Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 141 բառահոդված (էջ 11/15)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 592, սյունակ 1 Էջ 592
ՇՈՇՈՐԹ (բ. շոշորդ) ««հետք, շորշոփ» (բ.՝ «խենթ»)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ * (s)ker- «կտրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *skhor-t(h)-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
cortex
«կեղեւ»
լատ.
scertum
«կաշի»
խեթ.
karta-
«կտրել, անջատել»
ռուս.
чертить
«գծել, գծագրել»
Էջ 593, սյունակ 1 Էջ 593
ՇՈՐ (ուշ՝ -ի, -ից, -ոյ) «շոր, հագուստ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker- «կտրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *skhor-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
շորեթափիլ, շորեղեն, կեղտաշոր, ոտնաշոր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իսլ.
horr
«վշյա հագուստ»
լատ.
corium
«կաշի, մորթ»
Էջ 593, սյունակ 1 Էջ 593
ՇՈՐԹ «գույն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ker- «գունանիշ» (անմիջական նախաձեւ՝ *skhorth-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
յոգնաշորթ, դեղնաշորթ, կարմրաշորթ, պաղշորթ, կապուտաշորթ, նսեմաշորթ, մթնաշորթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
karata-
«մուգ կարմիր»
Էջ 593, սյունակ 1 Էջ 593
ՇՈՐԹԵԼ «հափշտակել, խլել կորզել»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)ker-t- «կտրել» (անմիջական նախաձեւ՝ *skhort-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
karta-
«բաժանում, տարբերություն»
հայ.
քերթել
Էջ 606, սյունակ 1 Էջ 606
ՈՐ (հգն. -եար, -եանք) «մարդ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *per- «ծնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pori-)
որից նաեւ որդի, որթ (տե՛ս)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ազատորեար, հայորեար, քաջորեար, առորեար, ծառայորեար, աւագորեար
Տե՛ս նաեւ
Էջ 606, սյունակ 1 Էջ 606
ՈՐԴԻ (-ւոյ, -ւոց, -եաց) «որդի, զաւակ, արու զաւակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *per- «ծնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *portuo-)
որից նաեւ որթ (հորթ): Պոկոռնին (Pok. IEW 1, 326) տալիս է *er- «բարձրացնել» արմատի տակ, որից նաեւ յորդոր
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որդեակ, որդեգիր, որդեծնութիւն, որդեսէր, որդիասէր, որդիանալ, անորդի, կուսորդի, բոզորդի, եղբորորդի, հարճորդի, շնորդի, փոխորդի, փողորդի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
prthuka-
«ձագ, հորթ, տղա»
հ. հուն.
πόρτις
«հորթ, երեխայ»
Մատենագիտություն
H. AG 482; Աճ. ՀԱԲ 576
Տե՛ս նաեւ
Էջ 606, սյունակ 1 Էջ 606
ՈՐԴՈՒԿ «ուղղափառ» (ԲՀ)
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Որթողոքս-ի աղաւաղուած ձեւ
Մատենագիտություն
ԲՀ 258, 420
Էջ 606, սյունակ 1 Էջ 606
ՈՐԹ I (-ու) (բ.` հորթ) «հորթ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *per- «ծնել» (անմիջական նախաձեւ՝ *porth-)
որից նաեւ որդի
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որթագլուխ, որթագործութիւն, մատաղորթ, եղնորթ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
prthuka-
«ձագ, հորթ, տղա»
հ. հուն.
πόρτις
«հորթ, երեխայ»
Մատենագիտություն
H. AG 482; Աճ. ՀԱԲ 578
Տե՛ս նաեւ
Էջ 606, սյունակ 1 Էջ 606
ՈՐԹ II «խաղողի տունկ, խաղող»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ortho- «խաղողի որթ» *ort-ի կողքին
հ.-ե. արմատ՝ *portho- «ճյուղ, ընձյուղ» (անմիջական նախաձեւ՝ *perth-)
Հ. Աճառյանը (ՀԱԲ 3, 579) բխեցնում է որթ «հորթ» բառից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
որբատունկ, որբավայր, որբիք, որբոց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ալբ.
hardhi
«որթ»
հուն.
πτόρθος
«ճյուղ, ընձյուղ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 579
Էջ 607, սյունակ 1 Էջ 607
ՈՐԹ III (-ոյ) «կողով, քրոց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *uer- «պտտել, ծռել» *-t-ով աճած
որդն բառի նման կապված է հնդեւրոպական *uer- եւ սրա` *-t-ով աճած *uer-t- «պտտել, ծռել» արմատի հետ` սկզբնային *u-ի անկմամբ *o-ի մոտ` *uor-th-o->որթ-ոյ:
Տե՛ս նաեւ