Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 1597 բառահոդված (էջ 129/160)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 629, սյունակ 1 Էջ 629
ՊԱՐԱՆ (-ի, -աց) «պարան, չվան, երկարության մի չափ, որթատունկերի շարք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Կազմված է պար արմատից՝ -ան վերջածանցով։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պարանախաղաց, պարանախաղացութիւն, պարանմեջ, մագապարան, այգեպարան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
պարանիլ
«շրջվել, հետ դառնալ»
Էջ 629, սյունակ 1 Էջ 629
ՊԱՐԱՆԴԱՅԵԼ «ընդունել» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Անստույգ բառ: Ծագումն անհայտ է:
Էջ 629, սյունակ 1 Էջ 629
ՊԱՐԱՆԻԼ «հետ դառնալ»
Ստուգաբանություն ()
Տե՛ս նաեւ
Էջ 629, սյունակ 1 Էջ 629
ՊԱՐԱՆՈՑ (-ի, -աց) «վիզ, նեղուց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kuel- «պտտվել, շրջվել»
հ.-ե. արմատ՝ *bheug- «ծռել»
Կազմված է պարանիլ «դառնալ, հետ դառնալ» բայի ներգործական պարանել «դարձնել, շուտ տալ, շրջել» (պահպանվել է միայն բարբառներում) բայի հիմքից՝ -ոց վերջածանցով։ իմաստային այդ հարաբերությունն է առկա նաեւ լատ. collum «պարանոց» (*kuel- «պտտվել, շրջվել» արմատից), այլեւ հայ. բուկ (<հ.-ե. *bheug- «ծռել») բառերում։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պարանոցաբաղ, պարանոցատանջ, պարանոցուտ, մերկապարանոց, կարճապարանոց, գեղեցկապարանոց, լայնապարանոց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
collum
«պարանոց»
Էջ 630, սյունակ 1 Էջ 630
ՊԱՐԱՊ (-ոյ) «պարապություն, ազատ ժամանակ, դատարկ, ունայն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պարապել, պարապորդ, անպարապ
Էջ 630, սյունակ 1 Էջ 630
ՊԱՐԱՍՏԵԼ «թլպատել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Կազմված է պար- նախածանցով՝ (հ)ատել բայից։ Աճառյանը (ՀԱԲ 4, 57) նշում է այս ձեւը որպես հուն. περιτέμνω-ի պատճենում, բայց ուշադրություն չդարձնելով ԲՀ-ի ձեւին, վերականգնում է առաջին հերթին «մաքրել, սրբել» իմաստը։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
περιτέμνω
«պատճենում»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 57
Էջ 630, սյունակ 1 Էջ 630
ՊԱՐԱՒԱՆԴ (-ից, -աց) (պարուանդ) «կապանք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *pāðaband (*pāðabandā- «ոտնակապ»)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պարաւանդել, պարաւանդանք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
pā(y)band
Մատենագիտություն
H. AG 227; Աճ. ՀԱԲ 58
Էջ 631, սյունակ 1 Էջ 631
ՊԱՐԵԽ «ժայռ, լեռան ցվաձք, գահավանդ, բարձրավանդակ, բարբարոտ տեղ, գերեզմանաքար»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
իրանական կամ վրացական զուգահեռնե՞ր
Էջ 633, սյունակ 1 Էջ 633
ՊԱՐՏ (-ու, ուշ՝ նաեւ -ոյ) «պարտք, պարտականութիւն, պատճառ, պատշաճ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. *partu-
իրանական աղբիւրից՝ *partu-:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
պարտիք, պարտոյք, պարտիլ, պարտական, պարտապան, պարտատէր, պարտաւոր, բազմապարտ, բարեպարտ, բարեպացապարտ, դատապարտ, զրպարտել, մահապարտ, մահապարտութիւն, մեղապարտ, պատժապարտ, վնասապարտ, տարապարտ, նոր պարտադիր, պարտաճանաչ, պարտամուրհակ, անպարտադիր, յանցապարտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
para-
«պարտք»
ավ.
par-
«դատապարտել»
սողդ.
apartak
«մեղապարտ»
Մատենագիտություն
H. AG 228; Աճ. ՀԱԲ 68
Էջ 634, սյունակ 1 Էջ 634
ՊԵՆՏԵԿՈՍՏԷ -ի, -ից (պենտակոստե, պենտակոս, պենդակոստեայ, պենտեկոստե) «հիսնօրյակ, պենտեկոստե»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. πεντηκοστή
Մատենագիտություն
H. AG 372; Աճ. ՀԱԲ 73