Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 217, սյունակ 1
ԵՆԹ-
(ընթ-)
«ենթ(ա), ստոր(ա)-»
Ստուգաբանություն ()
Ընդ նախդիր-նախածանցի բարբառային տարբերակ՝ մտցված հունաբան հեղինակների կողմից:
Էջ 217, սյունակ 1
ԵՆՔԵՂԵՍ
(ենքեղեէս, ենքեղիէս, ենքեղիս, ենքեղիս)
«օձաձուկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. έγχελυς
Մատենագիտություն
H. AG 348;
Աճ. ՀԱԲ 27
Տե՛ս նաեւ
Էջ 218, սյունակ 1
ԵՍՓՈՒՂԷ(Ս)
«դուրս» (ԲՀ՝ «արտաքս»)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. εκ φυλης
«ցեղից դուրս»
փոխատու լեզու՝ հուն. εκφυλος
«ցեղից դուրս գտնվող, այլացեղ»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 227, սյունակ 1
ԵՐԿԻՐ
(-ի, -աց, այլն՝ -իւ)
«երկիր, աշխարհ, երկրամաս, գետին, հող, բնակչություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *er-
«երկիր»
(անմիջական նախաձեւ՝ *erdu(°)-)
*er-t-, *er-u-
Նախաձեւի *erdu վերականգնումը (հմմտ. *meldui > մեղկ) հեղինակային է: Պեդերսենը (KZ 38, 197) ենթադրում է *er-u- > երգ > (երկին-ի ազդեցությամբ) երկ-:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
երկրպագել,
երկրպագելի,
երկրավոր,
երկրագործ,
երկրածին,
երկրակալ,
երկրական,
երկրակեաց,
երկրաչափ,
երկրեայ,
երկրատես,
երկրաբան,
երկրաբանություն,
երկրագունդ,
ստորերկրեայ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
ερα
(°) (<*erpō, *erō>)
գոթ.
airþa
հ. վ. գ.
erda
«երկիր»
կիմր.
erw
«դաշտ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 332;
KZ 197
Էջ 233, սյունակ 1
ԶԱՐԻՐ
«մի բույս՝ դեղին կոճ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. zarīr
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 83
Էջ 234, սյունակ 1
ԶԱՐՏԱԳՈՅՆ
(զարտագուն)
«մի դեղին ծաղիկ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. zardgōn
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 84
Էջ 234, սյունակ 1
ԶԱՐՏԱԿ
II
(զերդակ)
«դեղին, դեղնագույն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
պ.
zardak
սոգդ.
zērdāk
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 84
Էջ 235, սյունակ 1
ԶԲԱՒՍ-
(զբուս-, սբաւս-, սբուս-)
«ժամանակի անցկացում խոսակցությամբ (զրույցով) կամ մի այլ բանով, մտքի զբաղմունք, զբաղմունք, հոգս, մտմտուք, տագնապ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhā-
«խոսել»
(անմիջական նախաձեւ՝ *bhā-u-k-)
Կազմված է զ- նախդիր-նախածանցով՝ բաւս- արմատից: Եթե սրա նախնական իմաստն է «խոսակցություն, զրույց», որից զարգացել են մնացած իմաստները, ապա թերեւս բնիկ հնդեւրոպական է՝ *bhā-u-k-` *bhā- «խոսել» արմատից, որտեղից են հայ. բան, բառ, բայ, բաւ, (բայ), բանկն «առասպել», այլեւ հուն. փղմի (ղոր. փամի ) «ասել», լատ. for, fārē «խոսել», ռուս. բայատ «խոսել, պատմել», բասնյա «առակ»:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զբաւսնուլ,
զբաւսանք,
զբաւսուցիկ,
անզբաւս,
բռնազբաւսել,
բռնազբաւսութիւն,
մեծազբաւս,
զբօսաշրջիկ,
զբօսավայր,
զբօսարան
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
φήμη (դոր. φάμα)
«ասել»
լատ.
for, fārē
«խոսել»
ռուս.
баять
«խոսել, պատմել»
ռուս.
басня
«առակ»
Մատենագիտություն
Ջահ. None
Էջ 240, սյունակ 1
ԶՄԱՍՏ
«ջրգողություն»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *mad-
«թաց, խոնավ»
զ- նախածանցով
կազմված է զ- նախածանցով *մաստ արմատից, որ կարող է գալ հնդեւրոպական *mad- «թաց, խոնավ» արմատից։ Այստեղից է նաեւ մաստ «ածիկ» բառը։
Մատենագիտություն
Զահ. ՀԼՊ 179
Տե՛ս նաեւ
Էջ 242, սյունակ 1
ԶՈՒԱՐՃ
«ուրախ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Ստուգաբանորեն կապված է զուարթ բառի հետ
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
զուարճանալ,
զուարճութիւն,
զուարճախառն,
զուարճագետ,
պտղազուարճ,
բարեզուարճ,
բազմազուարճ,
հոգեզուարճ,
մշտազուարճ,
զուարճարան,
զուարճալի,
զվարճախոս,
զուարճատեղի
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։