Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«աղ» որոնման արդյունք՝ 5731 բառահոդված · Էջ 145 / 574
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 216, սյունակ 1 Էջ 216
ԵՂՋԻՒՐ (հին՝ եղջեր), -ջեր, -ջերց (-ջերաւ) «եղջիւր, կոտոշ, պոզ, սրվակ, մի անկիւնազարդ, այծեղջիւր (պտուղ)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *k’er- «վերնամաս, գլուխ, եղջիւր, գագաթ» (անմիջական նախաձեւ՝ *k’reuer- կամ *k’reuro-) արմատից ենթադրված
*k՛reuer- կամ *k՛reuro- նախաձեւի դեպքում ենթադրվում է *k՛r-ի նույնպիսի զարգացում, ինչպես *bhr-ի դեպքում (աղբիւր եւ եղբայր բառերում), որը քիչ հավանական է․ անհավանական է նաեւ խեթ․ *karauar «եղջիւր» եւ հայ․ եղջիւր բառերի համար *ghr-ով նախաձեւի վերականգնումը (փոխանակ *k՛r-ով նախաձեւի)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եղջերու, եղջերատր, եղջերիկ, եղջերուաքաղ, եղջերցել, միեղջերու, մահիկեղջիւր, ռնգեղջիւր, այծեղջիւր, միեղջիւր, եղջերենի, եղջերաւոր, եղջիւրաքոյս, եղջիւրահանդիպեալ
Էջ 216, սյունակ 1 Էջ 216
ԵՂՏԻՒՐ (հին՝ եղտեր, այլեւ՝ աղտիւր) «ջրարբի տեղ, ճահիճ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *el- «փտել, նեխել, հոտել, բորբոսնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *el-d-, *l-d-) -իւր վերջածանցով
*el- «փտել, նեխել, հոտել, բորբոսնել» արմատից (*-d- աճականով)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հոլ. uldna «բորբոսնել»
հ. հոլ. ylda «բորբոսահոտ»
հ. վ. գ. oldar «կեղտի կտոր, կեղտի փշուր»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 305
Էջ 216, սյունակ 1 Էջ 216
ԵՂՐԵՒԱՆԻ «շեփորուկ, շելակ, յասաման»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ պրսկ. arγavan(i)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եղրուանիկ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 25
Էջ 216, սյունակ 1 Էջ 216
Ե-Մ անկ. էի, հրամ. ե՛ր, երուք, ստորադ. իցեմ, անորոշ (ուշ)՝ ել, -ոյ «լինել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *es- «լինել» (անմիջական նախաձեւ՝ *es-mi)
*es- «լինել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
էակ, էական, էանալ, էութիւն, էապես, անէ, անէութիւն, չէական, չէութիւն, չեզոք, նախէ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. ásmi
հուն. ειμί
հ. խուլ. em
լիտվ. esmì
հ. սլ. jesmĭ
Մատենագիտություն
H. AG 442; Աճ. ՀԱԲ 25-26
Էջ 217, սյունակ 1 Էջ 217
ԵՆՃԵՌՆ (այլեւ՝ ենճեռ- «ապառազեն(?)») «նենգ, խարդախ»
Անստույգ (՞)
Ծագումն անհայտ է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ենճեռնաշէն, զենճեռել
Էջ 217, սյունակ 1 Էջ 217
ԵՊԱՐՔՈՍ (եպարխոս) «կուսակալ, փոխարքա»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. έπαρχος
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եպարքոսական, եպարքոսութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 348; Աճ. ՀԱԲ 27
Տե՛ս նաեւ
Էջ 217, սյունակ 1 Էջ 217
ԵՊԵՐ (այպեր, ապեր) «նախատինք, եպերանք, պարսավանք»
Ծագումն անհայտ է
Ծագումն անհայտ է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եպերելի, եպերական, եպերանք, այպերանք, ապերանք, եպերումն, անեպեր
Էջ 217, սյունակ 1 Էջ 217
ԵՊԻԴԵՄԻ «համաճարակ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. επιδημία
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եպիդեմիական, եպիդմական, եպիդեմական
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 28
Էջ 218, սյունակ 1 Էջ 218
ԵՊԻՍԿՈՊՈՍ (եպիսկապոս, եպիսկովպոս), -ի, -ից, -աց, հգն. -ունք «եպիսկոպոս»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. ἐπίσκοπος
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եպիսկոպոսութիւն, եպիսկոպոսանոց, եպիսկոպոսապետ, եպիսկոպոսարան, յառաջեպիսկոպոս, չեպիսկոպոս
Մատենագիտություն
H. AG 248; Աճ. ՀԱԲ 29
Տե՛ս նաեւ
Էջ 218, սյունակ 1 Էջ 218
ԵՌ «եռում, եռացող բան, եռք, մարմաջ, բորբ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ers- «եռալ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
եռալ, եռանդն, եռանդնանալ, եռանդնաբար, եռանդնալից, եռանդնոտ, եռանդնումն, սրտեռանդն, ջերմեռանդ(ն), զեռալ, զեռուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. arsati «հոսում է»
խեթ. ahšaniia «նախանձել, խանդել»
լատ. errō, -are «մոլորվել, թափառել»
գոթ. airripa «մոլորություն»
հ. սաքս. irri «զայրացած»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 30; Pok. IEW 336