Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 346, սյունակ 1
ԽՈՐՓՐԸՍՏ
«արեւածաղիկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. xōrparast
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 412
Էջ 350, սյունակ 1
ԽՈՒՑ
(-ի)
«խուց, փոքր սենյակ, մենարան»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)keu-
«ծածկել, փաթաթել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khusko (ըստ Օլտենիի՝ *khatio-))
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խցարգել,
խցատոր,
խցիկ,
խառնախուց
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հայ.
խոտ
հ. խլ.
skjōl
«ապաստան»
գոթ.
hūs
«տուն»
հ. անգլ.
hūs
«տուն»
հ. վ. գ.
hūs
«տուն»
շվեդ.
hydta
«խրճիթ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 951;
ՀԱԲ 422-423
Էջ 351, սյունակ 1
ԽՌԻՒ
-ոյ (բ. խռիկ)
«խռիվ, վառելու չոր ճյուղեր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *(s)kerbh-
«ծռել, ծռվել, կուչ գալ, կծկվել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *(s)krebh-)
*k > *kh անցմամբ
բնիկ հնդեւրոպական՝ *(s)kerbh-` *(s)krebh- «ծռել, ծռվել, կուչ գալ, կծկվել» արմատից՝ *k > *kh անցմամբ (ըստ Բուգգեի)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խռռանալ,
խռռացեալ,
խռռական,
խռռատեսակ,
խռռեղեն,
խռռել,
խռռեալ,
խառնախռիւ,
գիսախռիւ,
բազմախռիւ,
մանրախռիւ,
եղեգնախռիւ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
καρφος
«չոր տաշեղ, չոր փայտ, չոր ճյուղ»
հ. իսլ.
skorpinn
«կուչ եկած, կնճռոտված»
ն. վ.
schrumpfen
«կնճռոտվել, կուչ գալ»
ռուս.
коробить
«ծռել, ծռմռել»
Էջ 352, սյունակ 1
ԽՈՏՈՒՄ
(ըստ ոմանց՝ խոտումն «ուռուցք»)
«ադամախնձոր, խոչափողի ցցված մասը»
Ստուգաբանություն ()
Կապ ունի՞ բրբ. խոճիկ (կոճիկ) բառի հետ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 357, սյունակ 1
ԾԱԹԻՐԱՅ
«՞»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասորերեն
Ըստ ձեւի կարող է ծագել ասորերենից:
Էջ 359, սյունակ 1
ԾԱՆՐ
-նու, -նունք, -նանց
«ծանր, ծանրաշարժ, դանդաղաշարժ, սաստիկ, խիստ, դաժան, հղի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ վրացական con-
«կշռել»
Քիչ համոզիչ է ըստ հոլովական ձեւաւորման, որ հիշեցնում է հնդեւրոպական ծագման մանր, փոքր բառերի հոլովումը, եւ ըստ ձայնաւորման (անբացատրելի է ա-ն):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծանրանալ,
ծանրութիւն,
ծանրանաւել,
ծանրաբուն,
ծանրաբան,
ծանրախաւս,
ծանրանդամ,
ծանրաբեկ,
ծանրաբեռն,
ծանրագին,
գլխածանրիլ,
ծանրաբարոյ,
ծանրակշիռ,
ծանրաչափ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 445
Տե՛ս նաեւ
Էջ 361, սյունակ 1
ԾԵԾ
«ծեծ, գան, թեփահանում»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *g'eg-
Աճառյանի վերականգնումը
փոխատու լեզու՝ վրացերեն seca
«ծեծում, թեփահանում»
Քիչ հավանական է համեմատութիւնը հ. հնդկ. jājā «կռվող, պայքարող», jājati «կռվում է, պայքարում է» ձեւերի հետ եւ հնդեւրոպական *g'eg- արմատի վերականգնումը, ինչպես անում է Աճ. (ՀԱԲ 2, 451)՝ ըստ Շեֆտելովիցի (չկա Pok. IEW եւ Mayrhofer KEWA)։ Բխեցնել քարթվելական (վրացերեն) աղբյուրից` seca «ծեծում, թեփահանում», եթե գոյութիւն չունի համատիպ արմատների հետ։ Ենթաշերտային բա՞ռ։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծեծել,
բրաձեծ,
գանաձեծ,
բրաձեծ,
կարկտաձեծ,
ճիւնաձեծ,
ողորաձեծ,
ծեծած,
ծեծան,
ծեծիչ,
ծեծիկ,
ծեծկանք,
ծեծկել,
ծեծկռիչ,
ծեծվռտիչ,
ծեծքել,
ծեծփայտ,
ծեծքար
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 451;
Pok. IEW None;
Mayrhofer KEWA None
Էջ 366, սյունակ 1
ԾՆՃԱՏ
««կեղեւահանված բրինձ (՞)» կամ, թերեւս, «չալթուկ (՞)» (վերջինս ըստ՝ Աճառյանի, ՀԱԲ 2, 465)»
Ստուգաբանություն ()
Կազմված է ծանձ (ծնձ-) արմատից (տե՛ս) -ատ ածանցով:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծանձ,
-ատ
Մատենագիտություն
Աճառյանի, ՀԱԲ 465
Տե՛ս նաեւ
Էջ 366, սյունակ 1
ԾՈՎ
(-ու)
«ծով, արեւմուտք (ըստ աստվածաշնչի)»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'ob-
«ծով»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծովագույն,
ծովալիճ,
ծովախոր,
ծովակ,
ծովակալ,
ծովական,
ծովածածուկ,
ծովակողմն,
ծովակուլ,
ծովացուլ,
ծովափնյա,
ծովեզր,
ծովեզերեայ,
ծովընկեցիկ,
երկծով,
մեծածով,
ծովախորշ,
ծովահեն,
ծովանկար,
ծովանկարիչ,
ծովաստղ,
ծովափ,
ծովափրփուր
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. իռլ.
go
Էջ 368, սյունակ 1
ԾՈՓՈՐ
I
(փռույգ, ֆրիզ (ճարտարապետական տերմին))
(ճարտարապետական տերմին)
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
կազմված է ծոփ (ծոպ) արմատից՝ -որ վերջածանցով (ըստ Նորայր Բյուզանդացու)
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։