Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 552, սյունակ 1
ՅԵՍԱՆ
(-ի, -ից, -աց)
(եսան)
«հեսան, սրոց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
ինչ-որ *ek'-no- տիպի բարբառային ձեւից, որ գոյություն է ունեցել սկզբնային ձայնավորներով՝ *ak'-, *ok'- եւ առանց սկզբնային ձայնավորների k'-ով սկսվող արմատական ձեւերի կողքին
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յեսանասուր,
յեսանել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
sang
«հեսան»
հմմտ. *k'o-no-, k'ə-no-
Էջ 566, սյունակ 1
ՆԵՐԳԵՒ
(ներքեւ)
«նվազ, թույլ, վտիտ, տկար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sner-
«պտտել, ոլորել սեղմել, կնճռել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *snerkeu- (*sner-k-))
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ներգեւիլ,
ներգեւումն,
ներքեւեալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
νάρκη
«ընդարմացում, թմրում, վատացում»
հ. վ. գ.
sner(a)han
«կաշկանդել, կցել, կապել»
հ. անգլ.
ge-sneorkan
«խորշոմել»
հ. իսլ.
snerkia
«սեղմել, կնճռոտել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 445
Էջ 568, սյունակ 1
ՆԻԳ
II
«ջղաձգություն, սեղմում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *nēu-
«ցնցել, հարված տալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *neu-)
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 450-451) միացնում է նախորդ նիգ-ի հետ:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
nudáti
«հրում է, շարժում է»
հուն.
νύσσω
«ծակում եմ, խփում եմ, հրում եմ»
լիտվ.
niurkyti
«սեղմել, ճզմել»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 140, 183;
Աճառյան 450-451
Տե՛ս նաեւ
Էջ 577, սյունակ 1
ՇԱՀԱՆՑԵԼ
«յորդորամտել»
(մատենագրական)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 582, սյունակ 1
ՇԱՌՏԵԼ
(շառոտել)
«ածելիով մարմնի վրա անցք բացել (արյուն վերցնելու համար)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. šart
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 498
Էջ 583, սյունակ 1
ՇԱՐՇԵԼ
(շարժել)
«պատառոտել, ցնցել, ուժեղ շարժել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-
«կտրել»
Կրկնավոր կազմություն (խարխլել-ի տիպի), որի արմատը թերեւս կապ ունի հնդեւրոպական *(s)ker- «կտրել» արմատի հետ (թերեւս բաղարկվել է շարժ արմատի հետ եւ ստացել «ցնցել» իմաստը)։
Տե՛ս նաեւ
Էջ 587, սյունակ 1
ՇԻՂ
(-ոյ)
(շեղ, շիտ)
«շիւղ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kel-
«կտրել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *skhel-)
որտեղից նաեւ ցելուլ (տե՛ս)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շղաբեր,
շիղաբեր,
շղաբերել,
շիղադէտ,
շիղահան
Տե՛ս նաեւ
Էջ 589, սյունակ 1
ՇԿԱԹԱԿ
(շկօթակ, ըշկոթակ)
«աքսոր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
փոխատու լեզու՝ մ. պ. *šikaftak
Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 523) որպես աղբյուր նշում է մ. պ. *šikaftak ձեւը՝ կցելով šikaf-tan «ճեղքել» (ըստ Աճառյանի՝ «թիվը բյուր եւ անհամար առնել») բային՝ իմաստային յուրահատուկ անցումով՝ իբր «խեղելով աքսորել»
Մատենագիտություն
ՀԱԲ 523
Էջ 591, սյունակ 1
ՇՈԳՄՈԳ
(ուշ՝ -ի, -աց)
«բանսարկու, քսու, բամբասող, շողոքորթ»
Ստուգաբանություն ()
Թերեւս կրկնաւոր կազմութիւն՝ ինչ-որ շոգ արմատից, որ հազիվ թե կապ ունենայ հնդեւրոպական *skeu- «գցել, հալածել» արմատի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շոգմոգել,
շոգմոգութիւն
Էջ 592, սյունակ 1
ՇՈՅՏ
(շուտ)
«փութկոտ, արագաշարժ, շուտ, արագ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *skheud- *skeud-
«գցել, նետել, հալածել, (անանցող.), նետվել, շտապել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շուտաբան,
շուտախօս,
շուտութիւն,
շուտասելուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
zūd
«փութկոտ, արագաշարժ, շուտ, արագ»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։