Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«դեւ» որոնման արդյունք՝ 2100 բառահոդված
· Էջ 129 / 210
Էջ 444, սյունակ 1
ՀԱՅՐ
(հաւր, հարք, հարանց)
«հայր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pəter-
«հայր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pətrós-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *pəter-՝ *pətrós- «հայր» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հայրաբար,
հայրապետ,
հայրենի,
անհայր,
միահայր,
քաջահայր,
զուգահայր,
նախահայր,
թագավորահայր,
խոստովանահայր,
հաւրեղբայր,
հայրենակից,
հաւրու
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
pita(r)
հուն.
πατήρ (սեռ. πατρός)
լատ.
pater
հ. իռլ.
athir
Մատենագիտություն
H. AG 463;
Աճ. ՀԱԲ 32
Էջ 444, սյունակ 1
ՀԱՅՑ
«հայց, խնդիրք, քննություն»
Բնիկ հնդեւրոպական
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հայցել,
հայցուածք,
բարեհայց,
մշտահայց,
արդարահայց,
հայցական
Տե՛ս նաեւ
Էջ 444, սյունակ 1
ՀԱՆ
ոյ (°)
«տատ, մեծ մայր»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *an-
«նախահայր կամ նախամայր»
բնիկ հնդեւրոպական՝ *an- «նախահայր կամ նախամայր» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանի,
հանիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ἀκνίς «մոր կամ հոր մայր, տատ» ((Հեսիքիոս))
լատ.
anus «պառավ կին»
հ. վ. գ.
ana «նախամայր, տատ»
Մատենագիտություն
H. AG 463;
Աճ. ՀԱԲ 33
Էջ 444, սյունակ 1
ՀԱՆ-
«հենք, հյուսվածք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pan-
«հյուսվածք, գործվածք; մանել, հյուսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *(s)pen-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *pan- «հյուսվածք, գործվածք» արմատից, որը կապված է *(s)pen- «մանել, հյուսել» նախաձեւի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հանուլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
pannus «կտոր, ցնցոտի»
հ. պրուս.
panto «տրցակ»
անգլ.
spin «հյուսել»
Էջ 445, սյունակ 1
ՀԱՆԱՐ
««հինել, կազմել» (ԲՀ)»
Անստույգ
Կապ ունի՞ արդեւօք հանուլ բայի (հինել բայի տարբերակը) հետ։
Էջ 446, սյունակ 1
ՀԱՆԴՈՅՐԺ
«հանդուրժող, համբերող, դիմացող»
Փոխառություն (հավանաբար)
հ.-ե. արմատ՝ *dher-
«պահել»
Փոխառություն իրանական աղբյուրից, բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված: Հավանաբար կապ ունի հնդեւրոպական *dher- «պահել» արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
անդուրժել,
հանդուրժական,
անհանդուրժելի,
դժուարահանդուրժելի,
անհանդոյ(ր)ժ
Էջ 448, սյունակ 1
Էջ 448, սյունակ 1
ՀԱՍ
I
(-ի, -ից)
«հասնելը, հասունություն, հասակ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *enek-
«հասնել»
բայց կան հնչիւնական կողմի մեկնաբանութեան դժուարութիւններ. թերեւս պէտք է ենթադրել կոկորդային նախաձեւ եւ հայերենի *-ne- ներածանցով ձեւ, այլապէս կապը հասանեմ-ի եւ հ. հնդկ. asnoti «հասնում է» բառի հետ անհաւանական է (Mayrhofer-ը, KEWA 1, 66, ժխտում է այդ կապը):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հասանել,
հասակ,
հասակակից,
հասակաչափ,
հասուն,
հասու,
հասույթ,
հասկանալ,
բարեհասակ,
անհասակ,
երագահաս,
տհաս,
ձեռնհաս,
վերահաս,
կարճահասակ,
վաղահաս,
վաղահասակ
Նոր՝
հասութաբեր, հասունություն
հասութաբեր, հասունություն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
asnoti «հասնում է»
Մատենագիտություն
KEWA 66
Տե՛ս նաեւ
Էջ 449, սյունակ 1
ՀԱՍՏ
(-ի, -ից)
«հաստատուն, հաստ. հաստատություն, ամրություն»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *pasto-
«հաստատուն, ամուր»
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *pasto- «հաստատուն, ամուր» հիմքից: Այստեղից են նաեւ հաստորբ, հաստատ, այլեւ, թերեւս, Աճառյանի կողմից (ՀԱԲ 1, 85) ազդ-ի տակ դրվող աստի, աստին, աստոյ, «հաստատուն» եւ աստոյ, աստա «զորեղ» բառերը: Հնարավոր է, որ մասամբ խառնված լինի *ost- «ոսկր» արմատի (>հայ. ոսկոր) ածանցական իմաստի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հաստել,
հաստանալ,
հաստիչ,
հաստոց,
հաստումն,
հաստաբեստ,
հաստակաշի,
հաստակապ,
հաստահարուստ,
հաստահեղույս,
հաստահիմն,
հաստամագիլ,
հաստամետ,
հաստանդամ,
հաստապինդ,
հաստարմատ,
հաստույժ
Նոր՝
հաստաբուն, հաստագլուխ, հաստամարմին, հաստավիզ, հաստափոր, հաստորբ, հաստատ
հաստաբուն, հաստագլուխ, հաստամարմին, հաստավիզ, հաստափոր, հաստորբ, հաստատ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
pastyá- «տուն, բակ, բնակարան» (իբրեւ հաստատուն բնակություն)
հ. իսլ.
fastr «հաստատուն, ամուր»
հ. անգլ.
fast «հաստատուն, ամուր»
հ. վ. գ.
festi «հաստատուն, ամուր»
խեթ.
hastai-, hasti- «ոսկոր, դիմացկունություն, դիմադրողականություն»
Մատենագիտություն
H. AG 464;
Աճ. ՀԱԲ 49
Տե՛ս նաեւ
Էջ 449, սյունակ 1
ՀԱՍՏԵԱՅ
«խմորեղեն»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *pa-/pā-
«կերակրել, սնել, արածեցնել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *pa-sti- կամ *pā-sti-)
+ -եայ
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *pa-sti- կամ *pā-sti (+ -եայ)՝ *pa-/pā- «կերակրել, սնել, արածեցնել» արմատից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
panis «հաց»
լատ.
pastillus «ալյուրագնդակ»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։