Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 234 բառահոդված (էջ 10/24)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 304, սյունակ 1 Էջ 304
ԼՊՈՒՏ «բամբակ գզող»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. libād «բամբակ գզող»
փոխատու լեզու՝ քրդ. libod «բուրդ գզող»
փոխատու լեզու՝ արաբ. libād «թաղիքագործ»
քրդ. libod «բուրդ գզող» (< արաբ. libād «թաղիքագործ»)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 306
Էջ 307, սյունակ 1 Էջ 307
ԽԱԶԱԼ «մի ծաղիկ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 308, սյունակ 1 Էջ 308
ԽԱԺ I «կապտականաչ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Այս խաժուժ բառն է, որ Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 313) բացատրում է «մի տեսակ աման»՝ ըստ խաժուժ աման կապակցության
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խաժագույն, խաժակն, խաժակնութիւն, խաժիկ, խաժուժ, խաժուակ, խաժոք
Էջ 308, սյունակ 1 Էջ 308
ԽԱԺՈՒԱԿ (բրբ. խաժոք) «մի ծաղիկ» (բրբ.)
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
կապ ունի՞ արդյոք խաժ «կապտականաչ» բառի հետ
Էջ 309, սյունակ 1 Էջ 309
ԽԱԼԱՐ (խատար) «տափոլոռ (մշակովի)»
Ստուգաբանություն ()
Հիշատակված է որպես արաբական ծաղիկ, բայց աղբյուրը չի հավաստված:
Էջ 309, սյունակ 1 Էջ 309
ԽԱԼԻ(Ն)Ճ «մի ծաղիկ»
Ստուգաբանություն ()
Աճառյանը (ՀԱԲ 2, 315) հնարավոր է համարում համեմատել խալանճ (խալանջ) բառի հետ:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 311, սյունակ 1 Էջ 311
ԽԱՂԱ (մյուս ձեռագրերում՝ խալի, հալի «արաբական մի ծաղիկ») «մշկայուղ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ թրք. qalya
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 320
Էջ 312, սյունակ 1 Էջ 312
ԽԱՂԱՂ (կա նաեւ մ. հ. խաղոդիլ «խաղաղվել, հանգստանալ, մեղմանալ, թուլանալ») «խաղաղ, հանդարտ, հանգիստ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *khl- (անմիջական նախաձեւ՝ *khl- (կամ *khəl-, *khəl-)) կրկնաւոր կամ -աղ ածանցով ձեւ
եթե ճիշտ է Մեյեի համեմատութիւնը հուն. χαχαω «արձակել, թողնել, թուլացնել» բայի հետ: Թերեւս հնարաւոր է նաեւ համեմատութիւնը կաղաղ «որջ» (սկզբնապես «հանգստավայր, ապաստարան») բառի հետ՝ կ/խ հերթագայութեամբ (հմմտ. կեղ «ծուռ» - խեղ):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խաղաղանալ, խաղաղական, խաղաղակոյտ, խաղաղարար, խաղաղիկ, խաղաղութիւն, հետախաղաղ, հողմախաղաղ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
χαχαω
«արձակել, թողնել, թուլացնել»
Մատենագիտություն
Meillet, EGCAC 36
Էջ 315, սյունակ 1 Էջ 315
ԽԱՆԴ (խանտ), -ոյ, -ի, -ից «ուժգին կիրք, եռանդ, սրտի բորբոքուածութիւն, գորով, սէր»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *khand- «լուսաւորել, վառվել, այրվել» (անմիջական նախաձեւ՝ *(s)kand-, *(s)kend-) ռնգայինից հետո տ/դ անցումով
արմատից (ռնգայինից հետո տ/դ անցումով)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խանդակաթ, խանդալ, խանդանի, խանդութիւն, խանդել, խանդեղնութիւն, խանդաղանի, խանդաղական, խանդաղիլ, խանդաղատ, խանդաղատիլ, խանդաղատութիւն, խանդաղատանք, չխանդաղատանք, խանդավառ, խանդավառութիւն, խանդոտ, խանդոտիլ, խանդոտութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
candati
«լուսաւորում է»
հուն.
κανδαρος
«ածուխ»
լատ.
candeō
հինդկ.
candra-
հուն.
κανδαλος
հայ.
խանդ
Էջ 321, սյունակ 1 Էջ 321
ԽԱՐԽԻԱՐ «իշավարունգ, կատաղի վարունգ» (բուսաբանություն)
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ պ. xarxiyar
պ. xarxiyar (xar «էշ» + xiyār «վարունգ»)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 346