատենադարան, հարկատեսակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
փոխատու լեզու՝ մ. պ. dēvān
փոխատու լեզու՝ պ. divān
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դիւանապան, դիւանապետ, դիւանադպիր, դիւանատուն, դիւանագիր
Մատենագիտություն
H. AG 143; Աճ. ՀԱԲ 671
Էջ 204, սյունակ 1 Էջ 204
ԴՈՒՐՃ I (թրք. դրուճ) «տուփ, արկղ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. durj
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 687
Էջ 204, սյունակ 1 Էջ 204
ԴՈՒՐՃ II «խանձարուր (՞)»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
թերեւս ուղղելի է «տուփ, արկղ»։ Եթե Ն. Բյուզանդացու ֆրանսերեն-հայերեն բառարանի layette բառի
Էջ 206, սյունակ 1 Էջ 206
ԴՍՏԻԿՈՆ (-ի) (դստիկոնի-ք) «տան հարկ, հատկապես վերնահարկ» «պատշգամբ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. δίστεγον
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 690
Էջ 206, սյունակ 1 Էջ 206
ԴՐԱՄ -ի, -ից, -ոյ (°) «մի կշռաչափ՝ կես սիտող, դրամ, փող»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. dram
փոխատու լեզու՝ հուն. δραχμή
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դրամաժողով, դրամակշիռ, դրամակոփ, դրամել, դրամիկ, երկդրամեան, կնքադրամ, դրամագետ, դրամագիտութիւն, դրամագլուխ, դրամանենգ, դրամաշորթ, դրամապանակ, դրամաբուն, դրամարկղ, դրամափոխ, դրամափոխութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 145; Աճ. ՀԱԲ 692
Էջ 208, սյունակ 1 Էջ 208
ԴՐՈՒԱԳ (դրուագ), -ի, -աց «սիւնագլխի կամ խորանի զարդ, զարդանիւթ, զարդաթիթեղ, գրքի գլուխ, հատուած, դպրութիւն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
բայց Փերիխանեանի (Периханян. МЭСДЯ, 36-39) վարկածը պրթ. dodβay «երկձաւ» բառից ծագելու մասին անհաւանական է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դրուագել, դրուագէլ, բազմադրուագեալ, ինքնադրուագեալ
Էջ 209, սյունակ 1 Էջ 209
ԵԲԻԶԱՂ «(ճգնավորի) վերարկու, պարեգոտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ թրք. yaponjak
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 4) հիշատակում է Թիրաքյանի նշած այս ձեւը՝ հայ. եաբբնճաք գրությամբ, բայց նշում է, որ «բառարաններում չի գտնվում»։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 4
Էջ 209, սյունակ 1 Էջ 209
ԵԶ (-ոյ) «մեկ, միակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sem- «մեկ, միասին» (անմիջական նախաձեւ՝ *sem-gh-) °
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 4) չի ընդունում, բայց առաջարկում է նույնպես կասկածելի մի ստուգաբանություն՝ արեւելակովկասյան փոխառություն: հմմտ. աբխ., աբազ. zə, za, կաբ., ուբիխ. zzə:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ΐγγια
«մեկ» (Հես.)
լատ.
singuli
«առանձիններ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 902