Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«թեր» որոնման արդյունք՝ 1906 բառահոդված
· Էջ 143 / 191
Էջ 566, սյունակ 1
ՆԵՐԵԼ
(-եալ)
«ներել, դիմանալ, տոկալ, հանդուրժել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ner-
«կենսաուժ, առնական, ուժեղ»
Երկրորդ իմաստով լավ զուգահեռ ունի լատ. nero «դիմացկուն, ուժեղ» բառի մեջ, որ գալիս է հնդեւրոպական *ner- արմատից։ Այսպիսով, թերեւս ներ-ը գալիս է հնդեւրոպական այդ արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ներելի,
ներումն,
ներ(ող)ութիւն,
աններելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
nero «դիմացկուն, ուժեղ»
հ. սլավ.
nraw «բարք»
Էջ 566, սյունակ 1
ՆԵՐԿ
-ոյ
«ներկ»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ խոտ.-սակ. nar
(թերեւս)
«ներկել»
Սակայն կարող է նաեւ բնիկ հնդեւրոպական կազմություն լինել՝ *ner- «ընկղմել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ներկ(ան)ել,
ներկագործ,
ներկած,
ներկածոյ,
աններկ,
ծիրանաներկ
Նոր՝
ջրաներկ, ներկարար, ներկապանակ
ջրաներկ, ներկարար, ներկապանակ
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 174
Տե՛ս նաեւ
Էջ 569, սյունակ 1
ՆԻՏԱԼ
I
«չարիք նյութել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ned-
«թելեր ոլորել, հիւսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *sne-)
արմատից. հմմտ. հայ. նեարդ:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
նեարդ
Էջ 569, սյունակ 1
Էջ 569, սյունակ 1
ՆԿԱՏ
I
«նկատում, հայացք, նայել»
Փոխառություն (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *kwei-
«ուշադրություն դարձնել, նկատել»
Աղբյուր՝ իրանական *ni-kata
(թերեւս)
իրանական աղբյուրից՝ *ni-kata (<հնդեւրոպական *kwei- «ուշադրություն դարձնել, նկատել»):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
նկատել,
նկատութիւն,
նկատումն,
նկատիչ,
յայտանկատ,
նախանկատ,
աննկատելի
Նոր՝
նկատողութիւն, նկատի առնել
նկատողութիւն, նկատի առնել
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 487
Էջ 570, սյունակ 1
ՆԿԼԵ
«հովիվ»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ ասոր. nāqdā < եբր. nōqēd
(թերեւս)
սխալ տառադարձութիւն՝ ասոր. nāqdā (<եբր. nōqēd)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 457
Էջ 570, սյունակ 1
ՆԿՈՒՂ
«նկուղ, տան գետնահարկ, պահեստ»
Փոխառություն (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
«ծռել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ni-gula)
Աղբյուր՝ իրանական (՞)
(թերեւս)
բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված: Աւելի քիչ հաւանական է բնիկ հնդեւրոպական լինելը՝ *ni-gula՝ *geu- «ծռել» արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. ն. գ.
kule «փոս, խոռոչ»
Էջ 570, սյունակ 1
(Ն)ԿՐՈՒՍՏ
«ավելի լավ կամ ավելի ներքեւ»
Ծագումն անհայտ է
ուստ-ը թերեւս վերջամասնիկ է
Էջ 572, սյունակ 1
ՆՈՄՈՍՆ
«հովիտ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. νόμων
սխալ ընթերցված, փոխանակ λάω-ի
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 465
Էջ 573, սյունակ 1
ՆՈՒԱՂ
«նվաղ, թույլ, տկար, աղոտ, մեղմ, պակասավոր, թերի»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ual-
«ուժեղ լինել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ne-ual-)
*ne- ժխտականով
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական կազմություն՝ *ne-ual- «ոչ ուժեղ»՝ *ual- «ուժեղ լինել» արմատից: Ըստ Դյումեզիլի (Pok. IEW 1, 756), ունի իրանական ծագում, թեեւ նման իրանական բառ չի հավաստված:
Մատենագիտություն
Pok. IEW 756
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։