Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 71, սյունակ 1
ԱՊՐՈՒՐ
«սմբուլի տեսակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. ābrūd
ābrūr ընթերցմամբ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 244
Էջ 72, սյունակ 1
ԱՌ
II
(-ի, -ից)
«առնելը, առում, գրավում, ավար, կահույք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ar-
«տալ, բաժին հանել, առնել, յուրացնել»
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
առնում,
առեւանգել,
տուրեւառ,
տուրեւառիկ,
առաւ,
անառիկ,
առեւգնաց,
առուկ,
վրիժառու,
դիւրառու,
թափառել,
աչառել,
ակնառութիւն,
անաչառ,
անաչառելի,
սրտառուչ,
ոտնառիչ,
շուրջառ,
գայլառ,
շնառ,
մարդառու,
առած,
առնումն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
ar-
«տալ, տրամադրել»
հուն.
ἄρνυμαι
«ձեռք բերել, ստանալ»
խեթ.
arnumi
«բերում եմ»
Մատենագիտություն
H. AG 420;
Աճ. ՀԱԲ 248
Էջ 72, սյունակ 1
ԱՌԱՍՊԵԼ
«ավանդություն, զրույց, լեգենդ, առակ, առած»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *spel-
«արտահայտիչ խոսել»
Կազմված է առ- նախածանցով` առանձին չգործածված *(ա)սպել արմատից, որ ծագում է բնիկ հնդեւրոպական *spel- «արտահայտիչ խոսել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
առասպելիք,
ռասպելական,
առասպելաբան,
առասպելանուն,
առասպելախօս,
առասպելապատիր,
առասպելարկու
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ.
spill
«պատմություն, ասք, զրույց, առասպել, առակ»
հ. անգլ.
spell
«պատմություն, խոսք, քարոզ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 253
Էջ 73, սյունակ 1
ԱՌԱՏ
(մ. հ. ըռատ)
«առատաձեռն, զինջ, պայծառ, առատ, շատ, լի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ավ. rātā
«շնորհ»
փոխատու լեզու՝ մ. պ. rāt
«վեհանձն»
փոխատու լեզու՝ պ. rād
«առատաձեռն»
Փոխառություն իրանական աղբյուրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
առատանալ,
առատութիւն,
առատաբեր,
առատաբուխ,
առատաձեռն,
առատամիտ,
բազմառատ,
զուարթառատ,
կիսառատ
Մատենագիտություն
H. AG 107;
Աճ. ՀԱԲ 255
Էջ 74, սյունակ 1
ԱՌԵՂ
«սայլի առեղ, թեղի, առաստաղի մեջտեղի մեծ գերանը»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ei-
«ձող, գերան»
(անմիջական նախաձեւ՝ *ei-el-)
*el ածանցով
Կազմված է առ- նախածանցով՝ բնիկ հնդեւրոպական *եղ հիմքից։ *eie > ե անցման համար հմմտ. *treies > երեք։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ.
ielekstis
«առեղ»
լատվ.
ieluksi, iľknis
«առեղ»
Էջ 74, սյունակ 1
ԱՌԻԹ
(-ի, -աց)
«հարսնախոս, միջնորդ, բարեխոս, միջոց, առիթ, պատճառ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ar-
«հարմարեցնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *rē-t(h)ā-)
*rē-, *(a)ri-, *rēi-
Ավելի քիչ հավանական է Պատրուբանիի ստուգաբանությունը՝ առ- նախդրով *ei-t- «գնալ» արմատից կազմված լինելու մասին։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
առթել,
առթական,
մահառիթ,
կենսառիթ,
շարժառիթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
reor
«հաշվել, համարել, կարծել»
լատ.
ratio
«հաշիվ, կապ, հարաբերություն, փոխհարաբերություն, հնարավորություն, ուղի, եղանակ, հիմք, շարժառիթ, պատճառաբանություն»
լատ.
rītus
«ծես, սովորություն»
հ. հնդկ.
iti
«ընթացք»
լատ.
itus
«ընթացք»
լատ.
iter
«ուղի միջոց»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 75, սյունակ 1
ԱՌՆԵԼ
(ար-, կատ. արար)
«անել, գործել, կատարել, ստեղծել, շինել, վերծանել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ar-
«հարմարեցնել»
արմատից. հմմտ. հուն. άραρίσκω (=հայ արարի) «դնել, ամրացնել, կցել, հարմարեցնել», թոխ. Ա ihharwār «պատրաստ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
առնելի,
ապառնի,
արար,
արարած,
արարուած,
խորտակարար,
խորանարար,
խոյրարար,
բարերար,
չարարար,
չարարարել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
άραρίσκω
«դնել, ամրացնել, կցել, հարմարեցնել»
=հայ արարի
թոխ. Ա
ihharwār
«պատրաստ»
Մատենագիտություն
H. AG 420;
Աճ. ՀԱԲ 262
Էջ 76, սյունակ 1
ԱՍ
I
(-ի, -ից)
«ասվածք, խոսք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ag-
«ասել»
g > ս անցմամբ, ինչպէս *eg(ō) > ես փոխանակ *եծ-ի, թէեւ ծ-ն առկա է առ-ած բառում
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ասել,
ասացած,
ասող,
ասուն,
անասուն,
վիպասան,
վիպասնել,
սրբասաց,
գովասանական,
բարե(ա)սաց,
կանխասաց,
ճարտ(ար)ասան,
այլասացիկ,
արտասանել,
բացասական,
բացասել,
ստորասել,
ապուտութիւն,
ապաստել,
ապուստել,
բացասել,
ապուշել,
ապոսել,
ապումնել,
անապուտելի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
āha
«խոսեց»
հուն.
ἠκτ
«ասել»
լատ.
ajo
«ասել, խոսել, հաստատել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 266;
Pok. IEW 290
Տե՛ս նաեւ
Էջ 76, սյունակ 1
ԱՍԵՂ
«ստուեր»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Ծագումն անհայտ է։ Անհաւանական է փոխառութիւն լինելը հունական աղբիւրից (Ամալեան, ԲՀ 350)
Մատենագիտություն
ԲՀ None
Էջ 77, սյունակ 1
ԱՍԼԻ
«արմատ կապած, արմատավոր (բույս)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. aslī
«արմատական, արմատավոր»
փոխատու լեզու՝ արաբ. asl
«արմատ»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՊԲՀ 89
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։