Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 279, սյունակ 1
ԺԱՀ
(-ու, ուզ՝ նաեւ -ի, -ից)
«կեղտոտություն, աղտեղություն, գարշահոտություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *žah
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժահադիմութիւն,
ժահահոտ,
ժահահոտութիւն,
ժահատեսակ,
ժահահամ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 220
Էջ 279, սյունակ 1
ԺԱՄ
(-ու, մյուս հոլովները՝ -ի, -աց)
«մեկ ժամ, եկեղեցական ժամասացություն, եկեղեցի, ժամանակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական žamān
Առանձնացված է իրանական žamān ձեւից՝ -ān եւ հայ. -ան ածանցների բաղարկմամբ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժամաբաշխ,
ժամադէտ,
ժամադիր,
ժամադրել,
ժամակալ,
ժամալար,
ժամապահ,
ժամակոչ,
ժամագիրք,
ժամակարգութիւն,
ժամատուն,
ժամատեղի,
յայնժամ,
ցայնժամ,
յորժամ,
առժամայն,
նոյնժամայն,
գիշերաժամ,
տարաժամ,
դատարկաժամ,
բարեժամ,
ապաժամեան,
ժամանց,
ժամագործ,
ժամացոյց,
ժամասացութիւն,
ժամասէր,
ժամասիրութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 223
Տե՛ս նաեւ
Էջ 280, սյունակ 1
ԺԱՆԳ
-ոյ
(ժանկ)
«ժանգ, քարամամուռ, բոյսի մի հիւանդութիւն՝ երկիլ, քաղցկեղ, թոյն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *žang
փոխատու լեզու՝ պ. žang, zang
Հմմտ. պ. žang, zang:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժանգաբեր,
ժանգառ,
ժանգառած,
ժանգախառն,
ժանգակեր,
ժանգահար,
ժանգատր,
ժանգոտիլ,
ժանգել,
անժանգ,
երկաթաժանգ
Մատենագիտություն
H. AG 156;
Աճ. ՀԱԲ 226
Էջ 280, սյունակ 1
ԺԱՌԱՆԳ
-ի, -աց
«ժառանգորդ, ժառանգութիւն, եկեղեցական, կղեր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *žaradāng
«բաժին ստացող»
փոխատու լեզու՝ հիմն. *ĵara(t)-
«վերցնել, ստանալ»
փոխատու լեզու՝ հիմն. dā(y)
«բաժանել, բաժին հանել»
Թերեւս *žaradāng «բաժին ստացող» (<ժառանգ )< *ĵara(t)- (ĵar- վերցնել, ստանալ) եւ dā(y) «բաժանել, բաժին հանել»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժառանգել,
ժառանգութիւն,
ժառանգակից,
ժառանգաւոր,
թագաժառանգ,
գեհենաժառանգ,
երկնաժառանգ,
ժառանգական,
ժառանգականութիւն
Մատենագիտություն
Периханян, МЭСДЯ 90-99
Էջ 281, սյունակ 1
ԺԽՏԵԼ
(ժխտիլ «կեղծել, ձեւացնել»)
«ժխտել, բացառել, մերժել, ուրանալ, ապերախտ գտնվել»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ժխտում,
ժխտական
Էջ 285, սյունակ 1
ԻՄԷՆ
«այս»
(ԲՀ)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Կեղծ բառ, որ այլ ձեռագրերում կա իմն այս, այլ իմենայս, իմէն այս ձեւերով՝ «իմաստանալնարս» մեկնութեամբ.
Մատենագիտություն
Ամալյան, ԲՀ 376
Էջ 293, սյունակ 1
ԼԱՌ
(լոռ, լոր, լռոն)
«ջրիմուռ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
կամ մերձիմաստ այլ արմատ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
լաւռաբոյս,
լաւռամարգ,
լաւռաւէտ,
լաւռամրգի
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
լատ.
lustrum
«ճահիճ, ճահճուտ, մորուտ»
հուն.
λυθρον
«արիւնախառն ցեխ»
լիտվ.
lutynas
«ջրափոս, ճահիճ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 601;
Աճ. ՀԱԲ 270
Էջ 295, սյունակ 1
ԼԵՂՏ
«փիրտ, մրուր, աղտ, կեղտ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Հազիվ թե կապ ունենա *kel- «լուսավոր եւ մթին բիծ, գորշ, սեւ» արմատի հետ (*klel-d-°):
Էջ 296, սյունակ 1
ԼԻԹԱՆԻԱ
(լեթանիա, լետանիա)
«աղոթք, մաղթանք (հունական կամ հռոմեական եկեղեցում)»
(եկեղեցական)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. λιτανεία
փոխատու լեզու՝ լատ. litania
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 281
Էջ 311, սյունակ 1
ԽԱՂ
II
(-ի, -ից)
«ճահիճ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *kel-
«գորշ եւ սեւ գոյների նշանակման համար»
(անմիջական նախաձեւ՝ *khāl- կամ *khl-` *kāl-)
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
kalana
«բիծ, կեղտ»
հ. հնդկ.
kálusa
«կեղտոտ, սեւ»
հ. հնդկ.
kalka
«կեղտ»
հուն.
κελαινος
«սեւ»
հուն.
κιλλος
«գորշ»
հ. վ. գ.
huliwa
«կեղտոտ ջրեր, տիղմ»
սլովեն.
kalina
ռուս.
калуга
«ճահիճ»
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։