Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝
կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Էջ 455, սյունակ 1
ՀԵԳԵՄՈՆ
(հոգեմոն, հեգեմոնիդէս), -ի
«առաջնորդ, կուսակալ, դատավոր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἡγεμών
փոխատու լեզու՝ հուն. ἡγεμώνιδης
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 73
Տե՛ս նաեւ
Էջ 456, սյունակ 1
ՀԵՂԻՆԱԿ
(-ի, -աց)
(հեղանակ, հիւղանակ, հեղինակ)
«ղեկավար, առաջնորդ, հիմնադիր, պետ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Հազիվ թե կապ ունենայ հնդեւրոպական *sel- «վերցնել, բռնել» արմատի հետ։ Չի հաստատուած նաեւ իրանական ծագման վարկածը
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեղինակատրել,
հեղինակել,
հեղինակութիւն,
հեղինակաւոր
Էջ 463, սյունակ 1
ՀՆԱՐՄՆԵԼ
«՞»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
առաջին մասում կարելի է առանձնացնել հնար բաղադրիչը
Էջ 466, սյունակ 1
ՀՈՎԻՒ
(-ի, -աց)
«հովիվ, ոչխարապահ, ոչխարաբույծ, (հոգեւոր) առաջնորդ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *owi-pā-
«ոչխար եւ կերակրել, արածեցնել»
արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հովուել,
հովուական,
հովուապետ,
հովուութիւն,
հովուակից,
հովուաբիր,
հովուերգակ,
հովուերգական,
հովուերգութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
avi-
լատ.
ovis
«ոչխար»
լատ.
pāstor
«հովիւ»
ռուս.
пасти
«արածեցնել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 118
Էջ 468, սյունակ 1
ՀՈՒՊ
(-ոյ, ուշ` -ի, -ից)
«մոտ, կից, սեղմ, անմիջապես»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *ub-
«սեղմել»
Աճառյանը, (ՀԱԲ 3, 124) առանձնացնում է հնից եկող հուպ «մոտ» եւ հուպ «սեղմում, սեղմելը» արմատները եւ երկրորդն է համեմատում հ. հնդկ. ubjάti ձեւի հետ, իսկ առաջինը համեմատում է լատ. sub «տակ, մոտ» բառի հետ, որ ծագում է *sub- ձեւից: Հնարավոր է երկու ձեւերի բաղարկում:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հպիլ,
հպաբար,
հպատուր,
հպելիք,
դիւրահուպ,
երկրահուպ,
վաղահուպ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
ubjάti
«ցած է սեղմում»
լիտվ.
ūbyti
«շտապեցնել»
Մատենագիտություն
Աճառյան (ՀԱԲ) 124
Էջ 470, սյունակ 1
ՀՐԱՊԱՐԱԿ
(-ի, -աց)
«հրապարակ, ատյան, ավագանիի ժողով, ժողովուրդ եւ բազմություն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *frapāθāk
իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հրապարակագոյժ,
հրապարակախօս,
հրապարակամեծ,
հրապարակատես,
հրապարակային,
հրապարակայնութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 133
Էջ 470, սյունակ 1
ՀՐԱՊՈՅՐ
«վատ խրատ, թելադրանք, հրապույր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *hrapōθ
իրանական աղբյուրից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հրապուրել,
հրապուրիչ,
հրապուրանք,
անհրապոյր
Մատենագիտություն
Ջահ. ՀԼՊ 531
Էջ 471, սյունակ 1
ՀՐԱՍԱՐԱԿ
«մունետիկ, ազդարար»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *fratarak-
հմմտ. պրթ., մ. պ. fra- «առաջ» եւ ավ. tar- «անցնել»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հրատարակել,
հրատարակիչ,
հրատարակումն,
հրատարակարէն,
հրատարակութիւն,
հրատարակչական,
հրատարակչութիւն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 133
Էջ 473, սյունակ 1
ՁԱԽ
(-ու, -ոյ, -մէ)
«ձախ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'huel-
«ծռուել, գլխաւոր ուղղութիւնից շեղուել, մոլորուել»
արմատից (*g'huel- > ձաղ > ձախ)
Եթէ *l > ղ > խ անցման դէպքեր եղել են նաեւ IX դարից առաջ, ապա ծագում է հնդեւրոպական *g'huel- արմատից։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ձախակողմն,
ձախել,
ձախլիկ,
ձախանալ,
ձախող,
ձախողանք,
ձախողիլ,
ձախորդ
Էջ 485, սյունակ 1
ՃԱԿԱՏ
I
(-ի, -ու)
«ճակատ, առաջամաս»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ սողդ. čakāt
«ճակատ»
փոխատու լեզու՝ մ. պ. *čakāt
«գագաթ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ճակատել,
ճակատագիր,
ճակատամարտ,
ճակատամուղ,
ճակատատեղ,
լայնաճակատ,
ծռաճակատ,
ճակատագրական,
ճակատոսկր
Մատենագիտություն
H. AG 186;
Աճ. ՀԱԲ 176
Դեռեւս քննարկումներ չկան։ Կարող եք գրել առաջին կարծիքը։