Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«աղ» որոնման արդյունք՝ 5731 բառահոդված · Էջ 116 / 574
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 175, սյունակ 1 Էջ 175
ԳՐԱՊԱՆԱԿ ««հմայակ, կախարդագիր, վակաս» (ուշ` «գրպան»)»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրանական (՞)
դնում է գրպան բառի տակ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 602-603
Տե՛ս նաեւ
Էջ 176, սյունակ 1 Էջ 176
ԳՐԱՍՏ I (-ու) «անասուն, կենդանի, բեռնելի կամ հեծնելի կենդանի՝ էշ, ձի, ջորի, անասնամիտ»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գրաստական, գրաստավար, ձիագրաստ, ջորեգրաստ
Էջ 176, սյունակ 1 Էջ 176
ԳՐԱՒ (-ի, -աց, ուշ՝ նաեւ -ից, -ու) «գրաւ, կանխավճար, ապացոյց, նշան, փրկանք, գրազ»
Փոխառություն (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ghrebh- «բռնել, իրեն քաշել»
Աղբյուր՝ մ. պ. graw (թերեւս)
Աղբյուր՝ ավ. girav (թերեւս)
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից. հմմտ. մ. պ. graw, ավ. girav։ Թերեւս խառնվել է բուն հայերեն՝ հնդեւրոպական *ghrebh- «բռնել, իրեն քաշել» արմատից բխող հայերեն ձեւերի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գրաւել, գրաւումն, գրաւական, գրաւահարկ, գրաւաթափ, դիմագրաւել, միջագրաւ
Նոր՝
գրաւիչ, գրաւչութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 131; Աճ. ՀԱԲ 604
Էջ 176, սյունակ 1 Էջ 176
ԳՐԳԻՌ «հակառակութիւն, դրդում, գրգիռ, գրգռում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *ghers- «զզվանք» (անմիջական նախաձեւ՝ *ghēr-ghērs-) Կրկնավոր կազմություն
Կրկնավոր կազմութիւն՝ թերեւս հնդեւրոպական *ghers- «զզվանք» արմատից (*ghēr-ghērs- > գրգիռ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գրգռել, գրգռութիւն, գրգռիչ, դիւրագռգռութիւն, դիւրագռգիռ, չարագռգիռ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իռլ. gersta «գրգռել»
լիտվ. grasa «սպառնալիք, խստություն»
լիտվ. grasus «սպառնալի, գրգռիչ, զզվելի, տհաճ»
լիտվ. grasinti «սպառնալ»
հայ. գարշ
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 176, սյունակ 1 Էջ 176
ԳՐԳԼԻ (-ի, -աց) (գրջլի) «հին, մաշված շոր, զգեստ, ցնցոտի, քուրջ»
Բնիկ հնդեւրոպական (՞)
հ.-ե. արմատ՝ *uer- «պատռել, ճանկռել, քերծել» (անմիջական նախաձեւ՝ *uēr-k-liio- (՞))
հ.-ե. արմատ՝ *uer-k- «պատռել, ճանկռել, քերծել»
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *uer- *uer-k- «պատռել, ճանկռել, քերծել» արմատից՝ *uēr-k-liio- (՞) > գրգլի։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գրգլեակ, գլգլեկ, գլգլայ, գլգլեն, գլգլի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն. βρακος (φρακος) «ցնցոտի, քուրջ, հին շոր, կնճիռ, ծալքեր»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 176, սյունակ 1 Էջ 176
ԳՐԴԱԼ II «հոսել, հորձանք տալ, ջրապտոյտել»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *uēr-dh- «ջուր, հոսել»
հ.-ե. արմատ՝ *(a)uer- «ջուր, հոսել»
Թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *uēr-dh- * (a)uer- «ջուր, հոսել» արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գրդանի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ. vérdu, virti «եռալ, ալեկոծվել, հորդել, բխել»
լիտվ. vyrius
ռուս. вир
Էջ 177, սյունակ 1 Էջ 177
ԳՐԵԽ (գռիխ) «հոգնա, կլիզմա, հոգնայաջուր» (միջ. հայ. բառ)
Փոխառություն (հավանաբար)
Էջ 177, սյունակ 1 Էջ 177
ԳՐԹԵԼ «սայթաքեցնել, մոլորեցնել, խաբել»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գրթիչ, գրթի, գրթցել, գրթահարել, գրթախաղաց, գրթանալ
Էջ 177, սյունակ 1 Էջ 177
ԳՐԻՒ (-ի, -աց) «արմտիքի մի չափ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ իրան. *grīw
Աղբյուր՝ պ. girēb
Փոխառություն իրանական աղբյուրից` *grīw: հմմտ. պ. girēb:
Մատենագիտություն
H. AG 131; Աճ. ՀԱԲ 606
Տե՛ս նաեւ
Էջ 177, սյունակ 1 Էջ 177
ԳՐՈՀ (-ի, -ից) «ժողովուրդ, ազգ, բազմություն, ամբոխ, բանակ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. grōh
Աղբյուր՝ պ. gurōh
Փոխառություն իրանական աղբյուրից: հմմտ. մ. պ. grōh, պ. gurōh:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
գրոհել, աղքատագրոհիկ
Մատենագիտություն
H. AG 132; Աճ. ՀԱԲ 606