Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխառության աղբյուր՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
«ահ» որոնման արդյունք՝ 1859 բառահոդված · Էջ 110 / 186
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 454, սյունակ 1 Էջ 454
ՀԱՎԱՔ I (աւաք) «հավաքված», «բուժել»
Փոխառություն (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *sem- «համ-»
հ.-ե. արմատ՝ *uekn ավ. vak- «խոսել»
Աղբյուր՝ իրան. *hamvak-> havak (թերեւս)
իրանական աղբյուրից՝ իրան. *hamvak-> havak (հնդեւրոպական *sem- «համ-» եւ *uekn> ավ. vak- «խոսել»)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հաւաքել, հաւաքումն, հաւաքարան, հաւաքական, հաւաքիչ, զանազանահաւաք, բազմահաւաք, զուգահաւաքել, ծաղկահաւաք, համահաւաք
Նոր՝
հաւաքածու, հաւաքոյթ, զաւրահաւաք
Էջ 455, սյունակ 1 Էջ 455
ՀԵԳ (ուշ՝ հեք), -ի, -ից, ուշ նաեւ՝ -ոյ «վանկ»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ ասոր. heyā-
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեգել, կիսահեգել
Նոր՝
հեգարան
Մատենագիտություն
H. AG 309; Աճ. ՀԱԲ 73
Տե՛ս նաեւ
Էջ 455, սյունակ 1 Էջ 455
ՀԵԶ -ոյ «հեզ, խոնարհ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *seg'h- «պահել» (անմիջական նախաձեւ՝ *seg'ho-)
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *seg'ho- ` *seg'h- «պահել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
Նոր՝
հեզանալ, հեզութիւն, հեզիկ, հեզասահ, հեզաշունչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավեստերեն haz- «իրեն հաղթող, զսպող»
Էջ 456, սյունակ 1 Էջ 456
ՀԵԾԱՆ «ծառի բուն, առաստաղի գերան, թիւր, փայտ»
Բնիկ հնդեւրոպական (թերեւս)
հ.-ե. արմատ՝ *sed- «նստել»
արմատից, որտեղից նաեւ հեծանել
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեծանահերձ, հեծանաձգութիւն, միահեծան, մեծահեծան
Մատենագիտություն
Զահ. ՀԼՊ 146
Տե՛ս նաեւ
Էջ 456, սյունակ 1 Էջ 456
ՀԵՂ «թափել, լցնել»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *pel- «լցնել, թափել, հոսել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեղու, հեղուած, հեղուկ, հեղումն, մշտահեղ, բազմահեղ, արիւնահեղ, հեղեղ, հեղեղել, հեղեղատ, հեղեղատել, հեղեղաշատ, հեղեղաջուր, ջրհեղեղ
Նոր՝
հեղուկաչափ, հեղեղանման, զեղալ, զեղումն, բազմազեղ, բազմազեղումն, հանկարծազեղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լիտվ. pilti «թափել, լցնել»
ռուս. поло-водье «վարարում, հորդութիւն»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 76; Pok. IEW 798
Տե՛ս նաեւ
Էջ 456, սյունակ 1 Էջ 456
ՀԵՂՁ «հեղձում, խեղդվելը»
Բնիկ հնդեւրոպական
Կապուած է խեղդ արմատի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեղձնուլ, հեղձամահ, հեղձուցիկ, հեղձուցիչ, ջրահեղձոյց, շնչահեղձոյց, ծովահեղձ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 456, սյունակ 1 Էջ 456
ՀԵՂՈՅՍ (-ի, -ից) (հեղիւս) «գամ, բեւեռ, մեխ»
Ծագումն անհայտ է
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեղուսել, հեղուսումն, հաստահեղոյս
Էջ 457, սյունակ 1 Էջ 457
ՀԵՇՏ (-ի, -ից, -աց) «հաճելի, հաճոյք, հեշտալի, կամաւոր, հեշտ, դիւրին»
Փոխառություն
Աղբյուր՝ մ. պ. hīštan «հեշտացնել»
հմմտ. մ. պ. hīštan «հեշտացնել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեշտանալ, հեշտութիւն, հեշտամոլ, բոլորահեշտ, ամենահեշտ, հեշտածին, հեշտոց, դիւրահեշտ
Նոր՝
հեշտամատ, հեշտալոյծ
Էջ 457, սյունակ 1 Էջ 457
ՀԵՌ (-ոյ, -ի, -ից) «հակառակություն, կռիվ, ոխ, նախանձ»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *hers- «հուզել»
հմմտ. հայ. եռալ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեռալ, հեռութիւն, հեռասէր, դժուարահեռ, դժոխահեռ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ. եռալ
Տե՛ս նաեւ
Էջ 457, սյունակ 1 Էջ 457
ՀԵՌԻ «հեռու, օտար, անմասն»
Բնիկ հնդեւրոպական
հ.-ե. արմատ՝ *per- «անցկացնել»
հմմտ. գոթ. fairra, հ. հնդկ. pára-, հուն. πέρά «հեռու»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեռոյ, հեռուստ, հեռաբնակ, հեռանալ, հեռաստան, հեռաստանեայք, հեռարձակ, հեռաւոր, հեռակայ
Նոր՝
հեռատես, հեռանկար, անհեռատես, զուգահեռ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
գոթ. fairra
հ. հնդկ. pára-
հուն. πέρά «հեռու»
Մատենագիտություն
H. AG 466; Աճ. ՀԱԲ 82; Ջահ. ՀԼՊ 143