Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«արմ» որոնման արդյունք՝ 2355 բառահոդված
· Էջ 134 / 236
Էջ 423, սյունակ 1
ԿՈՐԵԱԿ
(-ան)
(ուշ՝ կորեկ, -ոյ)
«կորեկ (հացազգի մի բույս) (թուզի հատիկ)»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
«ծռել, կամար կազմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *goᵘeriio- (+ -ակ))
արմատից (սրանց համար հմմտ. հայ. կորիզ), հուն. γυρινος «շերեփուկ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կորեկահատ,
կորեկախառն,
ձիակորեակ
Նոր՝
կորեկահաց, կորեկօղի
կորեկահաց, կորեկօղի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կորիզ
հուն.
γυρινος «շերեփուկ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 397
Էջ 423, սյունակ 1
ԿՈՐԶԵԼ
«կորզել, խլել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«հավաքել, ի մի բերել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gor-gh-)
արմատից
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
αγείρω «հավաքել»
հուն.
αγοστος «ձեռք, ափ»
ռուս.
горсть «բուռ»
Էջ 423, սյունակ 1
ԿՈՐԷՔ
(հգն.)
«դժվարին տեղիք, զերբուկ»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *gʷer-
«ծանր»
հ.-ե. արմատ՝ *gʷer-
«լեռ»
արմատներից մեկի հետ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
այլբ.
gur «քար»
հուն.
δειρος «բլուր»
հուն.
δηρας «բլուր»
Էջ 423, սյունակ 1
ԿՈՐԻ
«արտի առու, փոքր ջրանցք, ակոս»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
«ծռել, կամար կազմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *goᵘeriio-)
արմատից։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 648) կասկածելի է համարում
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γυρός «կլոր, ուռուցիկ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 397;
Աճ. ՀԱԲ 648
Էջ 423, սյունակ 1
ԿՈՐԻԶ
I
(-ոյ)
«կորիզ, կուտ, ուռուցք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu-
«ծռել, կամար կազմել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *-r- ածանցական մասնիկով (*-rio-) կազմված)
արմատից՝ *-r- ածանցական մասնիկով (*-rio-) կազմված (ըստ Լիդենի), բայց անբացատրելի է մնում զ-ն։ Կասկածելի է նաեւ *gorig'h- ձեւ ենթադրելը՝ *ger- «պտտել, ոլորել» արմատից
Մատենագիտություն
Pok. IEW 397;
Աճ. ՀԱԲ 648
Էջ 424, սյունակ 1
ԿՈՐՃ
«շրջում, շուռ տալը, կործանում, տապալում»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«պտտել, դարձնել, շրջել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gor-g'-)
Անմիջական արմատից է կոր բառը, որի եւ կործ-ի կապը երեւում է ի կոր կործանեմ արտահայտության մեջ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կործել,
կործան,
կործանեմ,
կործանեցուցանեմ,
կործանիչ,
կործանում,
դիակործան,
դիակործանելի,
բիւրակործան,
եգիպտակործան,
երկրակործան,
ինքնակործան,
կործանարար
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ.
krākr, krōkr «ծռում, բերում. ծովախորշ, կեռ»
լիտվ.
grazyti «պտտել, շրջել, շուռ տալ, ոլորել»
լիտվ.
gráižyti «գայլիկոնել, ծակել, շրջել, ծկել, տապալել»
մ. անգլ.
crinkled «շրջված, շուռ տված»
հ. անգլ.
criucan «կուչում ընկնել»
Էջ 424, սյունակ 1
ԿՈՐԿՈՏ
«կորկոտ, թեփահանված եւ ծեծված ցորեն կամ գարի»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gred-
«քերել, քերել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gogrod-)
որ ներկայացվում է միայն ալբաներենով եւ գերմանականով (ալբանա-գերմանական զուգաբանություն)։ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 650-651) նույնպիսի *grod- արմատ ենթադրում է *ghreu- «շփել, տրորել» արմատի *-d-ով աճած ձեւերի հիման վրա` ենթադրելով *gh-ի դիմաց *g- (բայց այս դեպքում դուրս են ընկնում գերմանական զուգահեռները եւ առանց *-d ածականի ձեւերը):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կորկոտապուր,
գարեկորկոտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալբ.
gerrusε «քերոց»
հ. շվեդ.
kratta «քերել, ճանկռել»
գ.
krutzen «քերել, քերել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 650-651
Էջ 424, սյունակ 1
ԿՈՐՃ
I
«ընկույզի կեղեւ»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gord'o-)
ծագի հնդեւրոպական *gord'o- նախաձեւից` *ger- «պտտել, ոլորել» արմատից (որպես «ծուռումուռ»):
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայերեն
կորճ «ծուռ, անհարթ»
Էջ 424, սյունակ 1
ԿՈՐՃ
II
«պսակում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
(անմիջական նախաձեւ՝ *gord'o- (կամ *gorg'o-?))
որտեղից նաեւ` կոր, կեռ (կեռ կտուցի համար այսպես կոչված):
Էջ 424, սյունակ 1
ԿՈՐՃ
III
«ծուռ, ծուռումուռ, անհարթ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ger-
«պտտել, ոլորել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *gord'o- (կամ *gorg'o-?))
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 652) համարում է Կորճայք նահանգի անունից, բայց սա էլ իր հերթին ծագում է կորճ բառից. կորճայ, կործալեզու, կործաբար բառերը գալիս են Կորճայք-ի հիմքից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կորճայ,
կործալեզու,
կործաբար,
բեկկորճ,
պեկկորճ,
ծակկորճ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
արեւելաֆրիզ.
kret «կնճռոտված պտուղ» (*ger-d->)
լատվ.
grùods «խիստ ոլորված, պիրկ»
անգլ.
crook «կեռ. ոլորան» (*ger-g->)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 652
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։