Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 107 բառահոդված (էջ 11/11)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 774, սյունակ 1 Էջ 774
ՔԱՂԻՐԹ (-ի, -աց) (քաղերթ) «անասունների ստամոքս»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քաղրթել, յառաջաքաղերթ
Էջ 777, սյունակ 1 Էջ 777
ՔԱՌ (-ի, -աց) «չորս»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ketvores-
Բնիկ հնդեւրոպական՝ *ketvores- արմատից: Բաղադրություններ՝ քառասուն, քառաժանի, նոր՝ քառահատոր, քառաձայն, քառատրոփ, քառորդ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քառասուն, քառաժանի, քառահատոր, քառաձայն, քառատրոփ, քառորդ
Մատենագիտություն
H. AG 503; Աճ. ՀԱԲ 555
Տե՛ս նաեւ
Էջ 777, սյունակ 1 Էջ 777
ՔԱՌԱՍՈՒՆ (-ի) «քառասուն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Բնիկ հնդեւրոպական բառ, որի նախաձեւը ամբողջությամբ չի վերականգնվում:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
քառասնամեայ, քառասներորդ, քառասներ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
catvārinśát
պրս.
čahl
լատ.
quadrāgintā
գերմ.
vierzig
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 556
Էջ 799, սյունակ 1 Էջ 799
ԱՍՈՒՆ (-(ա)սուն) «յիսուն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *komt- (անմիջական նախաձեւ՝ *komtə-) որ կազմել է տասնեակ ցոյց տուող թուականներ
Կարելի է առանձնացնել -սուն-ը, որը ծագում է հ.-ե. *komtə-ից, որ կազմել է տասնեակ ցոյց տուող թուականներ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յիսուն, վաթսուն, ութսուն, քառասուն, եաւթանասուն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
τριάκοντα
«երեսուն»
Տե՛ս նաեւ
Էջ 812, սյունակ 1 Էջ 812
-ՈՒՆ «ասուն, արբուն, գործուն, իմաստուն, շարժուն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ono- (անմիջական նախաձեւ՝ *-o-mno-) ձայնդարձային ձեւ *-o-meno- ածանցից
Ծագում է՝ հ.-ե. *ono- ածանցից, թերեւս մասամբ նաեւ միջին սեռի դերբայական *-o-meno- ածանցի ձայնդարձային *-o-mno- ձեւից, ինչպէս կարծում է Ա. Մեյեն (* -mn- > - ւն անցմամբ)։ հնարաւոր է ենթադրել, որ այս ածանցով կազմուած դերբայական տիպի ձեւերն են հիմք տուել -նուլ տիպի բայերի համար՝ այտնուլ < այտունոլ, զարթնուլ < զարթունոլ (հմմտ. զարթուն), մածնուլ < մածունոլ (հմմտ. մածուն) եւ այլն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ասուն, արբուն, գործուն, իմաստուն, շարժուն
Մատենագիտություն
Ջհաւկեան 186
Էջ 812, սյունակ 1 Էջ 812
-ՈՒՆԱԿ «բնակունակ, լուսունակ, մերձունակ, նմանունակ, պարզունակ, վարժունակ, քառունակ, քրիստոսունակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. -nāk
Ինչպէս ցոյց է տալիս կենսունակ բառը, -ունակ ածանցակերպը ծագում է ունակ «ունեցող» ածականից (ունիմ բայից. հմմտ. եւ ընդունակ): նկատի ունենալով -ունակ-ով իրանական հիմքերի նշանակալից թիւը՝ թերեւս կարելի է ենթադրել միջին իրանական ածանցակազմ -nāk ածանցի հետ բաղարկութիւն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բնակունակ, լուսունակ, մերձունակ, նմանունակ, պարզունակ, վարժունակ, քառունակ, քրիստոսունակ
Էջ 812, սյունակ 1 Էջ 812
-ՈՒՆՔ «արտեւանունք, երիցունք, խրախունք, կոչունք, հրաշունք, մկանունք, ցցունք»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *-on-es հ.-ե. *-n-ով հիմքերի հոգնակի ձեւ
Հաւաքականակերտ այս ածանցը ծագում է հ.-ե. *-n-ով հիմքերի հոգնակի *-on-es ձեւից՝ հանդիպելով -ն-ով եւ -ո-ով վերջացող մի շարք բառերի հոգնակիում՝ թոռն-թոռնունք, հարս-հարսունք, ողն-ողնունք, տոռն-տոռնունք եւ բարձր-բարձունք, մանր-մանունք։ մի կողմից -ն-ով հիմքերի վաղ անկումը եւ մյուս կողմից՝ -ք-ով ձեւերի հոգնակիի անկախ գիտակցումը հանգեցնում են -ունք-ի անկախացմանը՝ որպես հավաքական հոգնակերտի, այս գործընթացը հար եւ նման է -ինք-ով ձեւերի տարածման գործընթացին:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
արտեւանունք, թոռնունք, երիցունք, հարսունք, խրախունք, ողնունք, կոչունք, տոռնունք, հրաշունք, բարձունք, մկանունք, մանունք, ցցունք