Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«լի» որոնման արդյունք՝ 1599 բառահոդված
· Էջ 113 / 160
Էջ 533, սյունակ 1
ՄՈՂ
«ծուռ, ծուռումուռ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *mel-
«վրիպել, ձախողել, խաբել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mol- (*mel-))
Կապուած է մոլոր, մոլար բառերի հետ՝ լ-ղ հերթագայութեամբ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աղամող
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
mairya- «խաբեական, սուտ»
հայ.
մեղ-ք, մոլոր, մոլար
մ. իռլ.
mell «մոլորութիւն սխալ»
լիտ.
mēlas «սուտ»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 533, սյունակ 1
ՄՈՂԵՍ
(մողեզ, մոդիզ, մոսղես, մուզեզ, մուղիզ, մուղուզ, մայլաղեզ)
«մողես»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mel-
«մանրել, փշրել, փշուր; գոյնանիշ (մթին, կեղտոտ գոյնէր նշանակող)»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mel-, *mol-)
կամ համեմատւում է յատկապէս *mel- «մանրել, փշրել, փշուր» արմատից ծագող հ. վ. գ. moll, molle «սալամանդր», հայ. մլուկ բառերի (Pok. IEW), կամ միեւնոյն գ. բառերի հետ միասին գոյնանիշ (մթին, կեղտոտ գոյնէր նշանակող) *mel-, *mol- արմատի հետ։ Աճառեանը (ՀԱԲ 3, 342) փոխառեալ է համարում մ. պ. մի ձեւից՝ նկատի ունենալով պ. mālūs (mālōs) «կանաչ մողես» բառ։
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. վ. գ.
moll, molle «սալամանդր»
հայ.
մլուկ
պ.
mālūs (mālōs) «կանաչ մողես»
Մատենագիտություն
Pok. IEW None;
Աճ. ՀԱԲ 342
Էջ 534, սյունակ 1
ՄՆԱ(Յ)
«մեզ»
(ԲՀ)
Անստույգ (թերեւս)
Աղբյուր՝ հուն. μόνος
(թերեւս)
«միակ, մեկ»
Թերեւս ուղղելի է մոնա «մեկ», եթե մոնա-ն հուն. μόνος-ից («միակ, մեկ») է, ինչպես կարծում է Ամալյանը (ԲՀ 408):
Էջ 535, սյունակ 1
ՄՈՌԱՆԱԼ
«մոռանալ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *mer-
«խանգարել, վրդովել, արհամարհել, մոռանալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mer-s-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մոռացանք,
մոռաց,
մոռացկոտ,
մոռացութիւն,
մոռացումն,
չմոռացական,
անմոռաց,
չարամոռաց,
տիրամոռաց,
երախտամոռաց,
դիւրամոռաց,
անմոռանալի,
անմոռուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
mṛśyate «մոռանում է, արհամարհում է, ներում է»
հ. վ. գ.
marren «խանգարել»
լիտվ.
maršùs «մոռացկոտ»
լիտվ.
miřšti «մոռանալ»
Մատենագիտություն
H. AG 475;
Աճ. ՀԱԲ 346
Էջ 535, սյունակ 1
ՄՈՐԹ
(-ոյ)
««մորթ, մաշկ» (բ. «զենում, սպանում»)»
Ծագումն անհայտ է (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mer-
«մեռնել»
Ծագումն անհայտ է: Թեեւ կա մորթել բայի «սպանել» իմաստը, բայց կասկածելի են հնդեւրոպական *mer- «մեռնել» արմատի հետ կապելու վարձերը (Պատրուբանի, Ղափանցեան)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մորթել,
մորթազերծ,
մորթաներկ,
մորթաղ,
մորթիկ,
մորթագործ,
մորթեգործ,
մորթի,
խեցեմորթ,
զրահամորթ,
թխամորթ
Նոր՝
մորթահան, մորթոտել, դեղնամորթ, կարմրամորթ, սեւամորթ, սպիտակամորթ
մորթահան, մորթոտել, դեղնամորթ, կարմրամորթ, սեւամորթ, սպիտակամորթ
Էջ 536, սյունակ 1
ՄՈՐՄՈՔ
«մորմոք»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *mer-
«տորորել, շփել»
կրկնաւոր կազմութիւն
Պոկոռնին (IEW 869) բխեցնում է *mer- «մտածել, յիշել, հոգալ» արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մորմոքել,
մորմոքանք,
մորմոքումն,
մորմոքալից
Նոր՝
մորմոքիչ, սրտամորմոք
մորմոքիչ, սրտամորմոք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
morbil «հիւանդութիւն»
կիմր.
merw «թոյլ»
հայ.
մրմուռ
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 139;
IEW 869
Էջ 536, սյունակ 1
ՄՈՒԴՌԱՆ
«եպիսկոպոս»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. mūdir
(բուն աղբյուրը չի հավաստված)
«պետ, ղեկավար»
Աղբյուր՝ պ. mudir
(բուն աղբյուրը չի հավաստված)
«պետ, ղեկավար»
բուն աղբիւրը չի հաւաստուած (կարո՞ղ է արդեօք լինել արաբ. mūdir, պ. mudir «պետ, ղեկավար» բառից առնուած):
Էջ 537, սյունակ 1
ՄՈՒԽ
II
«մխում, սուզում»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *meukh-
«սահել, սահուն, լպրծուն»
(անմիջական նախաձեւ՝ *(s)meuk/g-)
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մխել,
մղխել,
մխած,
մխոց,
մխուն,
ձեռնամուխ,
դաշտամուխ,
միջամուխ,
բնամուխ,
հոգեմուխ,
խառնամուխ,
ջրմուխ,
մխրճիլ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
μυχός «ներքնամաս, խորք»
հ. իսլ.
smjúga «ներս սողոսկել»
հ. անգլ.
smūgan «ներս թափանցել»
լիտվ.
smùkti «ցած սահել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 353-354
Էջ 537, սյունակ 1
ՄՈՒԽԹԱՍԻԲ
«շուկայի հսկիչ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ արաբ. muhtasib
ավելի վաղ՝ մութսիբ «հարկահավաք»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 354
Էջ 539, սյունակ 1
ՄՈՒՆՋ
«մունջ, անխոս, համր, լուռումունջ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *mu-
«բնաձայնական արմատ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *mundhio-)
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 359) տալիս է *mundyo- նախաձեւը, որ կասկածելի է։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մնջիկ,
մնջուկ
Նոր՝
մնջկատակ
մնջկատակ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
mutus «համր»
հայ.
մունջ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 359
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։