Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 32 բառահոդված (էջ 1/4)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 144, սյունակ 1 Էջ 144
ԳԱԹԱՅ «մի տեսակ խմորեղեն, գաթա»
Էջ 177, սյունակ 1 Էջ 177
ԳՐՈՒՃ «մանր մորեխ»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Էջ 185, սյունակ 1 Էջ 185
ԴԱՍՏԱՊԱԿ «թխուածք, խմորեղէն (՞)»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
հ.-ե. արմատ՝ *peku- «եփել, թխել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pak-)
փոխատու լեզու՝ իրան. dasta- «ձեռք»
փոխատու լեզու՝ իրան. *pak- «եփել, թխել»
իրանական աղբիւրից` dasta- «ձեռք» եւ *pak- (< հ.-ե. *peku-) «եփել, թխել»
Մատենագիտություն
Bailey, DKS 199
Էջ 281, սյունակ 1 Էջ 281
ԺԻԺԻ «մորեխազգի մի միջատ, ճպուռ»
Ստուգաբանություն (բնաձայն)
Պատկերավոր-բնաձայնական կազմություն
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 230
Էջ 318, սյունակ 1 Էջ 318
ԽԱՌՆԻՃ «մի տեսակ մանր մորեխ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
կազմված է խառն բառից՝ -իճ ածանցով
Տե՛ս նաեւ
Էջ 319, սյունակ 1 Էջ 319
ԽԱՐԱԳՈՒԼ «տեսակ մանր մորեխ, խառնիճ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ ասոր. hargālā
փոխատու լեզու՝ ն. ասոր. xargūl
փոխատու լեզու՝ եբր. xargōl
տառադարձություն
Մատենագիտություն
H. AG 304; Աճ. ՀԱԲ 340
Էջ 344, սյունակ 1 Էջ 344
ԽՈՐԻՍԽ (-ոյ, ուշ՝ նաեւ -ի, -ից) («խորիխս, մեղրահաց, մոմով մեղր, յուղով եւ մեղրով պատրաստված խմորեղեն») «խորիխս, մեղրահաց, մոմով մեղր, յուղով եւ մեղրով պատրաստված խմորեղեն»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *kār- «մեղրամոմ» բայց լատիներենը (եթե փոխառություն չէ հունարենից) եւ հայերենը (եթե իրոք պատկանում է այս խմբին) ցույց են տալիս այլ ձայնավորում (հայերենը նաեւ *k>*kh անցում)
Թերեւս պատկանում է զուգահեռների այն խմբին, որոնց համար Պոկոռնին (Pok. IEW 1, 532) վերականգնում է *kār- «մեղրամոմ» արմատը, բայց լատիներենը (եթե փոխառություն չէ հունարենից) եւ հայերենը (եթե իրոք պատկանում է այս խմբին) ցույց են տալիս այլ ձայնավորում (հայերենը նաեւ *k>*kh անցում):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
մեղրախորիսխ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հուն.
κηρός
«մեղրամոմ»
հուն.
κηρίον
«մեղրահաց»
լիտվ.
krys
«խորիսխ, մոմով մեղր»
լեհ.
skárzyk
«խորիսխ»
Մատենագիտություն
Pok. IEW 532; Bugge KZ 10
Էջ 348, սյունակ 1 Էջ 348
ԽՈՒՄ II «խմորում»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արամ. xmī «թթվել»
փոխատու լեզու՝ ասոր. xma «թթվել»
լիաձայն՝ -ու-ով ձեւի երկրորդական վերականգնումով
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խմոր, խմորել, խմորուն, խմորոտ, խմորաթաղ, խմորանոց, խմորուկ, բրբ. խմր(ա)խոտ, անխմում, նոր՝ խմորատաշտ, խմորատիպ, խմորիչ, խմորոտ
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 377; Ջահ. ՀԼՊ 457, 477
Էջ 357, սյունակ 1 Էջ 357
ԾԱԼ (-ոյ) (ծաղ «մի խմորեղեն») «ծալք»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծալել, ծալած, ծալածոյ, ծալումն, անծալ, ծաղաբար
Էջ 358, սյունակ 1 Էջ 358
ԾԱՄ-(ԵԼ) «ծամելը, ծամում, որոճում, մտքով որոճում»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *g'embh- «կծել, կրծել, ատամներով ջարդել, ծամել» (անմիջական նախաձեւ՝ *g'mbh-)
արմատից. հմմտ. հ. հնդկ. jámbhatē, jábhatē «ատամներով բռնել», հուն. γομφίος «ատամ»
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
ծամել, ծամելի, ծամն, անծամ, մեղմածամ, ծամոն, անծամելի, դժվարածամ, անծամել, ծամծմել, ծամծմուտ, ծամծմորել, ծամծմացնել, ծամարան, ծամանիկ, ծամուկ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
jámbhatē, jábhatē
«ատամներով բռնել»
հուն.
γομφίος
«ատամ»
Մատենագիտություն
H. IF Anz. 42; Աճ. ՀԱԲ 441