Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ագ» որոնման արդյունք՝ 4294 բառահոդված · Էջ 137 / 430
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 312, սյունակ 1 Էջ 312
ԽԱՂԱՎԱԹ «մի բոյս»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 312, սյունակ 1 Էջ 312
ԽԱՂԱՏԻԼ ««մոլորվել, գայթակղվել» (՞)»
Ստուգաբանություն (՞)
Կազմված է խաղալ բայից` հուն. բնագրի παιζου բառի հին «խաղալ» իմաստի օրինակով:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. παιζου «խաղալ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 321
Էջ 312, սյունակ 1 Էջ 312
ԽԱՂԱՒԱՂ «ծովաժայռեր, խութեր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *kel- «բարձրանալ, ցցվել» (անմիջական նախաձեւ՝ *khl- (*khəl-, *khol-)) կրկնաւոր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. κολωνη, κολωνος «բարձունք, բլուր»
լատ. collis «բլուր»
լատ. columen «գագաթ»
հ. անգլ. hyll
անգլ. hill
լիտվ. kalnas «լեռ»
լատվ. kalva «բլուր, գետակղզի»
Էջ 313, սյունակ 1 Էջ 313
ԽԱՂՏ I «կոշտ, կոպիտ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *kal- «կարծր, կոշտ» k/kh անցմամբ` *khal-d > խաղտ
խաղճ բառի հետ միասին ծագում է հնդեւրոպական *kal- «կարծր, կոշտ» արմատից` k/kh անցմամբ` *khal-d > խաղտ։ հմմտ. խաղճախուղճ եւ խաղտախուղտ կրկնաւորները։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 323) կապում է խաղտիք ցեղի (այստեղից` Խաղտիք երկիր) անվան հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խաղտալեզու, խաղտաւուր, խախտաւուր, խաղտախուղտ
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 323
Տե՛ս նաեւ
Էջ 313, սյունակ 1 Էջ 313
ԽԱՃ (խաժ) «մի բույս»
Ծագումն անհայտ է (՞)
հմմտ. ճ/ժ հերթագայութիւնը
Էջ 313, սյունակ 1 Էջ 313
ԽԱՃԱՐ «վայրի արմավ»
Ծագումն անհայտ է
Էջ 313, սյունակ 1 Էջ 313
ԽԱՃԻՆ (խաճի «մեխակազգի մի բույս») (բրբ.) «մի տեսակ փափուկ խոտ»
Ծագումն անհայտ է
Տե՛ս նաեւ
Էջ 314, սյունակ 1 Էջ 314
ԽԱՄԲԱՅ «խոնավ (°)»
Ծագումն անհայտ է
(... ի խամբայութենէ անձրեւաց լինին եւ ի տաւթոյ արեգական նախադասության մեջ)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խամբայութիւն
Էջ 314, սյունակ 1 Էջ 314
ԽԱՄԾԵՐՔ (խամծեծք, խամծէք, խամծէկ, խամծեկք) «կզակ, ծնոտ»
Ստուգաբանություն (թերեւս)
Ըստ Աղայանի (ԱՀԲԲ 1, 559), խամծերք-ը թերեւս կազմված է խամ «ստորին ծնոտ» եւ ծերք < ծայրք բաղադրիչներից. այս դեպքում ծէք, ծէկ բաղադրիչներն էլ կարող են լինել ծագ «ծայր» բառի բարբառային ծէք, ծէկ, ծէկք (հգն.) ձեւերը
Մատենագիտություն
ԱՀԲԲ 559
Էջ 314, սյունակ 1 Էջ 314
ԽԱՄՈՒՐ- (ուշ՝ նաեւ խամր-) «քառասուն, թռչնում, ավերում, փչացում»
Փոխառություն (թերեւս)
Աղբյուր՝ մեգր. xomula- (թերեւս) «չոր»
Աղբյուր՝ ճան. xomula- (թերեւս) «չոր»
ալանական ձեւերի ճշտումն ըստ Ջահ. ՀԼՊ 595
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խամրիլ, խամրացուցանել, արագախամուր, վաղախամուր, դիւրախամուր, անխամր
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 324; Ջահ. ՀԼՊ 595