Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 671, սյունակ 1
ՍԱՐԴ
II
(-ի, -ից)
«սարդ (միջատ)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k’er-
«հիւսուածքի թել, հիւսել, կցել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *k’r-ti-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սարդոստայն,
սարդանկու,
սարդաբոյն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
սար-ք
հայ.
սարի-ք
հուն.
κάιρος
«հիւսուածքի թել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 186
Էջ 672, սյունակ 1
ՍԱՐԻ(-Ք)
«շղթա, կապանք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ker-
«թել հյուսել, կցել»
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *ker- «թել հյուսել, կցել» արմատից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
սարք
Էջ 677, սյունակ 1
ՍԵՐԵԿ
«կաշի, սեկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k’er-
«հյուսվածքի թել, հյուսել, կցել»
Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *k’er- «հյուսվածքի թել, հյուսել, կցել» արմատի հետ, որից սարի-ք:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 684, սյունակ 1
ՍԿՍԱՆԻԼ
(*սկիս)
«սկսել, ձեռնարկել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Կապ ունի կէս (կիս-) բառի հետ՝ զ-նախդիրով, որը կ-ի մոտ խլացել է, իսկ ս-ն՝ ձայնեղացել բ-ի ազդեցությամբ (*զ-կիս>սկիս>սկիզբ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սկիզբն,
սկզբունք,
սկզբնավոր,
անսկիզբն,
սկզբնատառ,
սկզբունքային
Տե՛ս նաեւ
Էջ 685, սյունակ 1
ՍՂՈՑ
(-ի-ա)
«փայտ կտրելու գործիք, սղոց»
Ստուգաբանություն ()
Կապված է սող բառի հետ (տե՛ս)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
սղոցել,
սղոցաձեւ,
սղոցեզջիւր,
սղոցի
Տե՛ս նաեւ
Էջ 694, սյունակ 1
ՍՏԵՃ
(ստեծ)
«ոստայնանկի մի գործիք (կարճ ձող, որով շրջում են ստորին կամ ամրացնում գործվածքը)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)teig-
«ծակել, խոցել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *steig'-)
Հայերենում հավանաբար տեղի է ունեցել *steig'- «ծակել, խոցել» եւ *steg- «ձող, մահակ, նետ» ձեւերի խառնում, ինչպես գերմանական լեզուներում, բայց *g-ի քմայնացած տարբերակով:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
tejana-m
«սուր ծայր, նետի ծայր, եղեգնափայտ»
ավ.
taēya-
«նետ»
մ. պ. *tēy (>հայ. տեգ)
գ.
stechen
«խփել»
Էջ 705, սյունակ 1
ՎԱՐ
«հերկ, կիրառում, վար, վարում»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *uedh-
(անմիջական նախաձեւ՝ *vaθ-)
փոխատու լեզու՝ իրանական *vaθ-
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
վարել,
վարելիք,
վարիչ,
վարչաւոր,
վարուն,
վարուց,
վարուցաւոր,
վարոց,
վարոցաւոր,
վարոցել,
կառավար,
բռնավարել,
գերեվար,
գործավար,
զօրավար,
ժողովրդավար,
իշավար,
խառնավար,
խոշորավար,
մարդավար,
վարչապետ,
ամբոխավարութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 313
Էջ 715, սյունակ 1
ՎՏԱՒԱԿ
(-ի, -աց)
(սխալմամբ՝ վտաւատ)
«ներքնազգեստ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական vi- *tav-
«գցել, ծածկել»
իրանական աղբյուրից՝ vi նախածանց եւ *tav- «գցել, ծածկել»
Մատենագիտություն
Պերիխանյան, МЭСЯ 78;
Լ. Հովհաննիսյան, ՀԻՓ 261
Էջ 718, սյունակ 1
ՏԱԿՈՒ
«արմատ կամ արմատի մազնզուք»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Առանձնացելի է տակ «արմատ» բառը, բայց անբացատրելի է մնում -ու բաղադրիչը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բնատակոիճ,
տակոճիլ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 720, սյունակ 1
ՏԱՄՈՒԿ
«թաց, խոնավ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *dā-
«հոսել»
-մո եւ -ուկ ածանցներով
արմատից՝ -մո եւ -ուկ ածանցներով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
տամկանալ,
տամկութիւն,
տամկատեսակ,
տամկացելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
dā-nu
«հոսում, հեղուկ»
ավ.
dā-nu
«գետ, հեղեղ»
հուն.
δημός
«ճարպ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 367
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։