Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 1599 բառահոդված (էջ 122/160)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 578, սյունակ 1 Էջ 578
ՇԱՀՄԵԼԻՔ ««մի տեսակ խոտ» (բբ)» (բուսաբանական)
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ պրս. šāh
Փոխառության աղբյուր՝ արաբ. melik «իշխան»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 485
Էջ 579, սյունակ 1 Էջ 579
ՇԱՂ I (-ի) «ցող, խոնավություն, շիթ, կաթիլ»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շաղալից, շաղել
Էջ 579, սյունակ 1 Էջ 579
ՇԱՂԱՓ (շաղապ) «ծակիչ, գայլիկոն»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շաղափել, շաղափնել
Էջ 582, սյունակ 1 Էջ 582
ՇԱՌՏԵԼ (շառոտել) «ածելիով մարմնի վրա անցք բացել (արյուն վերցնելու համար)»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ արաբ. šart
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 498
Էջ 582, սյունակ 1 Էջ 582
ՇԱՐ I (ուշ՝ -ի, -ու) «շարք, շարվածք, խումբ, բազմություն»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *ers- «շարել, միացնել»
Քիչ հավանական է միացնել հնդեւրոպական *ers- «շարել, միացնել» (հայ. յեռուլ) արմատի հետ որպես կողմնակի հնդեւրոպական շերտի բառ (հնդեւրոպական այլ լեզվի ներդրում)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շարել, շարումն, շարական, շարոտել, մարգարտաշար, միաշար, շողաշարել, զուգաշարել, շարադրել, շարադասել, շարունակել, շարաձայն, շարունակ
Նոր՝
շարունակելի, շարահիւսութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. συν- «նախածանց» (շար- «համա-»)
Էջ 583, սյունակ 1 Էջ 583
ՇԱՐԱՒ (-ոյ) (շարաֆ) «թարախ»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շարաւահոտ, շարաւոտել, շարաւալիր, բազմաշարաւ, մեծաշարաւ
Էջ 583, սյունակ 1 Էջ 583
ՇԱՐԲԱԹ «քաղցր ըմպելիք, օշարակ»
Փոխառություն
Փոխառության աղբյուր՝ արաբ. šārbat
Փոխառության աղբյուր՝ պ. šārbat
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 503
Տե՛ս նաեւ
Էջ 583, սյունակ 1 Էջ 583
ՇԱՐԺ (-ի, -ից) «երերում, շարժում, երկրաշարժ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker- «պտտել, դարձնել, շրջել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sker-gh-) *gh > ժ անցման համար հմմտ. *eghi- > իժ
Կապ ունի՞ հնդեւրոպական *(s)ker- «պտտել, դարձնել, շրջել» արմատի հետ՝ *sker-gh- > շարժ (*gh > ժ անցման համար հմմտ. *eghi- > իժ)։ Կասկածելի է իրանական ծագման վարկածը։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շարժել, շարժահիմն, շարժումն, շարժուն, շարժիչ, անշարժ, գետնաշարժ, դյուրաշարժ, թեթեւաշարժ, հողմաշարժ, երկրաշարժ, զինաշարժ, արագաշարժ, դժվարաշարժ, շարժապատկեր, շարժառիթ, շարժօն, անշարժութիւն
Տե՛ս նաեւ
Էջ 583, սյունակ 1 Էջ 583
ՇԱՐՍՈՒՂ «հավալուսն, պելիկան» (բարբառային (բբ))
Ծագումն անհայտ է
Էջ 584, սյունակ 1 Էջ 584
ՇԱՇԱՓԵԼ (շօշափել) «շոշափել»
Կրկնավոր կազմություն
հ.-ե. արմատ՝ *skeup- շուփ (շփել) արմատի հիմքը
Կրկնավոր կազմություն, որի շափ արմատը Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 547) միացնում է շուփ (տե՛ս շփել) առմատի հետ, բայց սրա՝ մեր տված ստուգաբանությամբ (*skeup- արմատից) հարցի լուծումը դժվարանում է:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շաւշափելի, շաւշափական, դիւրաշաւշափագոյն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. խարխափել (հ/շ հերթագայությա՞մբ)
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 547
Տե՛ս նաեւ