Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 219 բառահոդված (էջ 11/22)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 400, սյունակ 1 Էջ 400
ԿԵՌ (բրբ. նաեւ կոռ) «ծուռ, կեռ, կեռիկ, ճանկ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ger- «պտտել, ոլորել» (անմիջական նախաձեւ՝ *ger-s-)
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 574) համարում է կոր-ի տարբերակը՝ առանց մանրամասների մեջ մտնելու
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կռածագ, կռապայլ, կեռկեռ, կռանալ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
նորվ.
karra
«կուլ գալ, ոլորվել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 574
Էջ 402, սյունակ 1 Էջ 402
ԿԵՔԱՐԱՅ «կարճ (ճանապարհ)» (բբ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստոյգ բառ
Էջ 404, սյունակ 1 Էջ 404
ԿԻՃ I «խայթոց»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gidio- «կծել, խայթել, խուտուտ ածել» (անմիջական նախաձեւ՝ *geid-)
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 586) միացնում է կիճ-ի հետ, բայց Պոկոռնին տարբերում է *geig-՛ եւ *geid- արմատները
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կճել, կճան, կճատոր, կճիկ, կճիշ, կճի, կճմթել, կմճթել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կետ
«կետ»
հայ.
կետ
«իշամեղու»
հ. անգլ.
citelian
հ. սաքս.
kitilōn
հ. վ. գ.
kizzilon
«խուտուտ ածել»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 124; ՀԱԲ 586
Էջ 405, սյունակ 1 Էջ 405
ԿԻՆՃ II (կինջ) «վարազ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մեգր. γej «խոզ»
փոխատու լեզու՝ ճան. γej «խոզ»
ըստ Մառի։ Անհավանական է կապը պ. kenj (fil) «մեծ (փիղ)» բառի հետ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կնջուտ, կնճադէմ, կնճանալ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 591
Էջ 407, սյունակ 1 Էջ 407
ԿԻՑ «մոտ, կպած, միասին, ճանապարհների կցատեղ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *geit- «հարեւան կամ կից լինել» (անմիջական նախաձեւ՝ *geit-so- կամ *geit-sk-) արմատի վերականգնումը հեղինակինն է
Ավելի քիչ հավանական է փոխառություն լինելը արեւելակովկասյան աղբյուրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կցեմ, կցան, կցորդ, կցորդող, կցուած, կցկտուր, կցկցութիւն, կցխանի, կցղաք, կցիր, ձայնակից, գոռակից, գործակից, ժամանակակից, ժառանգակից, իւրակից, լծակից, խաչակից, ծառայակից, կենակից, նիզակակից, հանցակից, գաղափարակից, մեղսակից, կիցք, կիցսընկեց, կցուտող, կցածեմ, կցարկեմ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
γείτων
«հարեւան, դրկից»
հուն.
γειτόσυνος
«հարեւան» հայ-հունական զուգաբանություն
տինդ.
kicv
«հանգույց»
Էջ 411, սյունակ 1 Էջ 411
ԿՄԱՅԵԱԿ ««արատ, բիծ» (թե՞ «պաճուճանք» կամ «խստրանք»)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստույգ բառ:
Էջ 412, սյունակ 1 Էջ 412
ԿՆԻ «շնաճանճ, ձիաճանճ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gen- «սեղմել, կծմթել» (անմիջական նախաձեւ՝ *g(ē)nēbh-)
արմատից` *g(ē)nēbh- (?)
Էջ 412, սյունակ 1 Էջ 412
ԿՆՃԻՌ «կապանք, շղթա, հանգույց, դժվարություն, դավաճանություն, խարդավանք, կնճիռ, խորշոմ, խորհուրդ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *gen- «սեղմել, ճնշել, գնդված բան, գունդ» (անմիջական նախաձեւ՝ *gendio-)
Արմատից. հմմտ. հայ. կնճ- «հաստ բան, գունդ, ելունդ», հ. վ. գ. knetan «ճմռել», ն. վ. գ. knoten «կապ, հանգոյց»:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
կնճ-
«հաստ բան, գունդ, ելունդ»
հ. վ. գ.
knetan
«ճմռել»
ն. վ. գ.
knoten
«կապ, հանգույց»
Էջ 418, սյունակ 1 Էջ 418
ԿՈՃԻ (գոճ(ի)) «խոզ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ բարբառային *goji
աղբյուրից՝ *goji:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կոճան, գոճան, գոճանամիս, գոճեմայր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
մեգր.
yeji
ճան.
yeji
վրաց.
γoji
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 626; Ջահ. ՀԼՊ 591, 595-596
Տե՛ս նաեւ
Էջ 423, սյունակ 1 Էջ 423
ԿՈՐԴ (-ոյ) ««խոպան, անմշակ» (բ. «պինդ, կարծր, կոշտ, կոպիտ»)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ուրարտ. quldini
l > ր անցմամբ, որ անցել է նաեւ քարթվելական լեզուներին՝ վրաց. kordi «խոպան հող», ճան. kordi «գուղձ, հողակոշտ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
կորդանալ, կորդել, կորդան, կորդապատառութիւն, կորդափլուրք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
վրաց.
kordi
«խոպան հող»
ճան.
kordi
«գուղձ, հողակոշտ»