Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«բաղ» որոնման արդյունք՝ 3993 բառահոդված
· Էջ 139 / 400
Էջ 303, սյունակ 1
ԼՈՒՐ
I
-ոյ
«լսելը, լսողություն, համբավ, քարոզ, ձայն, հնչյուն, հնազանդություն, լսելի բան, լուր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *kleu-
«լսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *kluro-)
որտեղից նաեւ լու, լսել, լուռ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լրտես,
լրտեսել,
անլուր,
ականջալուր,
դիւրալուր,
դժւարալուր,
չլուր
Նոր՝
լրաբեր, լրագիր, լրագրային, լրագրավաճառ, լրագրող, լրագրել
լրաբեր, լրագիր, լրագրային, լրագրավաճառ, լրագրող, լրագրել
Մատենագիտություն
H. AG 453;
Աճ. ՀԱԲ 306-307
Էջ 303, սյունակ 1
ԼՈՒՐԹ
(լուրթն-)
«պարզ, բաց, պայծառ, բաց կապույտ, մուգ, մութ»
Ստուգաբանություն
Ակնհայտորեն կապված է լուրջ արմատի հետ (տե՛ս):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լրթանալ,
լրթնատեսիլ,
լրթալոյս,
լրթագոյն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 303, սյունակ 1
ԼՈՒՐՋ
-ի, -աց
«պարզ, բաց, բաց-կապույտ, պայծառ, ուրախ, զվարթ, պայծառամիտ, արթուն, զգոն, սթափ, լուրջ»
Անստույգ
Լուրթ արմատի տարբերակը. հազիվ թե կապված լինի հնդեւրոպական *lenk- (այստեղից՝ լոյս) եւ *k'leu- «ողողել, մաքրել» (հմմտ. գոթ. hlūtrs «լուսավոր, մաքուր, պարզ») արմատների հետ: Քանի որ գտնվում է արշալուրջ-ք բառի մեջ, որի առաջին բաղադրիչը (արշա-) իրանական է, հնարավոր է լուրջ-ը նույնպես իրանական ծագում ունենա:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լրջանալ,
լրջամտանք,
լրջմտութիւն,
լրջմիտ,
լրջամիտ,
արշալուրջք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ.
hlūtrs «լուսավոր, մաքուր, պարզ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 303, սյունակ 1
ԼՈՒՑԱՆԵԼ
(լոյց-)
«վառել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *leuk-
«լուսավորել, լուսավոր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *louks կամ *leuk-k'-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լուցկի,
լուցուն,
լուցումն,
ճրագալոյց,
կրակալոյց,
ջահալուցութիւն
Նոր՝
լուցափայտ
լուցափայտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
lougazzen, lohazzen «բոցավառվել, այրվել»
խեթ.
lukkāi «վառել, կացնել»
Մատենագիտություն
H. AG 455;
Աճ. ՀԱԲ 296
Տե՛ս նաեւ
Էջ 304, սյունակ 1
ԼՈՔ
II
(լոգ-)
«արհամարհանք, բամբասանք»
Անստույգ (թերեւս)
թերեւս լուտ-անք բառի աղավաղված ձեւը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լոքանք,
լոգանք
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 305
Էջ 304, սյունակ 1
ԼՊԻՐՃ
(բրբ. լպիրտ)
«լպրծուն, սահուն, գայթակղիչ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *(s)leib-
«լպրծուն»
(անմիջական նախաձեւ՝ *(s)lib-ro-)
*(s)lei-, *-b աճականով՝ *-ro ածանցով
բնիկ հնդեւրոպական՝ *(s)lib-ro-` *(s)lei-, *-b աճականով՝ *(s)leib- «լպրծուն» արմատից՝ *-ro ածանցով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լպրծել,
լպրծոտ,
լպրծուտ,
լպրծուկ
Նոր՝
լպրձուն, լպրտիլ, լպրտուն, լպտել, լպրզել
լպրձուն, լպրտիլ, լպրտուն, լպտել, լպրզել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ολιβρός «լպրծուն, հարթ»
մ. վ. գ.
slifec «լպրծուն»
մ. վ. գ.
slipferic «լպրծուն»
հայ.
լպիրշ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 305
Էջ 304, սյունակ 1
ԼՊԻՐՇ
«լիրբ, անամոթ, լկտի»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *(s)leib-
«լպրծուն»
(անմիջական նախաձեւ՝ *(s)lib-ro-)
*(s)lei-, *-b աճականով՝ *-ro ածանցով
բնիկ հնդեւրոպական՝ *(s)lib-ro-` *(s)lei-, *-b աճականով՝ *(s)leib- «լպրծուն» արմատից՝ *-ro ածանցով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լպրշիլ,
լպրշութիւն,
լպրշական,
լպրշանք,
լպրշաբար,
լպրշին
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ολιβρός «լպրծուն, հարթ»
մ. վ. գ.
slifec «լպրծուն»
մ. վ. գ.
slipferic «լպրծուն»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 286, 306
Էջ 304, սյունակ 1
ԼՍԵԼ
I
(լուս-), կտր. լուայ
««լսել, հնազանդվել, զգալ, հոտ առնել» (լու «լելի»)»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *kleu-
«լսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *klu-k'e-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *klu-k'e-` *kleu- «լսել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լսելի,
լսելիք,
լսողութիւն,
լսելութիւն,
լու,
լուական,
թերալսել,
անլսութիւն,
հլու
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
crnōti (<*k'l-neu-)
հուն.
κλέω «փառաբանել»
լատ.
clueo «կոչվել, անվանվել, համարվել»
հ. իռլ.
cloth «հռչակ, փառք»
գոթ.
hliuma «լսողություն»
ռուս.
слышать «լսել»
ռուս.
слушать «լսել»
ռուս.
слух «լսողություն»
Մատենագիտություն
H. AG 453;
Աճ. ՀԱԲ 306-307;
Pok. IEW 605-606
Տե՛ս նաեւ
Էջ 305, սյունակ 1
ԼՈՇ
«արջտակ, բաղբ (բույս)»
(բույս)
Ստուգաբանություն
Ստուգաբանորեն կապված է լոշ «լոշ, լավաշ» բառի հետ (տե՛ս):
Տե՛ս նաեւ
Էջ 307, սյունակ 1
ԽԱԲ
I
(-ի, -ից)
«խաբում, խաբելը»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ արաբ. xabb
(թերեւս)
«խաբեբա»
Աղբյուր՝ արաբ. taxbīb
(թերեւս)
«խաբել»
արաբերենից (այսպես կոչված ասորա-արաբական կոյնեից)։ Քիչ հավանական է Lewy-ի համեմատությունը (KZ 52, 1924, 310) սլ. *xabati «փչացնել» բայի հետ, որի համար ավելի հավանական է կապը *xabati «բռնել, կծել» ձեւի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խաբել,
խաբանք,
խաբեայ,
խաբեբայ,
խաբեութիւն,
խաբկանք,
խաբկիլ,
խաբկոտ,
խաբու,
խաբուսիկ,
խաբողիկ,
անխաբ,
արագախաբիկ,
մտախաբ,
ճարտարախաբ,
որսորդախաբ,
դիւախաբ,
դիւրախաբող
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 309;
Ջահ. ՀԼՊ 486;
ԷՍՍՅԱ 7
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։