Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«արմ» որոնման արդյունք՝ 2355 բառահոդված · Էջ 140 / 236
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 434, սյունակ 1 Էջ 434
ԿՐԷՏ «իշամեղու, ԴԿ ձայնի մի եղանակ, մշկաբերդկ»
Բնաձայն (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «բնաձայնական արմատ»
Կապ ունի՞ արդյոք հնդեւրոպական *ger- բնաձայնական արմատի հետ:
Էջ 434, սյունակ 1 Էջ 434
ԿՐ(Ի)ԱՅ (կիրիայ, կիրայ) «կրիայ»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gūrati-) *-ro վերջածանցով
որտեղից նաեւ` հայ. կուռն, կուր «տաշտ, նավակ»: Աճառյանը բխեցնում է անմիջապես հայ. կուր «տաշտ, նավակ» բառից` -(ե)այ ածանցով որպես «տաշտեայ» (՞):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրայակիր-ք, վահանակրիայ, վանակրիայ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. կուռն
հայ. կուր «տաշտ, նավակ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 397; Աճառյանը (ՀԱԲ) 679
Էջ 435, սյունակ 1 Էջ 435
ԿՐԿԻՆ (-ոյ) «կրկնակի, կրկին, երկրորդ անգամ, դարձյալ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *duo- «երկու» (անմիջական նախաձեւ՝ երկ-)
Կազմված է երկ- արմատից՝ -կին վերջածանցով՝ երկկին։ Մալխասյանցը (ՀԲԲ 2 505) բխեցնում է կրունկ(ն) «կրունկ» բառից՝ մեկնելով «ոտքի վրա հետ դառնալով, դարձյալ»։
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 681
Էջ 435, սյունակ 1 Էջ 435
ԿՐԿԻՏ II «պրպտում, որոնում, խուզարկում»
Ծագումն անհայտ է
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *ger- «հավաքել» արմատի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրկտել, գերեզմանակրկիտ, բանակրկիտ, մանրակրկիտ, ականջակրկիտ
Էջ 435, սյունակ 1 Էջ 435
ԿՐԿՈՒՏ «խսիվ, փայտի կտորտանք»
Անստույգ (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «հավաքել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gēr-g-, *grē-g-) կրկնավոր ձեւ
Թերեւս կազմված է -ուտ վերջածանցով՝ կրկ- արմատից, որ կարող է գալ հնդեւրոպական *ger- «հավաքել» արմատի կրկնավոր ձեւից (*gēr-g-, *grē-g-)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրկտակերտ, կրկտաքաղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ. grex, -gis «խումբ, կույտ»
մ. իռլ. graig «երամակ»
լիտվ. gùrguol «բազմություն, ամբոխ»
Էջ 435, սյունակ 1 Էջ 435
ԿՐԿՋԱԼ «կղկղալ, ձայն արձակել (կաքավի մասին)»
Բնաձայն (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «բնաձայնական արմատ»
Բնաձայն կազմություն, որի հիմքերը թերեւս հասնում են մինչեւ հնդեւրոպական *ger- բնաձայնական արմատը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրկջաձայն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. կռունկ
լիտվ. girgždėti «ճռնչալ»
Էջ 435, սյունակ 1 Էջ 435
ԿՐԿՏԱԼ «դողալ, սարսռալ»
Ծագումն անհայտ է
կրկնավոր, թե՞ *կրկ- (*կիրկ կամ *կուրկ-) արմատից՝ -տ-ով կազմություն։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրկտումն
Էջ 435, սյունակ 1 Էջ 435
ԿՐՃԵԼ I (կճել) «կրճատել, կարճացնել»
Փոխառություն (հավանաբար)
Աղբյուր՝ իրան. (՞) (հավանաբար)
Արմատը, հավանաբար, նույնն է կարճ-ի հետ, որ ծագում է իրանական աղբյուրից (տե՛ս)։ կճատ ձեւը կամ կրճատ-ից է, կամ առանձին ավանդված կոճատ-ից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կրճատ, կրճատութիւն, կրճատել
Տե՛ս նաեւ
Էջ 435, սյունակ 1 Էջ 435
ԿՐՃՈՒՄՆ (կոճումն, կրըժումն) -ունք «գիծ (ձեռքի ափին), խորշոմ»
Անստույգ
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «պտտել, ոլորել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gērdio-)
Հազիվ թե *gērdio-` հնդեւրոպական *ger- «պտտել, ոլորել» արմատից։
Էջ 436, սյունակ 1 Էջ 436
ԿՐՈՒԿ(Ն) (ն) (ուշ՝ կրունկ(ն), -ան) «կրունկ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «ծռել, կամար կազմել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gu-ro-) +-ուկն
արմատից. հմմտ. հայ. կուռն, կուր «տաշտ, նավակ», այլեւ՝ լիտվ. gurnas «կրունկ, կոճ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ընկրկել, ընկրկիչ, կրնկակոխ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. կուռն, կուր «տաշտ, նավակ»
լիտվ. gurnas «կրունկ, կոճ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 398-399
Տե՛ս նաեւ