Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«տի» որոնման արդյունք՝ 2894 բառահոդված
· Էջ 124 / 290
Էջ 350, սյունակ 1
ԽՈՒՓՆ
(խուփ «փակ»)
«խուփ, կափարիչ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *(s)keu-
«ծածկել, փաթաթել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khu-ph-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խփ(ան)ել (-նուլ),
խփրնկեց,
բացխփ(ն)իկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հնդկ.
skāuti, skunāti «ծածկում է»
հայ.
ցիւ
հուն.
σκυνια «հոնքեր»
լատ.
cucullus «գլխադիր, գլխանոց»
հ. վ. գ.
scūr «ծածկ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 951;
ՀԱԲ 423
Տե՛ս նաեւ
Էջ 350, սյունակ 1
ԽՈՓ
-ոյ
(խոբ)
«խոփ, գութանի կամ արորի երկաթյա մաս»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ (s)kep-, *(s)kap-
«սուր գործիքով կտրել, ճեղքել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khopho-)
խ/կ հերթագայությունը թերեւս առկա է խոփ/կոփել ձեւերի մեջ: Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 423-424) հնարավոր է համարում բխեցնել կովկասյան աղբյուրից՝ նշելով վրաց. xopi, xophi, մեգր. xopi, xobi, xophi «թի», կուր. hob «բահ» զուգահեռները:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խոփակալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
kāf «ճեղք»
ալբ.
kep «տաշել, փորել»
հուն.
κοπτω «խփել, կոփել, կտրել, փշրել»
հուն.
κοπευς «հատիչ, դուր»
ռուս.
копать «փորել»
ռուս.
копье «նիզակ»
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 423-424
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌԱՅ
«վտիտ, նիհար»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«կնճռոտվել, կուչ գալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khērat-)
բնիկ հնդեւրոպական՝ *khērat-` *(s)ker- «կնճռոտվել, կուչ գալ» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խռանալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ. բրբ.
scranta «նիհարել»
մ. ն. գ.
skhrade «բարակ, նիհար»
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌԻԿ
«խռիկ, ձկան խռիկ»
Բնաձայն (թերեւս)
կազմված է բնաձայնական խռալ բայի արմատից՝ -իկ ածանցով
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌԻՉ
«խոխոռոց»
Բնաձայն
Բնաձայնական կազմություն
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խռչակ,
խրճակ,
խռչափող,
խռչոտիլ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 427
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌԻՒ
-ոյ (բ. խռիկ)
«խռիվ, վառելու չոր ճյուղեր»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kerbh-
«ծռել, ծռվել, կուչ գալ, կծկվել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *(s)krebh-)
*k > *kh անցմամբ
բնիկ հնդեւրոպական՝ *(s)kerbh-` *(s)krebh- «ծռել, ծռվել, կուչ գալ, կծկվել» արմատից՝ *k > *kh անցմամբ (ըստ Բուգգեի)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խռռանալ,
խռռացեալ,
խռռական,
խռռատեսակ,
խռռեղեն,
խռռել,
խռռեալ,
խառնախռիւ,
գիսախռիւ,
բազմախռիւ,
մանրախռիւ,
եղեգնախռիւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
καρφος «չոր տաշեղ, չոր փայտ, չոր ճյուղ»
հ. իսլ.
skorpinn «կուչ եկած, կնճռոտված»
ն. վ.
schrumpfen «կնճռոտվել, կուչ գալ»
ռուս.
коробить «ծռել, ծռմռել»
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌԿԵԼ
«խառնիխուռն դիզել, շփոթեցնել, շշկլացնել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«պտտել, ծռել»
*k > *kh անցմամբ եւ *-ց ածականով կազմված
բնիկ հնդեւրոպական՝ *(s)ker- «պտտել, ծռել» արմատից՝ *k > *kh անցմամբ եւ *-ց ածականով կազմված
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
խոլ.
crūach «կույտ, դեզ, բլուր»
հ. իսլ.
hruga «կույտ»
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌՇՏԱՄՆ
«փափուկ, կակուղ (ոսկորի մասին)»
Անստույգ (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«կնճռոտվել, կուչ գալ»
*k > *kh անցմամբ
Կասկածելի են ինչպես հնդեւրոպական *(s)ker- «կնճռոտվել, կուչ գալ» արմատի *k > *kh անցումով, այնպես էլ կոճիկ եւ կրճտալ բառերի հետ կապելու փորձերը (անբացատրելի է մնում -ամն-ը):
Էջ 352, սյունակ 1
ԽՈՒՆԴՈՒԿ
«բաղեղ»
Բնիկ հնդեւրոպական
Կազմված է -ուկ վերջածանցով՝ խունդ- (խուն՞նդ-) արմատից, որ նույնն է խունդատ-ի խունդ-ի հետ (տե՛ս):
Տե՛ս նաեւ
Էջ 352, սյունակ 1
ԽՈՒՆՁԱՆՆ
(-ունք)
«սրնքոսկր, ողնք»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«պտտել, ծռել»
Հազիվ թե կապ ունենա հնդեւրոպական *(s)ker- «պտտել, ծռել» արմատի հետ:
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։