Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 114, սյունակ 1
ԲԱՂ
I
«կից, հար»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhendh-
«կապել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhendh-la-)
ածանցյալ ձեւ
Բաղ-ը գործածված է հատկապես հունաբան հեղինակների երկերում որպես նախածանց՝ փադ-ին զուգահեռ: Ծագումը չի պարզված: Մնացած վարկածներն ավելի անհավանական են. 1. բաղեղն-ի եւ հնդեւրոպական *bhel-eno- (թունավոր խոտերի նշանակում) հիմքի նմանությունը պատահական է: 2. բաղ-ի եւ փադ-ի նույնացումը որպես բարբառային հնագույն տարբերակներ կասկածելի է. պատահական պետք է համարել նմանությունը բյուրք. bār «կապել» արմատի հետ, եթե նկատի առնենք, որ հայ դ-ն նախապես ձայնորդային հնչում է ունեցել:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բաղայք,
բաղել,
բաղբաղայք,
բաղաբաղել,
բաղբաղանք,
բաղբաղել,
անբաղայ,
անբաղայապես,
անբաղապես,
անբաղադայ,
կողբաղ,
բաղեղն,
բաղել,
բառեղ,
բարեխ,
զբաղիլ,
սբաղիլ,
զբաղնուլ,
զբաղանք,
զբաղասեր,
զբաղկոտ,
ընդզբաղիլ,
անզբաղապես,
բազմազբաղ,
զբաղայեղ
Էջ 115, սյունակ 1
ԲԱՂԷԶ
««?» (բաղէզութիւն բառում)»
Ստուգաբանություն ()
ՀՀ-ն բուն ձեւը համարում է բախած (բախածութիւն)։ Միջին ձեւն առկա է ԲՀ-ում՝ բաղած-ութիւն («վնասակարութիւն» մեկնությամբ), բաղէզ-ը եւ բաղած-ը պետք է համարել բախած-ի բարբառային տարբերակները:
Էջ 117, սյունակ 1
ԲԱՆԳՆ
(բանկն)
«առասպել, հեքիաթ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhā-
«խօսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhōn-ō-, *bh-en-)
հայ - գերմանական զուգաբանութիւն ըստ կազմութեան. բուն *bhā- ձեւից են հայ. բայ, բան, բառ, բամ, լատ. fabula «լուր, ասելոյթ, զրոյց, պատմուածք, աւանդութիւն, հեքիաթ, առակ, հնարանք», *bh-en- ձեւից՝ հ. հնդկ. bhāṇati «խօսում է»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բանկնարկեմ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
h. v. germ.
bannan
«հրամայել, կարգադրել, օրէնքից դուրս յայտարարել»
h. angl.
bannan
«դատի կանչել, հրամայել»
h. isl.
banna
«արգելել»
Էջ 117, սյունակ 1
ԲԱՆԴԱՐ
I
(բանտար)
«վաճառաշահ քաղաք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. bandar
փոխատու լեզու՝ արաբ. bandar
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 406
Էջ 118, սյունակ 1
ԲԱՆՏ/Ղ
(-ի, -ից)
«բանտ, զնդան, դատապարտվածների արգելարան, կապանք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *band
փոխատու լեզու՝ ավ. banda
«կապանք, շղթա»
փոխատու լեզու՝ պ. band
«կապ, շղթա»
փոխատու լեզու՝ սողդ. βand
«բանտ»
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից՝ *band: Հմմտ. ավ. banda «կապանք, շղթա», պ. band «կապ, շղթա», սողդ. βand «բանտ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բանտակալ,
բանտական,
բանտամուտ,
բանտարան,
բանտապետ,
բանտարգել,
բանտարկել,
բանտարկութիւն
Մատենագիտություն
H. AG 117;
Աճ. ՀԱԲ 410
Էջ 119, սյունակ 1
ԲԱՍՏ
II
«բանտարկում, կապում, շղթայում»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
փոխատու լեզու՝ մ. պ. bastan
«կապել»
փոխատու լեզու՝ պ. bastan
«կապել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բաստարան
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 416
Էջ 119, սյունակ 1
ԲԱՍՏԻԿ
««աղեկ, լավ» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն ()
Կազմված է բախտ բառի բաստ ձեւից. ձեռագրային մի տարբերակում աղեկ-ի փոխարեն տրված է աղէտ, որ մտել է Աճառյանի ՀԱԲ-ի մեջ
Մատենագիտություն
Աճառյանի ՀԱԲ None
Էջ 120, սյունակ 1
ԲԱՐԲԱՐԵԼ
«ժամանակ չունենալ, չկարողանալ մի բան անել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրութիւն (բրբ.)` բարբարական` «աստանդական, դատարկ» (՞)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բարբարական
Էջ 120, սյունակ 1
ԲԱՐԲԱՐՈՍ
(-ի, -աց)
«օտարազգի, բարբարոսական, վայրենի»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. βάρβαρος
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բարբարոսական,
բարբարոսիկ
Մատենագիտություն
H. AG 343;
Աճ. ՀԱԲ 420
Էջ 123, սյունակ 1
ԲԴԵԴ
«փաթեթ (՞)»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
փաթեթ բառի բարբառային տարբերակը (հմմտ. փլչանել (փլչիլ) - բլչիլ):
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Տե՛ս նաեւ
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։