Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«արմ» որոնման արդյունք՝ 2355 բառահոդված · Էջ 132 / 236
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 417, սյունակ 1 Էջ 417
ԿՈՂՐ -եր «ճյուղ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *gol- «ճյուղ» (անմիջական նախաձեւ՝ *goler- (°))
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ռուս. голья «ճյուղ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 625
Էջ 417, սյունակ 1 Էջ 417
ԿՈՃ «գնդաձեւ բան, գնդվածք, ծառի բուն (կտրտված ճյուղերով), կաղամբի կոթ, գերան, ծեծելու գործիք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «ծռել, թեքել, կամար կազմել» (անմիջական նախաձեւ՝ *goᵘodi-, *gouədi-) *-d ածանցանով
բնիկ հնդեւրոպական՝ *goᵘodi-, *gouədi- (*geu- «ծռել, թեքել, կամար կազմել» *-d ածանցանով) արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոճակ, կոճղեզ, կոճղիզ, կոճողիզ, կոճողէզ, կոճապղպեղ, կոճկեն, կոճկենիկ, կոշկոճել, կոճկոճել, կոճոպել, կոճռտիլ, կոճկցել, կոճիկ, կոճկամբ, կոճկորակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. ֆրիզ. kāte (kaut) «կոճ»
ն. վ. գերմ. kote, köte «կոճ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 418, սյունակ 1 Էջ 418
ԿՈՅ I -ի, -ից (ուշ՝ կու, -ոյ) «թրիք, բակոր, անասնաղբ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *gʷōu- «փակոր, թրիք, կղկղանք, զզվելի բան» (անմիջական նախաձեւ՝ *gʷōu-to- կամ *gʷōu-so-)
արմատից. հմմտ. հ. հնդկ. gū-tha «կղկղանք», ռուս. говно «կղկղանք»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոյանոց, կոյաջուր
Նոր՝
կոյուղի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. gū-tha «կղկղանք»
ռուս. говно «կղկղանք»
Մատենագիտություն
H. AG 461; Աճ. ՀԱԲ 628
Էջ 418, սյունակ 1 Էջ 418
ԿՈՅԶ ուշ՝ -ի, -ից «ողկույզ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *geu- «ծռել, կորացնել, կամար կապել» (անմիջական նախաձեւ՝ *geu-gh-)
արմատից. հաւանաբար սրանից են կազմուած ըն-կոյզ եւ ողկոյզ. Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 629) համարում է ողկոյզ բառի կրճատումը ստուգաբանութեամբ՝ խաղող(ոյ) ողկոյզ > խաղողոյ կոյզ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոյզկապ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ. guzak «ոտքի կոճ» ((°))
լիտվ. gùžas «կոճ, կոնգոմ, պիստակ»
լիտվ. gaužĕ «գլուխ»
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 629
Տե՛ս նաեւ
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆ (կովն, կոնոս, կոնոն) «բրգաձեւ մարմին, կոն»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ հուն. κῶνος
Մատենագիտություն
H. AG 359; Աճ. ՀԱԲ 632
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆՁԵՂ «դուռ, դեր (բույս)»
Ստուգաբանություն (թերեւս)
Բաղադրված է կոնձ- արմատից՝ -եղ վերջածանցով. կոնձ-ը թերեւս ծագմամբ կապված է կունձդ բառի հետ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 419, սյունակ 1 Էջ 419
ԿՈՆՃ (-ոյ) «բռունցք» (բբ)
Անստույգ (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «հավաքել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gor-s-)
Բաղադրութիւն՝ կոշել (՞): Անստույգ բառ: Թերեւս ենթադրված է կոշկոճել բայից, որ իրականում կոճ-ի կրկնավորն է՝ կ-ից առաջ ճ > շ անցմամբ: Քիչ հնարավոր է ենթադրել *gor-s- նախաձեւ՝ *ger- «հավաքել» արմատից՝ *կորշ > կոնշ անցմամբ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոշել
Էջ 420, սյունակ 1 Էջ 420
ԿՈՉ «կոչ, կանչ, հրաւէր, անուանում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *gᵘet- «խօսել, ասել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gᵘotio-)
Աճառեանը (ՀԱԲ 2, 635) համարում է բնաձայն կազմութիւն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոչել, կոչելի, կոչիւն, կոչանք, կոչումն, կոչնատէր, կոչնական, կոչնակ, անկոչ, գետնակոչ, մեծակոչ, ինքնակոչ, դժուարակոչ, դիւրակոչելի, որովայնակոչ, դիւակոչ, խառնակոչութիւն, կոչնագիր, կոչում
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ. gadati (*gātati) «ասում է»
գոթ. gipan «ասել, խօսել, կոչել, անուանել»
հ. փռիգ. quetha «ասել, խօսել, նշանակել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 481; Աճ. ՀԱԲ 635
Էջ 420, սյունակ 1 Էջ 420
ԿՈՊ (կոփ), ուշ` -ոյ, -ի, -ից «կոպ, աչքի կափարիչ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ghabh- «բռնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *gab-) տարբերակ
կապ ունի հնդեւրոպական *ghabh- «բռնել» արմատի *gab- տարբերակի հետ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. կապ
հայ. կափ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 420, սյունակ 1 Էջ 420
ԿՈՊԻՃ (կոճոպ) «խիճ»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
կազմուած է *կոպ- անծանօթ արմատից` -իճ վերջածանցով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոպճուտ