Մաքրել
Գլխավոր (շքամուտք) Բառարան Ընդլայնված որոնում Մուտք Գրանցվել
Ընդլայնված որոնման պարամետրեր
Որոնման տիրույթ՝
Ծագումնաբանություն՝
Փոխատու լեզու / Խումբ՝
Հավաստիություն / Կասկածելիություն՝
Նիշակազմ (տառադարձման եւ հունարենի նշաններ)՝ կտտացրեք նիշի վրա՝ որոնման տողում ավելացնելու համար
Զտման արդյունք՝ 14 բառահոդված (էջ 1/2)
Արտահանել արդյունքները (Excel / CSV)
Էջ 124, սյունակ 1 Էջ 124
ԲԵԿ «բեկված, կոտրված, խեղանդամ, խոնարհ, հեզ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *bhe(n)g- «կոտրել, բեկել, ջարդել»
արմատից:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բեկ(ան)ել, բեկումն, դիւրաբեկ, գազանաբեկ, նախանձաբեկ, հրամանաբեկ, կաշառաբեկ, խեցբեկ, լերդաբեկել, աղեբեկ, բեկբեկել, բեկբեկումն, բեկոր, բեկտորել, բեկտել, բեկտու, բեկտումն, բեկտոր, բեկչիլ, անբեկչելի, բեկաբոյժ, բեկաբուժութիւն, բեկուն, բեկբեկունք
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
banákti
«կոտրում է բեկում է»
հ. իռլ.
bongid
«կոտրում է, հնձում է, հաղթում է»
հ. իսլ.
banga
«խփել»
Մատենագիտություն
H. AG 429; Աճ. ՀԱԲ 436
Էջ 124, սյունակ 1 Էջ 124
ԲԵՀԵԶ (-ոյ) (բեհեզ) «նուրբ (սկզբնապես կտավե) գործվածք»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
(սեմական սկզբնաղբիւրի՞ց՝ որեւէ լեզվի (իրանականա՞ն) միջնորդութեամբ):
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
բեհեզեայ, բեհեզեղէն, բեհեզազգեստ, բեհեզատիպ
Էջ 198, սյունակ 1 Էջ 198
ԴԻԱՍՊՐ «բեհեզ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ հուն. δίασπρος
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 667
Էջ 325, սյունակ 1 Էջ 325
ԽԵԼ II «հեշտ (ԲՀ, այլ ձեռ. «հեզ», որից՝ Աճ. ՀԱԲ 2, 355)»
Ստուգաբանություն (ծագումն անհայտ է)
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 355
Էջ 340, սյունակ 1 Էջ 340
ԽՈՆԱՐՀ (խոնահ), -ի, -աց, ուշ` նաեւ -ից «ցած, ներքեւ, ծնրադիր, կոր, համեստ, հեզ, հլու, նվաստ, աղքատ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ իրանական *hu-āna-ra>xo
աղբյուրից (հմմտ. -րհ), բայց բուն աղբյուրը չի հավաստված: Ըստ Հ. Բեյլիի (DKS 188), վերականգնելի է *hu-āna-ra>xo իրանական նախաձեւ, որտեղից` hu-ā > xo:
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
խոնարհիլ, խոնարհութիւն, խոնարհաբար, խոնարհագնաց, խոնարհամիտ, խոնարհահակ, նախախոնարհ
Մատենագիտություն
DKS 188
Էջ 455, սյունակ 1 Էջ 455
ՀԵԶ -ոյ «հեզ, խոնարհ»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *seg'h- «պահել» (անմիջական նախաձեւ՝ *seg'ho-)
թերեւս բնիկ հնդեւրոպական՝ *seg'ho- ` *seg'h- «պահել» արմատից
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հեզանալ, հեզութիւն, հեզիկ, հեզասահ, հեզաշունչ
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
ավեստերեն
haz-
«իրեն հաղթող, զսպող»
Էջ 455, սյունակ 1 Էջ 455
ՀԵԶՆԱԿԱՆ ««հեշտական» (ԲՀ՝ «ըստ աղտեղի ինչ զրոյց հեշտանալ»)»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
Ծագումն անհայտ է
Էջ 457, սյունակ 1 Էջ 457
ՀԵԶՈՒԹ (հեզութ, հեճուպ, հեջուպ) «սենեկապետ, արարողապետ»
Ստուգաբանություն (փոխառություն)
փոխատու լեզու՝ արաբ. ḥājib
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 81
Էջ 459, սյունակ 1 Էջ 459
ՀԵՑԻԿ ««հեզ» (ԲՀ)»
Ստուգաբանություն (անստույգ)
հ.-ե. արմատ՝ *seg’h- (անմիջական նախաձեւ՝ *seg’h-sk) ածանցյալ
Եթե ճիշտ է հեզ-ի ստուգաբանությունը հնդեւրոպական *seg’h-ից, ապա հեց-ը կարող է լինել սրա ածանցյալը՝ *seg’h-sk:
Տե՛ս նաեւ
Էջ 464, սյունակ 1 Էջ 464
ՀՈԳԻ -ւոյ, -ւոց, -եաց (ոգի) «հոգի, շունչ, ոգի, եռանդ, ոգի, ուրվական»
Ստուգաբանություն (բնիկ հնդեւրոպական)
հ.-ե. արմատ՝ *pouiiō- «փչել, ուռչել» (անմիջական նախաձեւ՝ *pəu-, *pau-)
հմմտ. հայ. հետ, փութս, փչել
Բաղադրություններ եւ ածանցյալներ
հոգեխառն, հոգեմարտ, հեզահոգի, դառնահոգի, երկայնահոգի, կարճահոգի, ոգեխառնիլ, ոգեկորույս, ոգեշունչ, ոգեւորութիւն, կաթոգի(ն), կաթոգինիկ, կարճոգի, հոգեբաժին, հոգեբան, հոգեբանական, հոգեբանութիւն, հոգեզմայլ, հոգեպարար, հոգեցունց, հոգեւորական, հոգեւորականութիւն, ոգելից, ոգեւորութիւն
Զուգաբանություններ այլ լեզուներում
հ. հնդկ.
p(h)uphusu-
«թոք»
լատ.
pussula
«պղպջակ»
ռուս.
пухнуть
«ուռչել»
Մատենագիտություն
Աճ. ՀԱԲ 107-108