Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 1599 բառահոդված (էջ 148/160)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 751, սյունակ 1 Էջ 751
ՈՒՌԿԱՆ (բ. վարկան) «ուռկան»
Ստուգաբանություն ()
հ.-ե. արմատ՝ *uer- «կապել, կցել, կախել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ur-) ստորին ձայնդարձի (*ur-) արտացոլում
կարելի է առանձնացնել կան-ը որպես վերջածանց, իսկ ուռ-ը դիտել որպես հնդեւրոպական *uer- «կապել, կցել, կախել» արմատի ստորին ձայնդարձի (*ur-) արտացոլում (վարկան ձեւը իրանական ծագո՞ւմ ունի)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուռկանել, ուռկանարկ, ուռկանաւոր, ուռկանաւորել
Էջ 751, սյունակ 1 Էջ 751
ՈՒՌՃԱՆԱԼ «ուռճանալ»
Ստուգաբանություն ()
կապված է ուռ «ուռչել» արմատի հետ` -ճ աճականով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուռճազարդ, ուռճալի, ուռճալիր, ուռճալրանալ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 752, սյունակ 1 Էջ 752
ՈՒՍ II «սովորելը, ուսանելը»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *euk- «վարժվել, սովորել» (անմիջական նախաձեւ՝ *uk-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *euk-` *uk- «վարժվել, սովորել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուսանիլ, ուսումն, ուսումնական, ուսուցանել, ինքնուս, նորուս, քաջուսացի, ուսանող, ուսանողուհի, թերուս, ուսումնասիրել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ucyati
«վարժվել»
հ. սլ.
učiti
«սովորեցնել»
լիտվ.
jùnkti
«սովորել, վարժվել»
Մատենագիտություն
H. AG 484; Աճ. ՀԱԲ 610
Էջ 752, սյունակ 1 Էջ 752
ՈՒՍԿՈՒԼԻ «վուշ(՞)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ թթր. usqul
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 611
Էջ 752, սյունակ 1 Էջ 752
ՈՒՏԵԼ «ուտել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ed- «ուտել» (անմիջական նախաձեւ՝ *od-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *od-` *ed- «ուտել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուտելի, ուտեստ, ուտիք, ուտիչ, ուտիճ, դժուարուտելի, հացուտիք, մսուտու, պանրուտի, ուտելեղեն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
admi
«ուտում է»
հուն.
ἔδω
լատ.
edo
գոթ.
itan
խեթ.
et-
«ուտել»
Մատենագիտություն
H. AG 485; Աճ. ՀԱԲ 612
Էջ 752, սյունակ 1 Էջ 752
ՈՒՐԱԽ (րախ) «ուրախ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
փոխատու լեզու՝ մ. պ. urvāxman
Փոխառություն իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուրախանալ, ուրախութիւն, ուրախալից, ուրախամիտ, ուրախաբար, բազմուրախ, ուրախալի, կենսուրախ
Էջ 753, սյունակ 1 Էջ 753
ՈՒՐԱՆԱԼ «ուրանալ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *or- «խոսել, կանչել» ծիսական բառ
բաղարկվել է հ.-ե. *ar- «հրաժարվել, ժխտել» արմատի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուրացութիւն, ուրաստ, ուրալի, աստուածուրաց, երդմնուրաց, անուրանալի, ազգուրաց, հաւատուրաց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἀρά
«աղոթք, նզովք»
լատ.
ōrō
«աղոթել»
ռուս.
орать
«գոռալ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 615
Էջ 753, սյունակ 1 Էջ 753
ՈՒՐԴԻԼ «պատահել, հանդիպել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Հազիվ թե կապ ունենա հորդել «ճանապարհ բաց անել», հորդել «գնալ» բառերի արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուրդելութ, ուրդածուրիկ
Էջ 753, սյունակ 1 Էջ 753
ՈՒՐՈՅՆ (որոյն) «ուրոյն, առանձին, մեկուսի, «հեռու»»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *or-o- «խախուտ, նոսր, հեռու կանգնած, իրարից հեռանալ» (անմիջական նախաձեւ՝ *or-o-en-)
արմատից, որից նաեւ որոշ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուրոյնանալ, ուրոյնութիւն, ինքնուրոյն, իւրուրոյն, ուրոյնել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἐρήμος
«լքված, զատ, առանձին»
լիտվ.
irti
«քայքայվել, պատռվել»
Էջ 755, սյունակ 1 Էջ 755
ՓԱԼԿՈՆ «բազե, սիցիլիական աստվածություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. φάλκων
փոխատու լեզու՝ լատ. falco
Մատենագիտություն
H. AG 386; Աճ. ՀԱԲ 470