Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 602, սյունակ 1
ՈՂՋԱԳԵՐ
(ողջագէր, ողջագիր)
««հաղթահարված» (ԲՀ` «հաղթահարեալ»)»
Անստույգ
-գեր-ը (-գէր, -գիր) գերել բայի հիմքն է:
Էջ 602, սյունակ 1
ՈՃ
(-ոյ)
«ծղոտ, ցողուն, կողով, քթոց, կարգ, գրելաձեւ, ոճ, դոգմա, դավանանք, վարքագիծ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *od(e)g(u)o-
«ծղոտ, ցողուն»
(անմիջական նախաձեւ՝ *odgio-)
հմմտ. հ. հնդկ. adga- «ցողուն»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոճով,
անոճ,
ոճաբան,
ոճաբանութիւն,
ոճաւոր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
adga- «ցողուն»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 140
Էջ 602, սյունակ 1
ՈՅԺ
(-ոյ, ուշ՝ -ի, -ից)
«ուժ, զորություն»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ պրթ. օž
Փոխառության աղբյուր՝ մ. պ. օž
իրանական աղբյուրից. հմմտ. պրթ., մ. պ. օž (ուժգին < օžgin):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ուժգին,
ուժեղ,
ուժողի,
վատուժ,
վատուժել,
հաստոյժ,
շատոյժ,
հուժկու,
հուժգոյ,
ժուժկալ,
ժուժկալել,
անժոյժ,
անժուժիլ,
դժուարաժուժալի,
ժուժակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պրթ.
օž «ուժ»
Մատենագիտություն
H. AG 518;
Աճ. ՀԱԲ 560;
Ջահ. ՀԼՊ 538
Էջ 602, սյունակ 1
ՈՉ
(-ով, չ-)
«ոչ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *kue-
(անմիջական նախաձեւ՝ n- (<*kuo-))
դերանվանական հիմք
Կազմված է բնիկ հնդեւրոպական n- եւ չ տարրերից, որոնցից երկրորդը գալիս է վերջահար *-k’- մասնիկից (հմմտ. ո-ք, ին-չ, այլեւ հ. հնդկ. ca, ավ. ča հուն. τέ, լատ. -ex), իսկ առաջինի հարցը լիովին պարզ չէ։ Ճիշտ է, այն կարծես համընկնում է n- (<*kuo-) դերանվանական հիմքի հետ, բայց այդ դեպքում ո՞րն է ժխտական տարրը (*kuo-kue- պիտի նշանակեր «ով որ», «ով է », որի անցումը ոչ-ի դժվար է բացատրել)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոչինչ,
չժողովուրդ,
ոչնչութիւն,
չիք,
ոչնչանալ,
չմեղ,
ոչէութիւն,
չբոտի,
չախորժութիւն,
չբոտիլ,
չագահութիւն,
չքատորիլ,
չահագին,
չքանալ,
չանձնաւոր,
չնաշխարհիկ,
չանսական,
չնչին,
չաստուած,
ոչնչին,
չեւ
Նոր՝
ոչնչական, չէական, չբմեղանք, չբմեղութիւն
ոչնչական, չէական, չբմեղանք, չբմեղութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ca
ավ.
ča
հուն.
τέ
լատ.
-ex
Էջ 603, սյունակ 1
ՈՉԽԱՐ
(-ի, -աց)
«ոչխար, մի ձայնանիշ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ քարթվելական (զանյան) cxovari
Փոխառություն քարթվելական (զանյան) աղբյուրից՝ cxovari։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոչխարակ,
ոչխարավաճառ,
ոչխարութիւն,
ոչխարենի,
ոչխարազգի
Նոր՝
ոչխարաբուծութիւն, ոչխարապահ, ոչխարային
ոչխարաբուծութիւն, ոչխարապահ, ոչխարային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ճան.
šxuri
վրաց.
cxovari
հ. վրաց.
cxuari
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 562
Էջ 604, սյունակ 1
ՈՍՈԽ
(-ի, -աց)
(աւսոխ, օսոխ)
«հակառակորդ, թշնամի, վրեժխնդիր, նախանձահույզ, վրեժ, քեն, ոխ»
Փոխառություն (թերեւս)
Փոխառության աղբյուր՝ իրանական *osaxv
(թերեւս)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ոսոխիլ,
ոսոխասեր,
ոսոխութիւն,
հակառակոսոխ,
դառնոսոխ
Մատենագիտություն
Meillet, REA 9
Էջ 604, սյունակ 1
ՈՍՏԻԿԱՆ
(-ի, -աց)
«թագավորական բարձր պաշտոնյա, արաբական կուսակալ, ոստիկան»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ իրանական (՞)
Փոխառության աղբյուր՝ մ. պ. ōstīkān (ōstīgān)
«հավատարիմ, վստահելի (անձ)»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 571
Էջ 606, սյունակ 1
ՈՏՆԵԱՅ
«լուսոյ յարութիւն, կամ լոյս վերահայեաց»
(ԲՀ)
Անստույգ (հավանաբար)
ինչ-որ հատուկ անուն՝ իր մեկնութեամբ հանդերձ
Էջ 606, սյունակ 1
ՈՐԱՅ
(-ոյ)
«հացահատիկի խուրձ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *uer-
«կապել, շաղկապել, միացնել, կցել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *urəto-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որայիկ,
որային
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
vrāta- «բազմութիւն, խումբ, հոտ, հաւաք»
գոթ.
waúrps «հոտ»
Էջ 606, սյունակ 1
ՈՐԴՆ
(-ան, -ունք, -անց)
«որդ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *uer-
«պտտել, ծռել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *uert-)
t-ով աճած
Ի՞նչ յարաբերութիւն ունի հնդեւրոպական *uer- «պտտել, ծռել» նախաձեւի, հատկապէս սրա *t-ով աճած *uert- արմատի հետ. հնարաւոր է սկզբնային *u-ի անկում o-ի մոտ (*uort-m > որդ-ն)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որդնալից,
որդնածին,
որդնահատ,
որդնիլ
Նոր՝
որդնոտ, որդնոտիլ
որդնոտ, որդնոտիլ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։