Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ետ» որոնման արդյունք՝ 1892 բառահոդված
· Էջ 120 / 190
Էջ 505, սյունակ 1
ՄԱՍՓՈՒՂ
«պետ, իշխող, գավառապետ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ վրաց. mampali
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 244
Էջ 505, սյունակ 1
ՄԱՅԶԵԼ
«տեսնել, իմանալ, զգալ»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *meigh-
«առկայծել, թարթել, մութ, մփին»
(անմիջական նախաձեւ՝ *g'h-ով տարբերակ)
Հազիվ թե որեւէ կապ ունենա հնդեւրոպական *meigh- «առկայծել, թարթել, մութ, մփին» արմատի՝ հնարավոր *g'h-ով տարբերակի հետ (հմմտ. մ. ն. գ. mickan «դիտել»)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մ. ն. գ.
mickan «դիտել»
Էջ 506, սյունակ 1
ՄԱՅՊԵՏ
«պարսկական մի պաշտոնյա»
Փոխառություն
Բեյլին (DKS 1, 110) համարում է արքունի կանանոցի պետ։
Էջ 506, սյունակ 1
ՄԱՅՌ
«երակ»
Ծագումն անհայտ է
հ.-ե. արմատ՝ *mei-
«շրջել, գնալ»
կապ ունենա հնդեւրոպական *mei- «շրջել, գնալ» արմատի հետ
Էջ 506, սյունակ 1
ՄԱՅՏԱՆ
(մեյդան, մոյտան, մետան)
«հրապարակ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. maydān
Մատենագիտություն
H. AG 270;
Աճ. ՀԱԲ 246
Էջ 506, սյունակ 1
ՄԱՅՐ
II
«անտառային մի ծառ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *māter
«մայր, մայր (պտղաբեր) ծառ, ծառանյութ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մայրի,
մայրակոկի,
մայրակոփեայ,
մայրարուսակ,
մայրագերան,
մայրատոր,
մայրետրութիւն,
մայրիփայտեայ,
թաւամայրի,
թանձրամայրի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
māteria «պտղաբեր ծառի շառավիղ, փայտանյութ, նյութ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 247
Էջ 506, սյունակ 1
ՄԱՅՐ
III
«մթություն, խավար»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mer-
«առկայծել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mrio- կամ *morio-)
թերեւս կապված կամ բաղարկված է *mer- «սեւացնել, մթագույն, կեղտոտ բիծ» արմատի հետ
(ի մայր մտանել, ի մայրն դառնալ «մայր մտնել», դարձվածքներում՝ ժողովրդական ստուգաբանությամբ վերաիմաստավորված որպես մայր «մայրիկ»)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արեւմայր,
արեւմարք,
մարիլ,
անմար,
մարմրիլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ռուս.
мара «մառախուղ, մշուշ»
հ. սլավ.
mryj «մշուշոտ, մռայլ»
հ. սլավ.
merknotí «մթնել»
ռուս.
меркнуть «աղոտանալ, մարել, մթնել, խավարել»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 138
Տե՛ս նաեւ
Էջ 506, սյունակ 1
ՄԱՆ
I
«պտույտ, ոլորք, կոր»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *mōn-
«պտտել(?)»
որ Pok. IEW-ում չկա
որ Pok. IEW-ում չկա, բայց Pok. IEW 1, 747-748-ում կա *mono- «ծոծրակ, պարանոց» հիմքը. հայտնի է, որ «պարանոց» իմաստը սովորաբար կապված է «թեքել», «պտտել» իմաստների հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մանել,
մանելիք,
մանոց,
մանուած,
մանուածապատ,
մանուածոյ,
ոսկեման,
չուանաման,
բազմաման,
բարակաման,
խառնամանել,
կտաւամանութիւն,
մագմանոց,
շարամանել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
պարանել «շուռ տալ, շրջել»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 747-748
Էջ 507, սյունակ 1
ՄԱՆԳ-
Ստուգաբանություն
Կապ ունի՞ որեւէ ծանոթ բառի հետ.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մանգախոտ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
մանգիկ «նենգություն»
հայ.
մանուկ-
մ. հ.
մանգութիւն
Էջ 508, սյունակ 1
ՄԱՆԿ
(-ի, -աց)
(ՄԱՆԿ/Գ)
«նենգություն, խորամանկություն. խորամանկ»
Փոխառություն (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *meng-
(անմիջական նախաձեւ՝ *mng-)
Աղբյուր՝ պ. mang
(հաւանական, թերեւս)
«նենգություն, խորամանկություն»
Հաւանական փոխառութիւն իրանական աղբիւրից: Մանկ-ը կարող էր ինքնուրոյն կերպով գալ հնդեւրոպական *mng-ից (*meng-, որտեղից իրան. mang-ը) եւ բաղարկվել իրանական ծագման մանգ-ի հետ, եթե ռնգայինից հետո գ/կ-ի սովորական տատանում չէ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մանկաւոր,
մանկաւորել,
մանկաւորապէս,
անմանկ,
խորամանկ,
խորամանկել,
չարամանկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
mang «նենգություն, խորամանկություն»
Մատենագիտություն
H. AG 191, 513;
Աճ. ՀԱԲ 254
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։