Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 377 բառահոդված (էջ 12/38)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 268, սյունակ 1 Էջ 268
ԹՄԲԻ II «լորենի»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *temp- «ձգել, լարել» (անմիջական նախաձեւ՝ *tempiiā)
(*tempiiā > թմբի)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
բամբ
«բամբ, սրունքի փափկամաս»
լատ.
antemna
«առագաստափայտ, առագաստակալ»
հ. իսլ.
pambr
«ուռած, հաստ»
Էջ 272, սյունակ 1 Էջ 272
ԹՈՌ III «մախաթ, հերյուն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ter- «տորորել, ծակել» (անմիջական նախաձեւ՝ *tor-s-)
«տորորել, ծակել» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թոռակուռ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
թուր
հուն.
τορος
«դուր»
լատ.
terebra
«գայլիկոն, շաղափ»
Էջ 272, սյունակ 1 Էջ 272
ԹՈՐ I «հոսում, հոսք, հոսանք, կաթում, արցունք, աչքի ճպուռ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ter- «անմաքուր հեղուկ»
«անմաքուր հեղուկ» արմատից, որտեղից նաեւ՝ թրիք, թուրմ, թարախ, թուրջ, թոռ «թաց, խոնավ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թորել, թորթորել, թորթորումն, արիւնաթոր, արտասուաթոր, մշտաթոր, արտաթորիլ, ցողաթորիլ, թորակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ.
stor
«քայքայում, նեխում»
բուլղ.
toro
«գոմաղբ, թրիք»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 1031
Էջ 272, սյունակ 1 Էջ 272
ԹՈՐԹՈՇ «ուռճացած, փարթամ (բույսերի մասին), գեր, հույր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ter- «պինդ»
Կրկնավոր կազմություն՝ *թոր արմատից կամ -ոշ ածանցով կազմություն՝ թորթ արմատից (հմմտ. թորթ «ավելցուկ»), սրանք կարող են ծագել *(s)ter- «պինդ» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թորթոշել, թրթրթոշիկ, թորթոշիկ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 273, սյունակ 1 Էջ 273
ԹՈՒԽ I (թուղ), -ոյ «թուխ, թխագույն, մուգ գորշ, սեւավուն, մութ, մթին, խավար, մռայլ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *teu- «ուռչել» (անմիջական նախաձեւ՝ *tu-kho-)
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 203) դնում է կասկածելիների շարքում
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թխագոյն, թխանալ, թուխակն, թոյրաքուխ, քաջաթուխ, բոթուխ, թխորակ, թխադեմ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. խլ.
poka
(*tu-g>)
հ. շվեդ.
thukna
«մառախուղ»
հ. անգլ.
duxian
«մթնեցնել»
հ. սաքս.
thiustri
հ. վ. գ.
d-uster
«մութ»
հ. սլ.
tuko
«ճարպ» (*tu-k>) ըստ Պետերսոնի
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 203; Pok. IEW 1081
Էջ 274, սյունակ 1 Էջ 274
ԹՈՒԽՄԱՔԱՆ «փրփրեմ, դանդուռ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պարսկերեն
Էջ 275, սյունակ 1 Էջ 275
ԹՈՒՄԲ «պատնեշ, ամբարտակ, պարիսպ, նավեզերք, բլրակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *tēu- «ուռչել» (անմիջական նախաձեւ՝ *tumbho-)
հ.-ե. արմատ՝ *tu- «ուռչել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բմբաձեւ, բմբել, բմբիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τύμβος
«գերեզմանաբլուր, հողաբլումբ, դամբան»
լատ.
tumulus
«բլումբ, հողաբլումբ, գերեզմանաբլուր, դամբարան»
հ. շվեդ.
pumi
հ. վ. գ.
dūma
«բութ մատ»
մ. իռլ.
tom
«բլուր, թումբ, քուփ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 206; Ջահ. ՀԼՊ 154
Էջ 275, սյունակ 1 Էջ 275
ԹՈՒՇ -ի, -աց «այտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *tēu- «ուռչել» (անմիջական նախաձեւ՝ *turs-)
Տե՛ս նաեւ
Էջ 275, սյունակ 1 Էջ 275
ԹՈՒՌ «այտ, թուշ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *tēu- «ուռչել» (անմիջական նախաձեւ՝ *turs-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
թռալիր, հասկաթուռ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 276, սյունակ 1 Էջ 276
ԹՈՒՐԾ I «թուշ, այտ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *tēu- «ուռչել» (անմիջական նախաձեւ՝ *turg- (°))
Լիդենը բխեցնում է trōg- ձեւից՝ *ter- «տորորել, մաշեցնել» արմատից՝ հայ. արածել, հուն. τρωφω «կրծել, ուտել» բայերի հետ միասին. սա ընդունում է Pok. IEW 1, 1073 (թուրծ-ի համար տրվում է նաեւ «ծնոտ» իմաստը)։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
թուռ
«այտ, թուշ»
հայ.
թուշ
Մատենագիտություն
Pok. IEW 1073