Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 559 բառահոդված (էջ 15/56)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 175, սյունակ 1 Էջ 175
ԳՐԱՄԱՏԻԿՈՍ (-ի, -աց) (գրամարտիկ, գրամարտիկոս, դրամատիկոս) «քերական, քերթող, գրամատիկոս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. γραμματικός
Մատենագիտություն
H. AG 345; Աճ. ՀԱԲ 602
Էջ 175, սյունակ 1 Էջ 175
ԳՐԱՄԱՐ «ծանրության փոքր մի չափ, գրամ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. γραμμάριον
Մատենագիտություն
H. AG 345; Աճ. ՀԱԲ 602
Էջ 181, սյունակ 1 Էջ 181
ԴԱՄԱՐԻԼ «ապշել, շլանել, շվարել»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դամարութիւն
Էջ 182, սյունակ 1 Էջ 182
ԴԱՄԱՐՃԱԿ (-ի, -աց) «բազմություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական dāmacīk «աշխարհիկ»
հմմտ. dāmacīk «աշխարհիկ» (°)։
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 182, սյունակ 1 Էջ 182
ԴԱՅԵԱԿ (-ի, -աց) (դահեակ) «դայակ, ստնտու, դաստիարակ, խնամակալ, սնուցող»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. dāyak
փոխատու լեզու՝ պ. dāya
Հյուբշմանը (AG, 437) համարում է բնիկ հայերեն՝ դիել, դալ (< դայյ) ձեւերի հետ միասին։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
դայեկորդի, դայեկութիւն, դայեկատոհմ, դայեկարար
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 619; AG 437
Էջ 182, սյունակ 1 Էջ 182
ԴԱՆԳԱՍՏԵԼ (դանկատել, դանգել) ««ծաղրել, արհամարհել» (ԲՀ՝ «ծանակել, այպանել» եւ «արհամարհել»)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dhen- «խփել, ծեծել, հրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *dhngh-) *-gh- աճականով
հայ-գերմանական զուգաբանություն՝ հայերենում իմաստային յուրահատուկ զարգացմամբ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ.
danga
«ծեծել»
հ. շվեդ.
dinugn
«խփել»
հ. անգլ.
dangan
«խփել, բախել»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 185, սյունակ 1 Էջ 185
ԴԱՍԱՆ ««կոխել» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Աղաւաղուած բառայօդուած, որ ձեռագրերից մէկում տրուած է բայական ձեւով` դասեմ «կոխեմ»: ԲՀ-ի հրատարակիչը (էջ 359) հնարաւոր է համարում նոյնացնել դասօն «խօսիլ» բառայօդուածի հետ` սա բխեցնելով եբր. lāšōn «լեզու» բառից
Էջ 187, սյունակ 1 Էջ 187
ԴԱՐԱՆԱԿ (դարունակ) «շրջանակ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
փոխատու լեզու՝ պ. daruna «աղեղ, ծիածան»
Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 634) համարում է վրիպակ՝ փոխանակ պարունակ-ի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
daruna
«աղեղ, ծիածան»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 634
Տե՛ս նաեւ
Էջ 188, սյունակ 1 Էջ 188
ԴԱՐԳ «հատված, բաժին, մաս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պրթ. *darg
Փոխառություն՝ պրթ. *darg (< *dara-ka < հ.-ե. *del-): - Периханян, МЭСДЯ 30: Աճառյանը (ՀԱԲ 1, 636), ըստ Վարդանյանի, մեկնում է «կարգ, շարք, աստիճան» եւ համարում փոխառություն ասորերենից` dargā:
Մատենագիտություն
МЭСДЯ 30; Աճ. ՀԱԲ 636
Էջ 189, սյունակ 1 Էջ 189
ԴԱՐԿԵԼ I ««շաղակրատել, ճամարտակել» (ԲՀ՝ «շաղակրատել» կամ «(ճ)ամարտակոս»)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)