Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 800 բառահոդված (էջ 10/80)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 78, սյունակ 1 Էջ 78
ԱՍՊԱԶԷՆ (-ի, -աց) (ասպիզէն) «ձիու հանդերձանք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. asp «ձի»
փոխատու լեզու՝ մ. պ. zēn «զէն»
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից` մ. պ. asp > հայ. ասպ- «ձի» եւ zēn > հայ. զէն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ապազինել
Մատենագիտություն
H. AG 108; Աճ. ՀԱԲ 270
Էջ 78, սյունակ 1 Էջ 78
ԱՍՊԱՆԴԱԿ (ասպանտակ, ասպատան, ասպատանզկ) «ասպանդակ, թամբից կախուած ոտնատեղ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրան. span
փոխատու լեզու՝ իրան. awžanda «ասպանդակ»
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից:
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
բոհեմ.
span
< իրան.
վրաց.
awžanda
«ասպանդակ» < իրան.
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 272
Էջ 78, սյունակ 1 Էջ 78
ԱՍՊԱՐԷԶ -ի, -աց «ձիարշաւարան, հանդիսարան, կրկես, հրապարակ, բաց դաշտ, երկարութեան չափ` մէկ ձիընթաց (1/8 մղոն)»
Ստուգաբանություն ()
Էջ 79, սյունակ 1 Էջ 79
ԱՍՊՆՋԱԿԱՆ (-ի, -ից) (ասպանջական) «հիւրընկալ, վանատուր»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ մ. պ. aspinj
փոխատու լեզու՝ մ. պ. aspinjākān
փոխատու լեզու՝ մ. պ. aspanj
փոխատու լեզու՝ պ. sipanj
Փոխառութիւն իրանական աղբիւրից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ասպնջականութիւն, ասպնջականել, նախաասպնջական, ասպանջականութիւն, ասպանջատեղ
Մատենագիտություն
H. AG 109; Աճ. ՀԱԲ 275; Ջահ. ՀԼՊ 516
Էջ 79, սյունակ 1 Էջ 79
ԱՍՊՈՒՃԱԿ «կեռնեխների ընտանիքին պատկանող` սոխականման մի թռչուն»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
բայց իրանական բուն ձեւը չի աւանդուած:
Էջ 79, սյունակ 1 Էջ 79
ԱՍՏ I «այստեղ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *k'o- (անմիջական նախաձեւ՝ *u-)
Կազմուած է բնիկ հնդեւրոպական ծագման -ս- արմատից (<*k'o-) ա- նախամասնիկով եւ -տ- վերջամասնիկով, որոնք առկա են նաեւ անդ բառի մէջ (դ-ն ձայնեղացել է ռնգայինից յետոյ)։
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աստանաւր, աստէն, աստի, աստուստ, աստի-ք, աստանդել, աստանդութիւն, աստանդական
Տե՛ս նաեւ
Էջ 80, սյունակ 1 Էջ 80
ԱՍՏԻՃԱՆ (աշտիճան), -ի, -աց «սանդուղքի ոտք, կարգ, աստիճան, հարկ, մակարդակ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *steigh- «քայլել, բարձրանալ»
փոխատու լեզու՝ իրանական
բնիկ հայերեն ձեւը պիտի լիներ ջով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
աստիճանիլ, աստիճանաւոր, աստիճանաբար, աստիճանական, բարձրաստիճան, երկաստիճան
Էջ 81, սյունակ 1 Էջ 81
ԱՍՏՈՒԼՈՒԽԻԱՅ «ուանդ, խավարձիլ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. *astuluxia
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀριστολοχία
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 282
Էջ 82, սյունակ 1 Էջ 82
ԱՏԵԱՆ (-ի, -ից) «ժողով, նիստ, ժողովասրահ, դատարան, դատաստան, հարցաքննություն, տաճարի բեմի առաջամաս, ժամանակ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *sed- «նստել» (անմիջական նախաձեւ՝ *sodin- կամ *sod- (+ եան))
Կա իրան. ծագման վարկած, բայց չկա համապատասխան վստահելի վկայութիւն:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ատենակալ, ատենաքարշ, ատենադպիր, հանդիսատեան, ատենընտիր, ատենաբանել, ատենախոսել, ատենախոսութիւն, ատենապետ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. խոլ.
suide (sodiam)
«նստելու տեղ, նստում»
լատ.
solium
«գահ, բազկաթոռ»
Մատենագիտություն
H. IF. Anz. 47; Աճ. ՀԱԲ 287; Ջահ. ՀԼՊ 146
Էջ 83, սյունակ 1 Էջ 83
ԱՏՐԱՔ (ատրութ) «ալոճ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. ἀνδράχνη «դանդուռ, փրփրեմ»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 290