Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 227, սյունակ 1
ԵՐԿ-Ն
«վախ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *duei-
«վախենալ»
(անմիջական նախաձեւ՝ *dui-)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երկնչիլ,
երկնչոտություն,
երկչոտ,
երկիւղ,
երկեղ,
երկիղ,
երկիւղած,
երկիւղուկ,
երկեղուկ,
երկեղոտ,
աներկիւղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
dvaēθa
«սպառնալիք»
հուն.
δείδω
«վախենալ»
հուն.
δεος
«վախ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 65;
Pok. IEW 227
Էջ 228, սյունակ 1
ԵՐՋԱՆԻԿ
-ի, -աց
«բախտավոր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pri-
«հաճել, բարեհաճել, սիրել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *prāi-, *pri-)
արմատից (+ անիլ)
Աճառեանը սրա հետ միացնում է նաեւ երան(ի)-ն, որ, սակայն իրանական ծագում ունի (տե՛ս)։ Հնարավո՞ր է արդեօք նաեւ երջանիկ-ի իրան. ծագումը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երջանկանալ,
երջանկաւետ,
բարեբախտ,
նախերջանիկ,
գերերջանիկ,
բազմերջանիկ,
երջանկայիշատակ,
ապերջանիկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
prīyatē
«սիրում է»
հ. հնդկ.
prīti
«ուրախություն, բավարարություն, հաճույք»
հուն.
πρᾶος
«սիրալիր, մեղմ»
գոթ.
frijōn
«սիրել»
հ. պ.
priyati
«բարեհաճել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 69
Տե՛ս նաեւ
Էջ 231, սյունակ 1
ԶԱԶԻՐ
-ի, -աց, ուշ` նաեւ -ից
«գարշելի, զզվելի, վատ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'her-
«փոքր, չնչին»
(անմիջական նախաձեւ՝ *g'hē-g'hēr-)
կրկնավոր
բնիկ հնդեւրոպական *g'her- «փոքր, չնչին» արմատից (*g'hē-g'hēr- > *ձազիր > զազիր ?)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զազրագործութիւն,
զազրալի,
զազրաձայն,
զազրանալ,
զազրալ,
զազրատեսիլ,
զազրութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
χείριον
«ավելի վատ»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 233, սյունակ 1
ԶԱՐԹ
(զարդ)
«բացի, զատ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *er-
«նոսր, հեռու, իրարից հեռանալ, բաժանվել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *r-t(h)-)
կազմված է զ- նախածանցով արթ- (արդ-) արմատով, որ գալիս է հնդեւրոպական *er- «նոսր, հեռու, իրարից հեռանալ, բաժանվել» արմատից՝ *r-t(h)- > արդ-, արթ-.
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զարթել
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
rté
«բացի, առանց, զատ»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 234, սյունակ 1
ԶԱՒՇ
(զօշ, զոշ)
«վատ, անպարկեշտ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զաւշոտ,
զաւշոտավարք,
զաւշաքաղ,
զաւշաքաղութիւն,
զաւշութիւն,
զաւշոտել,
զաւշոտութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավ.
zaoša
«սիրալիրություն, հաճույք, ցանկություն»
պրթ.
zwš (zōš)
«սեր, ցանկություն, ավյուն»
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 525
Էջ 235, սյունակ 1
ԶԳԱԼ
(սգալ, ըսգալ)
«ընկալել, իմանալ, հասկանալ, ուժքի գալ, զգաստանալ, տեղեկանալ, լուր ստանալ»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
փոխատու լեզու՝ պրթ. izgal
«լսել»
Կազմված է զ- նախածանցով՝ գալ բայից: Ավելի հավանական է իրանական ծագման վարկածը՝ պրթ. izgal (‘zwg‘l) «լսել»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զգալապէս,
զգայաւոր,
զգայուն,
զգայումն,
զգաստ,
զգաստական,
զգաստանալ,
զգաւն,
զգաւնութիւն,
անզգայիկ,
անզգաստ,
անզգամ,
անզգամիլ,
անզգալ,
բարեզգայ,
անզգած,
անզգաբար,
անզգապէս,
զգալիորէն,
զգայազուրկ,
զգայացուցիչ,
անզգայիորէն
Մատենագիտություն
ՕНЯСЯ 180
Էջ 236, սյունակ 1
ԶԳՈՅՇ
«զգույշ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
Կազմված է զ- նախածանցով՝ գոյշ բառից։ Ավելի քիչ հավանական է ամբողջովին իրանական փոխառություն լինելը:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զգուշալի,
զգուշանալ,
զգուշաւոր,
զգուշեալ,
անզգոյշ,
բազմազգուշալի,
հանապազազգոյշ
Մատենագիտություն
H. IF 149;
Աճ. ՀԱԲ 89
Էջ 236, սյունակ 1
ԶԵՂՁ
I
(-ի, -ից (՞))
«զղջում, խեղճ, խղճալի, ցավալի»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
հ.-ե. արմատ՝ *sel-
«բարեհաճ, մեղմացնել»
Ծագումն անհայտ է: Հազիվ թե *զհեղձ- կազմությամբ կապ ունենա հնդեւրոպական *sel- «բարեհաճ, մեղմացնել» արմատի հետ:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զղջանալ,
զղջալ,
զղջումն,
անզղջ
Էջ 237, սյունակ 1
ԶԵՍԻՆ
(զետեսիսին, զեալին)
«նա, որ էր»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Անստույգ բառ (կապակցություն):
Էջ 240, սյունակ 1
ԶՄՈՒՌՍ
-ի, -աց, -ոյ
(զմուռն, զմուռ, մուռ)
«կնդրուկի ծառ, մի խեժ՝ զմուռս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. σμύρνα
փոխատու լեզու՝ հուն. σμύρρα
փոխատու լեզու՝ հուն. μύρρα
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զմոռել,
զմռսաբեր,
զմռսալիր,
զմռսալից,
զմռնաբեր,
զմռնախունկ,
զմռնենի,
զմռել,
զմռանալ,
զմռաբեր
Մատենագիտություն
H. AG 393;
Աճ. ՀԱԲ 100
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։